Saltar ao contido

Tõnis Mägi

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Modelo:BiografíaTõnis Mägi

Editar o valor en Wikidata
Biografía
Nacemento18 de novembro de 1948 Editar o valor en Wikidata (77 anos)
Talín Editar o valor en Wikidata
Actividade
Ocupacióncantante, compositor, actor, guitarrista Editar o valor en Wikidata
Período de actividadedécada de 1960 Editar o valor en Wikidata -
Xénero artísticoMúsica pop e música rock Editar o valor en Wikidata
InstrumentoGuitarra, piano e voz Editar o valor en Wikidata
Familia
CónxuxeLaine Mägi (1980–1990)
Kärt Johanson Editar o valor en Wikidata
Premios
IMDB: nm1550895 MySpace: tonismagi Spotify: 7aYOBMmUSaZsJKpYfr65S4 Apple Music: 729286034 Musicbrainz: a142f117-5c85-45da-90ca-ba5845f994ab Songkick: 3385491 Discogs: 343069 Editar o valor en Wikidata

Tõnis Mägi, nado en Talín o 18 de novembro de 1948, é un vocalista, guitarrista, compositor e actor estoniano. É un dos nome máis destacados e influentes da música rock de Estonia dos últimos 40 anos. Recentemente tamén é coñecido pola súa actividade política en apoio do Partido Popular Conservador de Estonia, populista de dereitas e nacionalconservador, así como pola súas dúbidas sobre as vacinas.

Traxectoria

[editar | editar a fonte]

Primeiros anos

[editar | editar a fonte]

Creceu nunha familia de músicos e interesouse pola música desde a súa primeira infancia. Estudou no Instituto Secundario nº 22 de Talín, onde xa actuaba como solista do coro nos seus primeiros cursos. Recibiu educación de canto con Heino Kaljuste no coro infantil dos Pioneiros de Talín e no Palacio da Xuventude Escolar.[1] Despois de aprender a tocar a guitarra comezou a súa carreira musical, primeiro na banda escolar Juuniorid (1965) e despois en 1966 en Rütmikud, da que foi vocalista principal. O seu primeiro concerto público tivo lugar o 13 de maio de 1966.

Despois de servir, obrigado, no exército soviético converteuse no vocalista de Baltika e traballou como músico no restaurante Pirita. Máis tarde cantou nas bandas Kärjed, Laine, Muusik Seif, 777, Ultima Thule, Estraadiraadio e Blue Time. Colaborou de forma máis permanente cun total de nove conxuntos, pero tamén colaborou con outros grupos musicais para varias gravacións musicais ou xiras de concertos.[2]

Décadas de 1970 e 1980

[editar | editar a fonte]

En 1971 Mägi fixo a súa primeira aparición televisiva como cantante pop no programa da televisión estoniana Tere tulemast!,[3] que axiña lle abriu o camiño para actuar coa Orquestra Filharmónica Estatal.[1]

En 1971 e 1972, gañou o primeiro posto co conxunto Baltika no festival da canción Merevaigust trompet de Kaunas. En 1972, gañou o concurso de canto Tippmeloodia coa canción "Song of Blood Flowers" de Gennadi Taniel e foi enviado ao concurso da Televisión Central Soviética Art-Loto en 1973, que tamén gañou.

En 1974 comezou a actuar como solista xunto a Jaak Joala, Boris Lehtlaane e Marju Kuudi co conxunto Olav Ehala, dando concertos por toda Estonia.

En 1975, Tõnis Mägi gañou o concerto do concurso Tallinn-Tartu coa canción "Pimedale muisikule", que el mesmo compuxo. En 1976, gañou os premios á mellor canción e ao mellor cantante no concurso de toda a Unión Soviética, Vilniuse tornid, coa mesma canción. Mägi comezou a colaborar co compositor ruso David Tukhmanov, cuxa canción "Ostanovite muzõku" (que Mägi interpretou na madrugada do 1 de xaneiro de 1976 no programa da Televisión Central da URSS, Kutsuv tuluke) lle fixo gañar fama nacional case da noite para a mañá.[4]

Mägi en 1989

En 1976, comezou un período de dez anos na vida de Tõnis Mäe no que longas xiras de concertos por Rusia e noutros lugares da Unión Soviética lle trouxeron moito traballo, unha enorme audiencia e unha gran fama. Normalmente, tiña que dar un ou dous concertos ao día, pero ás veces tres ou catro.[5][6]

En 1978 converteuse en solista do conxunto pop Laine, o que significou que, ademais dos escenarios de concertos da Unión Soviética, actuase ocasionalmente tras o pano de aceiro, pasando nove meses cada ano de xira.[5] Cando Laine foi galardoado co título honorífico de Colectivo Meritorio da RSS de Estonia en 1980, Tõnis Mäge tamén compartiu unha parte desta honra.[7]

Unha das súas cancións máis populares chegou en 1980, "Olimpiada-80" (Олимпиада-80) de David Tukhmanov, convertendose nun símbolo dos Xogos Olímpicos de Moscova de 1980.

En 1981, Mägi fundou a súa propia banda, Muusik Seif, coa que continuou a facer xiras por toda a Unión Soviética. A súa mestura de música rock occidental, funk, soul e disco, xunto coa canción "Olimpiada-80", que se converteu nunha das favoritas do público ruso, catapultaron repetidamente a Tõnis Mäge entre os dez artistas máis populares tanto nas listas de rock e pop da Unión Soviética como nas enquisas dos lectores de Komsomolskaya Pravda durante este período.[6]

De volta a Estonia

[editar | editar a fonte]

No ano 1986 fundou a banda de rock Ultima Thule con Riho Sibula, Vjatšeslav Kobrin, Raul Vaigla e Jaak Ahelik, e cantou ocasionalmente nela dende que a deixou en 1988.[5] Durante este período tamén traballou como artista de variedades no espectáculo de variedades do hotel Talín.[1] En 1989, fundou o conxunto experimental 777, que tivo unha curta duración.

En 1987 deu o seu derradeiro concerto en Rusia, tras o cal regresou a Estonia e centrouse na Revolución Cantada. Entre outras cancións patrióticas da época, a canción de Mägi "Koit" (amencer en estoniano) converteuse nun símbolo de liberdade, ao igual que o tema "Ei ole uksi udsin maa" (Ningunha terra está soa) , composto por Alo Mattiisen e interpretada con outros músicos estonianos. Outra cancións destacadas de Mägi desa época foron "Palve", "Liivakell" e "Elutants".[8]

Mägi en 2011

Tõnis Mägi emigrou a Suecia no ano 1991, pero regresaría a Estonia en 1993.

Dende 1993 ata 1999 traballou como editor musical en Kuku Radio, e máis tarde fixo programas nesa emisora como membro non permanente. Durante moito tempo presentou os programas Liivakell (dende 1993) e Estraaditop (1996-2000 e 2006-2007).[9]

En 1996 tiveron lugar os lendarios concertos "Las jääda kõik" a cargo das estrelas da música pop Jaak Joala, Tõnis Mägi e Ivo Linna, coñecidos colectivamente como os Tres Tenores de Estonia. Os concertos conmemorativos de 2016 "Las jääda kõik, mis hea - 20 aastat hiljem", coa participación de Ivo Linna e Tõnis Mägi foron en parte concertos conmemorativos para Jaak Joala, que falecera en setembro de 2015.[10][11][12][13]

Colaboración con Rein Rannap

[editar | editar a fonte]

A colaboración de Tõnis Mägi co compositor Rein Rannap comezou en 1971, cando Mägi interpretou a canción de Rannap "Sa tule nüüd" no concurso de canto da radio de Estonia "Tippmeloodia". Desde entón, Mägi foi o principal intérprete doutras das súas cancións populares ("Kirju palli led", 1973; "Sinu hääl", 1976; "Naera, naera", 1978; ou "Make up", 1982). Na década de 1990, Mägi actuou en solitario na cantata "Beautiful Land" de Rannap. Tamén interpretou varias cancións escritas por Rannap para o conxunto Ruja, incluíndo a súa participación na ópera rock Ruja do Teatro Vanemuine (2008). En 2017, Tõnis Mägi cantou e interpretou o papel de Vanapagan na ópera rock Nurjatu saar de Rannap; este personaxe foi escrito especificamente para Tõnis Mägi.[14][15]

Dende 2003 Tõnis Mägi colabora creativamente co compositor e cantante da xeración máis nova Jarek Kasar (coñecido tamén como Charlice).[16][7]

Carreira teatral

[editar | editar a fonte]

Ademais de actuar nas óperas rock de Rein Rannap e noutras producións musicais, Tõnis Mägi tamén actuou en producións dramáticas, por exemplo interpretando o papel principal na produción teatral Kuningas Ubu (dirixida por Tiit Ojasoo e Ene-Liis Semper) no teatro NO99, e o do barón Tusenbach en As tres irmás de Anton Chekhov (dirixida por Mikk Mikiver), de Pierre Bezuhhovit en Guerra e paz de León Tolstoi (Mikk Mikiver). En 2001 protagonizou xunto a Mikk Mikiver a obra de teatro Enigma variatsioonid,[17] que tamén se representou en Nova York en 2002 nas Xornadas Culturais de Estonia.[18]

Mägi tamén compuxo música e creou deseños musicais para producións teatrais como Jumal vikerkaarel (1990), Timm Thaler ehk Müüdud naer (1996), Toomas Nipernaadi (2003) ou Tom Jones (2000).

Outros logros

[editar | editar a fonte]

En maio de 2009 a canción de Tõnis Mägi "Koit" gañou o programa de televisión de TV3 Eesti otsib lemmiklaulu.[19]

En novembro de 2024 completouse o Cancioneiro da Unión Europea "EU Songbook", que contén 164 cancións, incluíndo 6 de cada estado membro da Unión Europea. Entre as obras musicais que representan a Estonia hai dúas cancións compostas por Tõnis Mägi: "Koit" (letra de Tõnis Mägi) e "Palve" (letra de Villu Kangur).[20]

Actividades sociais e políticas

[editar | editar a fonte]

En xaneiro de 2007 Mägi converteuse en membro do Partido Verde de Estonia. Presentouse como candidato ás eleccións parlamentarias estonianas de 2007, recibindo 1 215 votos.[21]

O 22 de abril de 2017 Tõnis Mägi opúxose á liña ferroviaria Rail Baltic que conectaba os Estados bálticos co resto do sistema europeo de tránsito ferroviario.[22][23]

Desde entón, Tõnis Mägi expresou sentimentos escépticos sobre a Unión Europea e as súas interpretacións do que está permitido. Tamén expresou o seu apoio ao Partido Popular Conservador de Estonia, un partido populista de dereitas e nacionalconservador.[24]

Actuou nun concerto posterior á marcha dos fachos do Día da Independencia, organizada pola formación xuvenil conservadora do Partido Popular Conservador de Estonia, chamada Espertar Azul.[25] Tamén pediu o voto para un membro do Partido Popular Conservador de Estonia, Henn Põlluaas, nas eleccións presidenciais de 2021.[26]

O 23 de outubro de 2021 Mägi actuou na Praza da Liberdade en Talín durante unha manifestación contra as medidas da COVID-19.[27] Nun vídeo emitido antes diso fixo un chamamento á participación na manifestación,[28] citando a poesía de Leelo Tungal (algo que a propia Tungal criticou).[29] Tamén recibiu críticas polas súas mensaxes sobre o escepticismo coas vacinas.[30][31]

Notas

[editar | editar a fonte]
  1. 1 2 3 "Tõnis Mägi: olen korranud oma isa koledat käitumismustrit". ERR (en estoniano). 2024-12-02. Consultado o 2025-04-27.
  2. ↑ "Tõnis Mägi: „Kui keegi astub mu konnasilmale, siis ma ilmtingimata karjatan. Nüüd juba vähem, sest inimesed enam ei kuule.“". www.ohtuleht.ee (en estoniano). Consultado o 2025-04-27.
  3. ↑ "Estraaditähestik: 18 - Tõnis Mägi". ERR (en estoniano). Consultado o 2025-04-27.
  4. ↑ "Tõnis Mägi: "Uskumatu! Peterburi publik teadis mu laule peast!"". www.ohtuleht.ee (en estoniano). Consultado o 2025-04-27.
  5. 1 2 3 "TÕNIS MÄGI 75 - Tõnis Mägi: „Naistega olen ma alati olnud häbelik! Aga viina sai võetud palju.“". www.ohtuleht.ee (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  6. 1 2 "Vene leht: "Tõnis Mägi pani kõikidele enne ja pärast teda esinenud artistidele pika puuga ära."". www.ohtuleht.ee (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  7. 1 2 "Chalice meenutab, et oleks peaaegu autoga Tõnis Mägile otsa sõitnud: ta kargas mulle ootamatult teele ette". Kroonika (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  8. ↑ "Tõnis Mägi reanimeerib 80. aastate lõbusama poole". www.ohtuleht.ee (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  9. ↑ "Tõnis Mägi hakkab Kuku raadios juhtima saadet “EsTraadiTop”". Eesti Päevaleht (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  10. ↑ "Jaak Joala, Ivo Linna ja Tõnis Mägi hääl tuli kolme tenori tuuril hoopis lindilt!". www.ohtuleht.ee (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  11. ↑ "Vanad fotod: kolm tenorit andsid 20 aastat tagasi nostalgialaksu". Tartu Postimees (en estoniano). 2016-06-08. Consultado o 2025-04-28.
  12. ↑ "Pildid: Tõnis Mägi ja Ivo Linna andsid üle 20 aasta taas koos kontserdi". Tartu Postimees (en estoniano). 2016-06-08. Consultado o 2025-04-28.
  13. ↑ "FOTOD: 20 aastat hiljem — siiani rahva südames: Tõnis Mäe ja Ivo Linna Käsmu kontsert pani muusikasõbrad rõkkama". Kroonika (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  14. ↑ "Rein Rannap: Tõnis Mägi oli esmaesitaja paljudele mu lauludele, juubelikontsert on täis üllatusi". Kroonika (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  15. ↑ "Rannap, Rein - Eesti Muusika Infokeskus". www.emic.ee. Consultado o 2025-04-28.
  16. ↑ "Jarek Kasar ja Tõnis Mägi tähistavad koos nunnult sõbrapäeva". Elu24 (en estoniano). 2015-02-09. Consultado o 2025-04-28.
  17. ↑ "Mikk Mikiver ja Tõnis Mägi mängivad Ugalas kahemehe etenduses". Kultuur (en estoniano). 2001-10-12. Consultado o 2025-04-28.
  18. ↑ "Mikk Mikiver ja Tõnis Mägi annavad etenduse New Yorgis". Kultuur (en estoniano). 2002-03-28. Consultado o 2025-04-28.
  19. ↑ "Eesti lemmiklaul on «Koit»". Elu24 (en estoniano). 2009-05-24. Consultado o 2025-04-28.
  20. ↑ "Euroopa Liidu esimesse lauluraamatusse jõudis ka kuus eestikeelset lugu". ERR (en estoniano). 2024-11-21. Consultado o 2025-04-28.
  21. ↑ "Tõnis Mägi kandideerib roheliste nimekirjas riigikokku". Eesti Päevaleht (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  22. ↑ "VIDEO: Tõnis Mägi: teen kõik, mis minu võimuses, et Rail Balticut ära hoida - Uued Uudised". uueduudised.ee (en estoniano). 2017-04-23. Consultado o 2025-04-28.
  23. ↑ "Tõnis Mägi: teen kõik, mis minu võimuses, et Rail Balticu läbisurumist ära hoida". Objektiiv (en estoniano). 2017-05-02. Consultado o 2025-04-28.
  24. ↑ "TÕNIS MÄGI: olen selle vastu, et ELs kuulutatakse kõik normaalne ebanormaalseks". Maaleht (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  25. ↑ "Suur tõrvikurongkäik vabariigi aastapäeval Tallinna vanalinnas! Tule ja soovi Eestile õnne! - Uued Uudised". uueduudised.ee (en estoniano). 2020-02-19. Consultado o 2025-04-28.
  26. ↑ "Nimekad kultuuri- ja ühiskonnategelased kutsuvad üles presidendiks valima Henn Põlluaasa - Uued Uudised". uueduudised.ee (en estoniano). 2021-08-22. Consultado o 2025-04-28.
  27. ↑ "Fotod: piirangute vastane meeleavaldus Vabaduse väljakul". ERR (en estoniano). 2021-10-23. Consultado o 2025-04-28.
  28. ↑ "KUTSE MEELEAVALDUSELE ⟩ Tõnis Mägi: on jälle aeg õigluse ja vabaduse tee üles leida". Objektiiv (en estoniano). 2021-10-20. Consultado o 2025-04-28.
  29. ↑ "Leelo Tungal Tõnis Mäe üleskutsest: oleks võinud vähemalt öelda, kui minu luuleridu kasutatakse halbadel eesmärkidel". Kroonika (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  30. ↑ "Herman Kelomees: kas on aeg lüüa selg sirgu ja tühistada Tõnis Mägi?". Eesti Päevaleht (en estoniano). Consultado o 2025-04-28.
  31. ↑ "LUUBI ALL ⟩ Vanade inimeste koroonasurma peetakse juba normaalseks". Postimees (en estoniano). 2021-10-23. Consultado o 2025-04-28.
Obtido de «https://gl.wikipedia.org/w/index.php?title=Tõnis_Mägi&oldid=7373283»