Vespoideos

Vespoideos
Nome taxon     Vespoidea Pierre André Latreille 1802
Instancia de taxon  Categoría taxonómica superfamilia
Clasificación taxonómica
Superreino Holozoa Reino Animalia Filo Arthropoda Clase Insecta Orde Hymenoptera Superfamilia Vespoidea Latreille, 1802 Vespoidea
Fontes e ligazóns Freebase /m/03m2pn OpenAlex C2779597090 ITIS 154248 CoL VP EOL 698  Descrito pola fonte Enciclopedia de Otto  Tema: Vespa Meyers Konversations-Lexikon, 4ª edición (1885–1890)  Tema: Q112820767
Wikidata C:Commons

A dos vespoideos (Vespoidea) é unha superfamilia de insectos himenópteros, unha das integradas na suborde dos apócritos.

Os membros máis coñecidos deste taxon son as avespas e as formigas.

Taxonomía

Descrición

A superfamilia foi descrita en 1802 polo entomólogo francés Pierre André Latreille, na súa obra Histoire Naturelle, Générale et Particulière des Crustacés et des Insectes, Tome Troisième.

Etimoloxía

O nome científico Vespoidea está formado pola unión dos elementos Vesp- e -oidea. O primeiro é a raíz do nome do seu xénero tipo, Vespa, e o segundo é o sufixo empregado na formación dos nones das subfamilias de animais.

Familias

A subdivisión da superfamilia en familias estivo controvertida durante moito tempo. Na actualidade (2021), segundo o ITIS e o BioLib, considéranse as seguintes:

• Bradynobaenidae
• Falsiformicidae
• Formicidae
• Mutillidae
• Pompilidae
• Rhopalosomatidae
• Sapygidae
• Scoliidae
• Sierolomorphidae
• Tiphiidae
• Vespidae

Sinónimos

Ademais de polo nome válido na actualidade, a superfamilia coñeceuse tamén polos sinonimos:

• Formicoidea
• Pompiloidea
• Scolioidea
• Tiphioidea

Filoxenia

Estudos xenéticos recentes indican que o grupo necesita unha profunda revisión taxonómica. Rhopalosomatidae e Vespidae son clados irmáns dentro dos vespoideos. Á súa vez, este grupo é irmán das restantes avespas (e abellas) vespoideas e apoideas. Ademais, os Apoidea están dentro dos Vespoidea, o que suxire que hai que desmantelar a Vespoidea (sensu lato) e formar unha serie de superfamilias menores: Formicoidea, Scolioidea, Tiphioidea, Thynnoidea e Pompiloidea, incluíndo unha Vespoidea de definición máis estreita. Finalmente, as familias Mutillidae, Tiphiidae e Bradynobaenidae parecen ser parafiléticas. Outro estudo recente confirma a necesidade dunha revisión das relacións a alto nivel, aínda que as relacións dos grupos menores dentro de Vespoidea van ben co patrón orixinal do estudo de 2008, incluídos os grupos parafiléticos Bradynobaenidae e Tiphiidae.

Posición filoxenética posíbel dos vespoideos nos aculeados

O seguinte cladograma propón unha posición filoxenética probábel dos vespoideos nos aculeados.

Aculeata	Chrysidoidea         Vespidae     Rhopalosomatidae           Pompilidae     Tiphiidae         Scoliidae       Apoidea     Formicidae

Imaxes

• 
  Pseudomasaris vespoides
• 
  Rhopalosoma sp
• 
  Formica rufa
• 
  Vespa crabro
• 
  Vespula germanica

Véxase tamén

Bibliografía

• Aguiar, Alexandre P. et al. (2013): "Order Hymenoptera". En Zhang, Z.-Q. (ed.): "Animal Biodiversity: An Outline of Higher-level Classification and Survey of Taxonomic Richness (Addenda 2013)". Zootaxa 3703: 1–82.
• Arnett, R. H. Jr. (2000): American insects, 2ª ed. Boca Ratón, Londres, Nova York, Washington DC: CRC Press. ISBN 0-8493-0212-9.
• Borror, D. J., DeLong, D. M. & Triplehorn, C. A. (1976): An introduction to the study of insects, 4ª ed. Nova York, Chicago: Holt, Rinehart and Winston. ISBN 0-0308-8406-3.
• Grimaldi, D. & Engel, M. S. (2005): Evolution of the Insects. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 978-0-5218-2149-0.
• Huber, John T. (2009): "Biodiversity of Hymenoptera". Capítulo 12. En Robert G. Foottit & Peter H. Adler: Insect Biodiversity: Science and Society. Hoboken, New Jersey: Blackwell Publishing. ISBN 978-1-4051-5142-9.
• O'Toole, Christopher & Raw, Anthony (1999): Bees of the world. Londres: Cassell & Co. ISBN 0-8160-5712-5.
• Sharkey, Michael J. (2007): "Phylogeny and Classification of Hymenoptera". Zootaxa 1668: 521–548.
• Sharkey, M. J.; Carpenter, J. M & Vilhelmsen, L. (2012): "Phylogenetic relationships among superfamilies of Hymenoptera". Cladistics 28 (1): 80–112.
• Michener, Charles D. (2007): The Bees of the World. 2ª ed. Baltimore: The Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-8573-0.
• Vilhelmsen, Lard (2001): "Phylogeny and classification of the extant basal lineages of the Hymenoptera (Insecta)". Zoological Journal of the Linnean Society 131: 393–442.

Outros artigos

• Himenópteros
• Apócritos