Yair Lapid

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura
Yair Lapid
Yair Lapid 2021 (cropped).jpg
Nacemento5 de novembro de 1963
Lugar de nacementoTel Aviv
NacionalidadeIsrael
Alma máterHerzliya Hebrew Gymnasium
Ocupaciónxornalista, escritor, político, actor, presentador de televisión, editor de periódico, actor de cinema e xornalista de opinión
PaiTommy Lapid
NaiShulamit Lapid
CónxuxeLihi Lapid
Na rede
http://www.yairlapid.org.il/
IMDB: nm0487503 Allocine: 196199
Facebook: YairLapid Twitter: yairlapid Instagram: yairlapid Youtube: UCGaxHoA164ZtteUDLsVOJBQ Discogs: 3470845 Editar o valor em Wikidata
editar datos en Wikidata ]

Yair Lapid (en hebreo: יאיר לפיד), nado o 5 de novembro de 1963 en Tel Aviv, é un político, xornalista, actor, novelista e poeta israelí. É o Primeiro Ministro de Israel dende o 1 de xullo de 2022.

Traxectoria[editar | editar a fonte]

Orixes e carreira xornalística[editar | editar a fonte]

Yair Lapid é fillo do político liberal centrista Tommy Lapid, ex viceprimeiro ministro de Israel e presidente de Yad Vashem, e da novelista Shulamit Lapid. A súa familia paterna procede de Serbia e a materna de Transilvania (Romanía).[1]

Aínda que medrou en Tel Aviv, tamén pasou tempadas en Londres. Ademais, o seu servizo militar coincidiu coa Guerra do Líbano de 1982. Na década de 1980, tamén, tivo un primeiro matrimonio que acabou en divorcio, tras o que se trasladou a Os Ánxeles traballando no sector da televisión.[2]

Debutou no xornalismo como correspondente militar de Ba-Mahane, o semanario das Forzas de Defensa Israel. Tamén traballou en Ma'ariv (fundado por un grupo de xornalistas, incluído o seu avó materno, David Guiladi). Deixou Ma'ariv en 1988 para unirse á edición de Tel Aviv de Yediot Aharonot.[3] Desde 1991, escribiu un editorial semanal na edición de fin de semana Ma'ariv, a continuación, no Yediot Aharonot.

En 1994 converteuse en xornalista de televisión na canle Canle 1, operada pola pública Autoridade de Radiodifusión de Israel. En 1999 uniuse á Canle 2, privada, onde presentou un programa de entrevistas chamado Yair Lapid. En 2008, pasou a presentar outro programa informativo semanal que tivo unha importante popularidade.[4]

Lapid é autor de 11 libros, principalmente novelas, pero tamén de libros infantís. Algunha das súas obras tivo moi éxito en vendas e foron traducidas a outros idiomas.[5] Tamén escribiu o guión dunha serie emitida en 2004 na Canle 2 da televisión de Israel.

Traxectoria política[editar | editar a fonte]

En xaneiro de 2012, Lapid anunciou que deixaba o xornalismo para iniciarse na política.[6] O 30 de abril de 2012, Lapid creou un novo partido, Yesh Atid, situado no centro do espectro político.[7] Presentouse ante á opinión pública como o defensor de clase media que traballa, defende a patria e paga os seus impostos fronte ao Likud de Netanyahu que representaría os intereses dos ideólogos dos asentamentos en Cisxordania, os rabinos e os activistas de extrema dereita. Fronte as posicións do partido conservador Likud, foi insistente na necesidade de consensos e diálogo político.[8] Nas eleccións lexislativas de 2013, o partido de Lapid quedou en segunda posición e cun rol clave na futura conformación do goberno.[9]

En 2013, avalado polos bos resultados electorais e polo seu discurso, recibiu varias distincións: como o de ser o xudeu máis influínte para o The Jerusalem Post, unha das cen persoas máis influíntes do ano para a revista Time ou un dos pensadores globais dese ano para a revista Foreign Policy.[10][11]

A atomización política da Knesset auguraba complexos pactos para conseguir maiorías: segundo os analistas o escenario máis probable sería un pacto entre Likud, Fogar Xudeu e Yesh Atid.[9] O presidente Shimon Peres encargou ao Likud a formación dun goberno. As negociacións con Yesh Atid resultaron difíciles e Lapid pedía, para participar no goberno, a redución de carteiras ministeriais.[12] Lapid amosou ás súas reservas sobre que a coalición gobernamental contase con membros dos partidos relixiosos, preferindo a presenza de Fogar Xudeu o partido de Naftali Bennett. Finalmente, e aínda que agardaba a de Asuntos Exteriores, Lapid incorporouse ao goberno de Netanyahu como Ministro de Facenda o 18 de marzo de 2013.[13]

Antes de formar parte do goberno, Lapid xa declarara a súa posición favorable á solución dos dous estados, un xudeu e outro árabe, para o conflito palestino.[14] Dende dentro do executivo reafirmouse nesta convicción e un dos seus primeiros desacordos co goberno foi a súa crítica á autorización de novos asentamentos israelís en Cisxordania (territorio ocupado por Israel pero de maioría palestina).[15] Esta e outras discrepancias co resto do goberno foron alegadas polo primeiro ministro Netanyahu para cesalo en decembro de 2014.[16]

Acordo de goberno de xuño de 2021. De esquerda a dereita: Lapid, o presidente de Israel Rivlin, e Naftali Bennet.

En maio de 2021, logo de catro procesos electorais que non conseguiran rematar coa situación de bloqueo entre os partidarios de Netanyahu (envolto en investigacións xudiciais por corrupción) e os contrarios, o Presidente do Estado, Rivlin, encargoulle a exploración dunha maioría parlamentaria que sostivese un novo goberno.[17] Logo de varios fracasos de Netanyahu, Lapid foi quen de artellar un pacto que incorpora ao goberno a unha coalición heteroxenea de partidos (dende a extrema dereita xudía ata representantes da minoría árabe) e que fará que o cargo de Primeiro Ministro rote entre Bennett (líder do partido dereitista Yamina) en primeiro lugar, e el mesmo a partir de 2023.[18] Antes de ocupar a xefatura do goberno, entre 2021 e 2023, Lapid será o ministro de Asuntos Exteriores do goberno de Bennett.[19]

En xuño de 2021, a súa primeira visita oficial como ministro de Asuntos Exteriores foi a Emiratos Árabes Unidos para inaugurar a embaixada de Israel en Abu Zabi e un consulado xeral en Dubai.[20][21] Así se satisfaceu a normalización diplomática conquerida nos Acordos de Abraham de 2020, que fixo dos EAU o terceiro país árabe en asinar un tratado de paz co Estado de Israel. Meses despois, en agosto de 2021, Yair Lapid fixo unha visita oficial a Marrocos, que tamén asinara o tratado. Durante a mesma, inaugurou as oficinas da misión diplomática en Rabat e entregou unha carta do Presidente de Israel, Isaac Herzog, convidando a Mohamed VI a visitar Israel.[22]

Ademais, como ministro de exteriores, manifestouse contra a lei de restitución aprobada polo Sejm polaco por considerar que limitaba a posibilidade de recuperar os bens e propiedades das vítimas do Holocausto. Coñecida a proposta de lei, Yair Lapid cualificouna nunha declaración oficial como "inmoral" e, en referencia ao revisionismo da lexislación impulsada polo partido Lei e Xustiza,[23] afirmou que "ningunha lei cambiará a historia".[24] Pouco despois, Yair Lapid convocou o embaixador polaco en Tel Aviv para trasladar a "fonda decepción" pola lei,[25] acto que foi respondido polo goberno polaco que presentou tamén unha queixa polas declaracións de Lapid ante a legación israelí en Varsovia.[26]

No contexto da invasión rusa de Ucranía, o goberno de Israel mostrou moito tino inicialmente nas súas posicións: nas primeiras declaracións apoiouse a integridade territorial de Ucraína sen citar á Federación Rusa. Detrás desta postura estaba a colaboración entre Rusia e Israel en Siria contra as posicións favorables a Irán.[27] Logo, Yair Lapid declarou que o ataque era unha "seria violación da orde internacional" e prometeu axuda humanitaria a Ucraína ao tempo que aseguraba que Israel mantiña "profundas, antigas e boas relacións" con ambos os dous estados en conflito.[28] A posición do executivo israelí foi criticada nas mobilizacións cidadás de repulsa á ofensiva.[29] Ante a votación dunha resolución de condena das operacións rusas na Asemblea Xeral da ONU, Yair Lapid asegurou o voto favorable de Israel asegurando que iso era estar "no lado correcto da Historia".[30] Posteriormente, o 7 de marzo de 2022, mantivo unha reunión co Secretario de Estado dos Estados Unidos, Anthony Blinken, en Riga na que trataron asuntos sobre a invasión rusa e a posible mediación de Israel, así como cuestións relativas ás negociacións sobre o programa nuclear iraniano.[31] A principios de abril de 2022, nunha declaración, Yair Lapid afirmou que "as forzas armadas rusas cometeran crimes de guerra".[32]

Primeiro Ministro[editar | editar a fonte]

O 20 de xuño de 2022, logo de perder o apoio de varios deputados, Yair Lapid e o primeiro ministro, Naftali Bennett, acordaron propoñer a convocatoria de eleccións, as quintas en tres anos.[33] De acordo co pacto, Yair Lapin asumirá a xefatura do goberno entre a disolución do parlamento e ata a formación dun novo goberno tras as eleccións.[34] Deste xeito, conseguida a convocatoria electoral e logo da dimisión de Naftali Bennett, Yair Lapid foi nomeado Primeiro Ministro o 1 de xullo de 2022, mantendo, asemade, a carteira de Asuntos Exteriores.[35]

Durante o seu primeiro discurso televisado como Primeiro Ministro louvou ao seu predecesor e as Forzas de Defensa de Israel, fixo un chamamento á unidade política e denunciou o discurso extremista e violento na política israelí.[36]

En xullo de 2022, Joe Biden e el mantiveron unha reunión na que reafirmaron a súa oposición ao programa nuclear iraniano.[37] Pouco despois, logo de que a xustiza rusa decretase o peche da Axencia Xudía sen anunciar os motivos oficiais, Yair Lapid declarou que iso afectará negativamente ás relacións entre ambos países.[38]

Notas[editar | editar a fonte]

  1. SPIEGEL, DER. "Israel's 60th Anniversary: 'A Jew from Morning to Night'". www.spiegel.de (en inglés). Consultado o 2021-06-07. 
  2. "Yair Lapid". www.jewishvirtuallibrary.org. Consultado o 2021-06-07. 
  3. "Yair Lapid's Quest to Be the Epitome of the New Israeli" (Haaretz). 9-6-2012. Consultado o 3-7-2021. 
  4. "Yair Lapid to enter politics" (Ynet). 1-8-2021. Consultado o 3-7-2021. 
  5. "Knesset members: Yair Lapid". Knesset. Consultado o 7-6-2021. 
  6. "In entering Israeli politics, Yair Lapid eyes force of socioeconomic protests". Jewish Telegraphic Agency (en inglés). 2012-01-17. Consultado o 2021-06-07. 
  7. "Lapid registers new party, 'Yesh Atid'". The Jerusalem Post. Consultado o 7-6-2021. 
  8. Vick, Karl (2013-01-23). "Meet Yair Lapid: The New Strongman of Israeli Politics". Time (en inglés). ISSN 0040-781X. Consultado o 2021-06-07. 
  9. 9,0 9,1 "IgadiPaper nº99". Instituto Galego de Análise e Documentación Internacional (IGADI). Consultado o 2021-06-09. 
  10. "Top 50 most influential Jews 2013: Places 1-10". Consultado o 7-06-2021. 
  11. Vick, Karl (2013-04-18). "Yair Lapid: The World's 100 Most Influential People". Time (en inglés). ISSN 0040-781X. Consultado o 2021-06-07. 
  12. "Lapid's party tells Likud it won't join 'swollen' coalition of 28 Israeli ministers". Haaretz.com (en inglés). Consultado o 2021-06-07. 
  13. "Lapid's Party Tells Likud It Won't Join 'Swollen' Coalition of 28 Israeli Ministers" (Haaretz). 6-3-2012. Consultado o 3-6-2021. 
  14. Images, Getty. "Yair Lapid Calls for Return to Peace Talks". The Forward (en inglés). Consultado o 2021-06-07. 
  15. "Yair Lapid : «La solution de deux États est la seule»". LEFIGARO (en francés). Consultado o 2021-06-07. 
  16. "M. Nétanyahou ouvre la voie à des élections anticipées". Le Monde.fr (en francés). 2014-12-02. Consultado o 2021-06-07. 
  17. "Lapid, Bennett hope to form government within a week". The Jerusalem Post. Consultado o 7-06-2021. 
  18. "Israel: Opposition reaches deal to unseat longtime PM Benjamin Netanyahu". DW. 
  19. "Pour la première fois depuis douze ans, Israël doit changer de Premier ministre". Les Echos (en francés). 2021-06-03. Consultado o 2021-06-07. 
  20. "Israeli foreign minister Yair Lapid opens embassy in Abu Dhabi". the Guardian (en inglés). 2021-06-29. Consultado o 2021-07-01. 
  21. Berman, Lazar. "Lapid inaugurates Dubai consulate: ‘Symbolizes our ability to change the world’". www.timesofisrael.com (en inglés). Consultado o 2021-07-01. 
  22. Diario, Nós. "Israel e Marrocos estreitan lazos, unidos pola ambición territorial". Nós Diario. Consultado o 2021-08-14. 
  23. Nast, Condé. "The Historians Under Attack for Exploring Poland’s Role in the Holocaust". The New Yorker (en inglés). Consultado o 2021-07-03. 
  24. "FM Lapid's response to the parliamentary discussion of Poland's Law". mfa.gov.il. Consultado o 3-7-2021. 
  25. "Israel summons Polish envoy over Holocaust property bill". Reuters. 2021-06-27. Consultado o 2021-07-03. 
  26. "Polonia convoca incaricata d'affari Israele, 'chiariremo' - Polonia - Nuova Europa". ANSA.it (en italiano). 2021-06-27. Consultado o 2021-07-03. 
  27. "Ties with Russia Compromise Israel’s Stance on Ukraine". The New Yorker (en inglés). 2022-02-28. Consultado o 2022-03-15. 
  28. "Israel reluctantly condemns Russia over Ukraine - Al-Monitor: The Pulse of the Middle East". www.al-monitor.com (en inglés). Consultado o 2022-03-13. 
  29. i24NEWS. "Thousands Of Israelis Protest Russian Invasion Of Ukraine". I24news (en inglés). Consultado o 2022-03-13. 
  30. "'We'll Be on the Right Side of History': Lapid Says Israel Will Back UN Vote Condemning Russia". Haaretz (en inglés). Consultado o 2022-03-15. 
  31. "Top US, Israel diplomats meet in Riga on Ukraine, Iran". France 24 (en inglés). 2022-03-07. Consultado o 2022-03-13. 
  32. Reuters (2022-04-05). "Israeli FM condemns "war crimes" in Ukraine". Reuters (en inglés). Consultado o 2022-06-20. 
  33. CNN, Hadas Gold, Amir Tal and Andrew Carey. "Bennett and Lapid agree to dissolve Israel's government". CNN. Consultado o 2022-06-20. 
  34. "Israel heading to elections, Knesset to disband, Lapid to become PM". The Jerusalem Post (en inglés). Consultado o 2022-06-20. 
  35. "Yair Lapid becomes Israel's interim PM ahead of November election". euronews (en inglés). 2022-07-01. Consultado o 2022-07-02. 
  36. "PM Lapid’s first speech upon taking office". GOV.IL (en inglés). Consultado o 2022-07-25. 
  37. "President Joe Biden, Israeli Prime Minister Yair Lapid agree to stop Iran nuclear program, differ on how". PBS NewsHour (en inglés). 2022-07-14. Consultado o 2022-07-25. 
  38. "Lapid: Closing Jewish Agency Would Hurt Israel-Russia Ties". www.voanews.com. Consultado o 2022-07-25. 

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]