Sushi

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
書.svg Esta páxina contén texto en xaponés.
Se o seu navegador non está axeitadamente configurado pode ver caracteres estraños.
Sushi de diferentes clases

O sushi (, , 寿司[1] ou 壽司[2]?) é un prato de orixe xaponesa a base de arroz cocido aderezado con vinagre de arroz, azucre e sal. Este prato é un dos máis recoñecidos da gastronomía xaponesa e un dos máis populares internacionalmente.

Aínda que normalmente se asocia o sushi co peixe e o marisco, tamén pode levar verduras ou ovo. Ademais, os produtos frescos tradicionais que acompañan o arroz non teñen por que ir sempre crus. Inclúense tamén preparacións fervidas, fritidas ou marinadas.

O sushi prepárase tipicamente en unidades pequenas, aproximadamente do tamaño dun bocado e poden adoptar diversas formas. Sérvense o peixe e o arroz enrodelados nunha folla de alga nori, e a iso chámaselle maki (rolo). Se se trata dunha especie de albóndega de arroz cuberta polo peixe falamos de nigiri. Cando o peixe se presenta embutido nunha pequena bolsa de tōfu fritido denomínase inari. Tamén pode servirse unha cunca de arroz para sushi con anacos de peixe e outros ingredientes por riba: entón chámaselle chirashi.

Fóra de Xapón o nome sushi designa só as variedades máis habituais, coma o makizushi ou o nigirizushi; curiosamente é frecuente que se faga extensivo ó sashimi, un prato a base de peixe cru pero sen arroz.

Os xaponeses aconsellan comelo con paíños ou cubertos de madeira, ou directamente coa man. Debe evitarse o uso de utensilios metálicos, xa que alterarían o sabor da comida.

Etimoloxía[editar | editar a fonte]

O nome xaponés sushi escríbese con kanji (caracteres de orixe chinesa) debido a que orixinalmente era un antergo prato chinés. O kanji 鮨 está voncellado co "adobo de peixe salgado". A primeira mención de 鮨 apareceu no antigo dicionario Erya (爾雅), escrito entre os séculos IV adC e III adC Nela explícase que "魚謂之鮨 肉謂之醢", traducido como "aqueles feitos con peixe (son chamados) 鮨, aqueles feitos con carne (son chamados) 醢". O 醢 é un mollo feito de porco picado e o 鮨 é un mollo feito de peixe picado. Crese que o caracter 鮨 debe ter unha orixe máis temperá no entando que o caracter 鮨 non está vencellado co arroz.

Cinco séculos despois, no século II, outro caracter comezou a ser empregado para referirse ao sushi 鮓, aparecendo noutro dicionario chinés que dicía: "鮓滓也 以塩米醸之加葅 熟而食之也", traducido como "鮓滓 é unha comida onde o peixe é sazonado con arroz e sal e que se come cando está listo". Esta comida crese que é semellante ao narezushi ou ao funazushi, no que o peixe fermenta durante longo tempo xunto co arroz e cómese tras separalo do arroz.

No século III, o significado dos dous caracteres confundiuse e durante un tempo cando os dous caracteres foron implantados no Xapón, os mesmos chineses non eran quen de diferencialos. Os chineses deixaron de empregar o arroz como parte do proceso de fermentación e deixaron de comer peixe adobado. Durante a dinastía Ming, tanto 鮨 como 鮓 desapareceron da gastronomía de China.

Como comer o sushi[editar | editar a fonte]

Os elementos básicos no intre de consumir sushi son: un prato, hashi (ou paíños de madeira), hashioki (ou pousa-paus), wasabi e gari (ou xenxibre curtido).

  • Os xaponeses aconsellan comelo con paíños ou cubertos de madeira, ou directamente coa man; mais cómpre evitar o uso de utensilios metálicos como garfos, culleres ou pinzas, xa que os mesmos alterarían o sabor da comida.
  • Para comezar baléirase unha cantidade de salsa de soia nunha pequena cunca. Logo tómase un pouco de wasabi cun paíño e dilúese na salsa de soia.
  • Despois tómase unha peza de sushi cos paíños e mergúllase dentro da salsa de soia lixeiramente, mais sen mollalo polo lado do arroz, para non descompoñer a peza.
  • Levar a peza completa á boca e comela dunha vez.
  • Cando non se estean empregando os paus, déixanse sobre o hashi-oki ou sobre o prato.
  • Non se considera de boa educación dar comida a outro comensal cos mesmos paus, así coma xogar con eles, mantelos separados, pinchar na comida, ou movelos polo aire.
  • Entre bocado e bocado pódese comer anacos de gari, que axuda a limpar o padal dos sabores.
  • Débese tratar de deixar o prato completamente limpo de alimento, especialmente de arroz.
  • Asemade non se debe comer wasabi en gran cantidade xa que é moi picante.

Presentación[editar | editar a fonte]

Preparación do sushi nun sushi bar, xunto co kaitenzushi movendo os pratos

Existen restaurantes especializados en sushi chamados kaiten zushi (回転寿司, tren de sushi ou cinta transporadora de sushi), transportan o sushi ao longo dunha barra, sendo este o xeito máis corrente de amosar este prato, tanto no Occidente coma no Xapón; os clientes van tomando os pratos como desexen. Cada prato da barra está codificado con cores e cada cor denota o prezo do sushi; ao final, cando se paga, a conta realízase con base na cantidade total de pratos que o cliente tome.

No Xapón tradicionalmente adoita preferirse comer no intre da preparación. Sérvese o sushi en pratos de madeira ou laca de estilo minimalista xaponés, xeométricos e cun ou dous tons de cores, mantendo a estética da gastronomía xaponesa. Moitos restaurantes pequenos de sushi actualmente non usan pratos, o sushi é inxerido directamente do mostrador de madeira, tomándoo coa man.

Tamén o sushi é apto como comida de picnic; é frecuente que os restaurantes especializados preparen caixas bentō (shōkadō bentō, 松花堂弁当) para levar.

Utensilios para preparar[editar | editar a fonte]

Makiyakinabe

Para preparar o sushi, independente do estilo, necesítanse varios utensilios de cociña xaponeses:

Fukin (布巾)
trapo de cociña.
Hangiri (半切)
odre de madeira de ciprés para arrefriar o arroz.
Hocho (包丁)
coitelo de cociña especial para cortar o sushi e filetear o peixe.
Makisu (巻き簀)
esteira de bambú.
Ryoribashi (料理箸)
paíños de cociña.
Shamoji (しゃもじ)
paleta de madeira para o arroz.
Makiyakinabe (巻き焼き鍋 o まきやきなべ) ou tamagoyakiki (玉子焼き器 o たまごやきき)
tixola de tamagoyaki rectangular ou cadrada (depende do estilo).
Saibashi
paíños de madeira para cociñar.

Varidedades[editar | editar a fonte]

  • Nigiri ou Nigirizushi - Normalmente fóra de Xapón Sushi significa Nigirizushi, en Xapón tamén se chama Edomaezushi.
  • Makizushi
  • Inarizushi
  • Chirashizushi - É sushi caseira.
  • Oshizushi
  • Narezushi
    • Funazushi
    • Sabazushi

Galería de imaxes[editar | editar a fonte]

Commons
Commons ten máis contidos multimedia sobre: Sushi

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Esta escritura é un ateji, é dicir, os caracteres teñen un valor fonético, mais non semántico.
  2. Versión tradicional ou arcaica de 寿司.