Canario

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á busca
Canario doméstico
Canario photo.jpg
Estado de conservación
Domesticado
Clasificación científica
Reino: Animalia
Filo: Chordata
Clase: Aves
Orde: Passeriformes
Familia: Fringillidae
Xénero: Serinus
Especie: S. canaria
Subespecie: S. c. domestica
Nome trinomial
Serinus canaria domestica[1]
(Linnaeus, 1758)

O canario doméstico (Serinus canaria domestica) é unha subespecie desenvolvida durante séculos de selección en catividade partindo de exemplares do canario silvestre ou canario salvaxe (Serinus canaria), unha especie de ave da orde paseriforme da familia dos fringílidos, endémica das illas Canarias, Azores e Madeira.[2][3][4][5]

É a ave doméstica criada como animal de compañía máis abundante do mundo. A pesar disto, non se coñecen poboacións asilvestradas.

Canario amarelo.

Historia[editar | editar a fonte]

Canario llarguet branco dominante.
Un macho de cardenalito de Venezuela. Mediante cruces con esta especie logrouse fixar os xenes necesarios para asimilar e metabolizar os carotenos (causantes do lipocromo vermello) nos canarios domésticos.

O canario doméstico foi criado por primeira vez no século XVII. Exemplares capturados no seu hábitat orixinal foron levados a Europa por mariñeiros españois. O seu cría fíxose moi popular nas cortes dos reis europeos e os seus prezos eran prohibitivos.[6][7] Os monxes foron os que comezaron a crialo, e para facer que o prezo se mantivese alto, só vendían exemplares machos, que son os que cantan. Finalmente, algúns criadores italianos obtiveron femias e foron capaces de reproducilos por si mesmos, polo que se fixeron moi populares en toda Europa continental. En Inglaterra nun principio eran só propiedade de adiñeirados pero co tempo comezaron a ser criados tamén alí facéndose moi populares, xurdindo moitas razas a través da cría selectiva.

Selección artificial[editar | editar a fonte]

Desde o século XVII, e partindo de exemplares silvestres de plumajes con cores gris-parduzcos na parte superior e amarelo-verdosos na cara e partes inferiores, unha prolongada e intensa selección artificial dos criadores de todo o mundo redundou na creación dun significativo número de razas, as que, aténdonos ao obxectivo para o cal foron seleccionadas, os canaricultores adóitanas dividir en 3 grandes grupos: canarios de canto, canarios de cor, e canarios de forma. A paciente cruza selectiva deu orixe ás cores vivas coñecidos hoxe en día, entre os cales atopamos o branco puro, crema pálido, pardo, ágata, dourado, amarelo brillante, laranxa, laranxa-verdoso, cobre, vermello, negro ou mosaico negro-marrón, pastel, opalino, satén, gris, topacio, ónix, cobalto, jaspeado, etc. Mediante a combinación destas cores, xéranse centos de cores de plumajes posibles.

Canario con lipocromo vermello intenso.

Hibridación[editar | editar a fonte]

O canario doméstico crúzase facilmente con outras especies da familia dos fringílidos, mesmo doutros xéneros. Algúns híbridos son estériles, como o cruzamento entre canario e cabecita negra (Carduelis magellanica); o produto xerado denomínallo mulito facendo unha analogía co híbrido dun burro e unha egua. Outros son fértiles; de feito, os plumajes con difíciles tonalidades de cor vermella só puideron ser introducidas no canario doméstico no ano 1835, ao cruzalos con exemplares do cardenalito, unha ave nativa de Venezuela que conta de maneira natural cun plumaje de tons avermellados. O canario vermello resultante foi o primeiro animal creado grazas á incorporación de xenes doutra especie mediante selección xenética.[8][9] Tamén se logrou hibridarlos co camachuelo común (Pyrrhula pyrrhula), entre outras especies.

Hábitos e características[editar | editar a fonte]

Emite os seus gorjeos mantendo o pico pechado e inchando a garganta de forma moi peculiar. Só ábreo para efectuar tons metálicos, pero non se busca que o faga con estridencia xa que esta non é agradable ao oído humano.

O tamaño das razas que se crían no século XXI vai desde os 11,5 cm na raza Gloster, até os 20 cm. Xeralmente a maior parte posúe un tamaño que rolda os 13 ou 14 cm. A súa esperanza de vida é, segundo a raza, de 6 a 15 anos, algúns mesmo chegan a unha idade de 20 anos.

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Index to Organism Names (ION)
  2. ION, Index to Organism Names
  3. Encyclopedia of life
  4. Arnaiz-Villena, A.; Ruiz-del-Valle V.; Areces C. (mayo de 2012).
  5. artículo resumen en pdf de los trabajos en castellano
  6. Arnaiz-Villena, A.; Ruiz-del-Valle V.; Areces C. (Mayo 2012).
  7. Arnaiz-Villena, Antonio; Alvarez-Tejado M., Ruiz-del-Valle V., García-de-la-Torre C., Varela P, Recio M. J., Ferre S., Martinez-Laso J. (1999).
  8. Birkhead, Tim, Phoenix, 2004
  9. Journal of Ornithology