Satélite natural

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Satélites naturais do Sistema Solar

Un satélite natural ou lúa (no senso xeral) é un obxecto espacial que circula arredor dun planeta, isto é, non orbita en torno dunha estrela. Por exemplo, a Lúa é un satélite da Terra.

Satélites naturais no sistema solar[editar | editar a fonte]

Algunhas luas son bastante grandes, de feito se orbitasen arredor do sol serían planetas, outras son tan pequenas como asteroides comuns. As maiores luas son a Lúa da Terra, as Luas de Galileo en Xúpiter: Ío, Europa, Ganímedes e Calisto, Titán de Saturno e Tritón de Neptuno.

Esta é unha lista de satélites naturais organizada por planeta do sistema solar. Mercurio e Venus non teñen satélites naturais. Xúpiter ten 63, a maioría son irregulares e bastante pequenos.

Full Moon Luc Viatour.jpg

Terra[editar | editar a fonte]

Satélites 1: A Lúa

DESIGNACIÓN DEFINITIVA DIÁMETRO(3) DISTANCIA(1) PERIODO ORB(2) ANO DESCOBERTA
Lúa 3.476 384.400 27,32 Antigüidade

Marte[editar | editar a fonte]

Total de luas de Marte: 2

Phobos deimos diff.jpg
DESIGNACIÓN DEFINITIVA DIÁMETRO(3) DISTANCIA(1) PERIODO ORB(2) ANO DESCOBERTA
Fobos 27 9.378 0,32 Asafh Hall - 1877
Deimos 15 23.459 1,26 Asafh Hall - 1877

Xúpiter[editar | editar a fonte]

Total de lúas de Xúpiter (a xaneiro de 2012): 64

As Lúas de Galileo (de dereita a esquerda e en orde segundo a súa distancia a Xúpiter): Ío, Europa, Ganímedes e Calisto.
Nome
Diámetro (km) Masa (kg) Raio orbital (km) Período orbital (d) Inclinación (°)(en relación ao ecuador de Xúpiter) Excentricidade Grupo
Metis 43 1.2E+17 127 690(1) 0.294780(2) 0.000° 0.0012 Amaltea
Adrastea 26×20×16 7.5E+15 128 690(1) 0.29826(2) 0.000° 0.0018
Amaltea 262×146×134 2.1E+18 181 170(1) 0.49817905(2) 0.360° 0.0031
Tebe 110×90 1.5E+18 221 700(1) 0.6745(2) 0.901° 0.0177
Io 3660.0×3637.4×3630.6 8.9E+22 421 700(1) 1.769137786(2) 0.050° 0.0041 Lúas de Galileo
Europa 3121.6 4.8E+22 671 034(1) 3.551181041(2) 0.471° 0.0094
Ganímedes 5262.4 1.5E+23 1 070 412(1) 7.15455296(2) 0.204° 0.0011
Calisto ou Calixto 4820.6 1.1E+23 1 882 709(1) 16.6890184(2) 0.205° 0.0074
Temisto 8 6.9E+14 7 391 645 129.827611 15.346° 0.2006 Temisto
Leda 20 1.1E+16 11 097 245 238.824159 27.210° 0.1854 Himalia
Himalia 170 6.7E+18 11 432 435 249.726305 29.590° 0.1443
Lisitea 36 6.3E+16 11 653 225 256.995413 25.771° 0.1132
Elara 86 8.7E+17 11 683 115 257.984888 30.663° 0.1723
S/2000 J 11 4 9.0E+13 12 570 575 287.931046 26.169° 0.2058
Carpo 3 4.5E+13 17 144 875 458.624818 55.098° 0.2736  ?
S/2003 J 12 1 1.5E+12 17 739 540 482.691255 134.861° 0.4449  ?
Euporia 2 1.5E+13 19 088 435 538.779839 131.854° 0.0960 Ananque?
S/2003 J 3 2 1.5E+13 19 621 780 561.517739 111.592° 0.2507
S/2003 J 18 2 1.5E+13 19 812 575 569.728015 98.461° 0.1570
Telxinoe 2 1.5E+13 20 453 755 597.606695 102.844° 0.2685 Ananque?
Euante 3 4.5E+13 20 464 855 598.093368 123.649° 0.2000 Ananque
Helike 4 9.0E+13 20 540 265 601.401918 120.908° 0.1375 Ananque?
Ortosia 2 1.5E+13 20 567 970 602.619143 101.861° 0.2433
Iocasta 5 1.9E+14 20 722 565 609.426611 127.043° 0.2874 Ananque
S/2003 J 16 2 1.5E+13 20 743 780 610.362159 149.279° 0.3185
Ananke 28 3.0E+16 20 815 225 613.518491 149.526° 0.3963
Praxidike 7 4.3E+14 20 823 950 613.904099 132.099° 0.1840
Harpalike 4 1.2E+14 21 063 815 624.541797 143.944° 0.2441
Hermipe 4 9.0E+13 21 182 085 629.809040 149.058° 0.2290 Ananque?
Tione 4 9.0E+13 21 405 570 639.802554 116.088° 0.2526 Ananque
Mneme 2 1.5E+13 21 427 110 640.768660 147.647° 0.2214
S/2003 J 17 2 1.5E+13 22 134 305 672.751882 139.842° 0.2379 Carme
Aitne 3 4.5E+13 22 285 160 679.641347 143.251° 0.3927
Cale 2 1.5E+13 22 409 210 685.323873 133.342° 0.2011
Taigete 5 1.6E+14 22 438 650 686.674715 140.521° 0.3678
S/2003 J 19 2 1.5E+13 22 709 060 699.124764 140.956° 0.1961
Caldene 4 7.5E+13 22 713 445 699.326904 119.572° 0.2916
S/2003 J 15 2 1.5E+13 22 721 000 699.676116 109.168° 0.0932 Ananque?
S/2003 J 10 2 1.5E+13 22 730 815 700.129403 115.021° 0.3438 Carme?
S/2003 J 23 2 1.5E+13 22 739 655 700.537990 137.576° 0.3931 Pasife
Erinome 3 4.5E+13 22 986 265 711.964625 143.354° 0.2552 Carme
Aoede 4 9.0E+13 23 044 175 714.656754 112.763° 0.6012 Pasife
Calicore 2 1.5E+13 23 111 825 717.806112 141.240° 0.2042 Carme?
Calique 5 1.9E+14 23 180 775 721.020662 137.125° 0.2140 Carme
Euridome 3 4.5E+13 23 230 860 723.358859 143.033° 0.3770 Pasife?
S/2003 J 14 2 1.5E+13 23 238 595 723.720459 138.885° 0.2462 Pasife
Pasítea 2 1.5E+13 23 307 320 726.932963 144.112° 0.3289 Carme
Cilene 2 1.5E+13 23 396 270 731.098603 115.507° 0.4116 Pasife
Euquelade 4 9.0E+13 23 483 695 735.199980 118.384° 0.2829 Carme
S/2003 J 4 2 1.5E+13 23 570 790 739.293961 98.660° 0.3003 Pasife
Hegemone 3 4.5E+13 23 702 510 745.500007 150.314° 0.4077
Arche 3 4.5E+13 23 717 050 746.185469 146.289° 0.1492 Carme
Carme 46 1.3E+17 23 734 465 747.008062 120.659° 0.3122
Isonoe 4 7.5E+13 23 832 630 751.646937 118.554° 0.1665
S/2003 J 9 1 1.5E+12 23 857 810 752.838751 135.452° 0.2762
S/2003 J 5 4 9.0E+13 23 973 925 758.341296 117.922° 0.3071
Pasífae 60 3.0E+17 24 094 770 764.082032 143.037° 0.2953 Pasife
Sinope 38 7.5E+16 24 214 390 769.779665 146.657° 0.2468
Sponde 2 1.5E+13 24 252 625 771.603566 112.409° 0.4432
Autonoe 4 9.0E+13 24 264 445 772.167762 129.073° 0.3690
Calírroe 9 8.7E+14 24 356 030 776.543335 131.895° 0.2644
Megaclite 5 2.1E+14 24 687 240 792.436947 143.760° 0.3078
S/2003 J 2 2 1.5E+13 30 290 845 1077.018006 151.523° 0.1882  ?

Saturno[editar | editar a fonte]

Total de lúas de Saturno (a xaneiro 2012): 61

Saturn-map.jpg
Saturn family.jpg


Nome Radio orbital medio (km) Período orbital (días) Diámetro(km) magnitude aparente
Pan 133.600 0,575 20 19^m.4
Daphnis 137.000 - 6,5 -
Atlas 137.670 0,6019 37×34×27 18^m.1
Prometeo 139.350 0,613 48×100×68 16^m.5
Pandora 141.700 0,629 110×88×62 16^m.3
Epimeteo 151.420 0,694 194×190×154 14^m.5
Xano 151.470 0,695 138×110×110 15^m.5
Aegaeon 167 500 0,80812 ≈ 0,5 -
Mimas 185.540 0,9417 415 × 394 × 381 12^m.9
Methone aprox. 194.000 1,0083 3 -
Anthe aprox. 197.700 1,01 2 -
Pallene aprox. 211.000 1,1417 4 -
Encelado 238.040 1,370 499 11^m.8
Tetis 294.670 1,888 1046 10^m.3
Telesto 294.670 1,888 30×25×15 19^m.0
Calipso 294.670 1,888 30×16×16 18^m.5
Dione 377.420 2,737 1118 10^m.4
Helena 377.420 2,737 36×32×30 18^m.5
Polideuco 377.396 2,736915 3,5 ?
Rea 527.040 4,518 1528 9^m.7
Titán 1.221.850 15,495 5150 8^m.4
Hiperión 1.464.100 21,280 360×280×225 14^m.2
Iapeto 3.561.300 79,330 1436 10^m.0 (var.)
Kiviuq 11.365.000 449,22 14 22^m.0
Ijiraq 11.442.000 451,47 10 22^m.6
Febe 12.952.000 550,479 230×220×210 16^m.5
Paaliaq 15.198.000 686,94 20 21^m.3
Skathi 15.641.000 728,18 6 23^m.6
Albiorix 16.394.000 783,47 26 20^m.5
S/2007 S 2 16.560.000 -792,96 6
Bebhionn 17.153.520 838,77 6 -
Skoll 17.473.800 -862,37 6 -
Erriapus 17.604.000 871,25 8 23^m.0
Tarqeq 17.910.600 894,86 7
S/2004 S 13 18.056.300 -905,85 6
Greip 18.065.700 -906,56 6
Hyrrokkin 18.168.300 -914,29 8
Siarnaq 18.195.000 895,55 32 20^m.1
Tarvos 18.239.000 926,19 13 22^m.1
Jarnsaxa 18.556.900 -943,78 6
Narvi 18.719.000 956,19 7 23^m.9
Mundilfari 18.722.000 951,56 6 23^m.8
S/2006 S 1 18.930.200 -972,41 6
S/2004 S 17 19.099.200 -985,45 4
Bergelmir 19.104.000 -985,83 6
Suttungr 19.465.000 1016,51 6 23^m.9
Hati 19.709.300 -1033,05 6
S/2004 S 12 19.905.900 -1048,54 5
Farbauti 19.984.800 -1054,78 5
Thrymr 20.219.000 1091,76 6 23^m.9
Aegir 200.482.900 -1094,46 6 -
S/2007 S 3 20.518.500 -1100 5 -
Bestla 20.570.000 -1101,45 7 -
S/2004 S 7 20.576.700 -1101,99 6 -
S/2006 S 3 21.076.300 -1142,37 6 -
Fenrir 21.930.644 -1212,53 4 -
Surtur 22.288.916 -1242,56 6 -
Kari 22.321.200 -1245,06 7 -
Ymir 22.429.673 -1254,15 18 21^m.7
Loge 22.984.322 -1300,95 6 -
Fornjot 24.504.879 -1432,16 6

Os seguintes obxectos ainda non foron clasificados como satélites:

Nome Radio orbital medio (km) Período orbital (días) Diámetro(km) magnitude aparente
S/2004 S 4 140.100 0,619 3-5 -
S/2004 S 6 140.130 0,61801 3-5
S/2004 S 3 140.300 0,62 3-5

Urano[editar | editar a fonte]

Total de luas de Urano (a xaneiro de 2012): 27

De esquerda a dereita: Urano, Puck, Miranda, Ariel, Umbriel, Titania e Oberón. Os diámetros son a escala, as distancias non.
Nome Diámetro(km) Masa(kg) Radio orbital medio (km) Período orbital (días)
Cordelia 40,2 4,5×1016 49.752 0,3350
Ofelia 42,8 5,4×1016 53.764 0,3764
Bianca 51,4 9,3×1016 59.165 0,4346
Crésida 79,6 3,43×1017 61.767 0,4636
Desdémona 64 1,78×1017 62.659 0,4737
Xulieta 93,6 5,57×1017 64.358 0,4931
Portia 136 1,68×1018 66.097 0,5132
Rosalinda 72 2,54×1017 69.927 0,5585
Cupido 12 1,2×1015 74.800 0,618
Belinda 80,6 3,57×1017 75.255 0,6235
Perdita 80 4×1017 76.400 0,6380
Puck 162 2,89×1018 86.004 0,7618
Mab 16 4×1015 97.730 0,923
Miranda 472 6,59×1019 129.872 1,4135
Ariel 1158 1,35×1021 191.020 2,5203
Umbriel 1169,4 1,17×1021 266.300 4,1442
Titania 1577,8 3,52×1021 463.300 8,7059
Oberón 1522,8 3,01×1021 583.519 13,4632
Francisco 12 1,3×1015 4.276.000 266,56
Calibán 98 7,3×1017 7.231.000 -579,73*
Stephano 20 6×1015 8.002.000 -676,5*
Trínculo 10 7,5×1014 8.571.000 -758,1*
Sicorax 190 5,4×1018 12.179.000 -1.288,28*
Margaret 11 1015 14.345.000 1687,01
Próspero 30 2,1×1016 16.243.000 -1.977,29*
Setebos 30 2,1×1016 17.501.000 -2.234,77*
Ferdinando 11 1,3×1015 20.901.000 2887,21*

Neptuno[editar | editar a fonte]

Total de lúas de Neptuno: 13

Triton (moon).jpg
Nome Diametro (km) Masa (1020kg) Radio orbital medio (km) Período orbital (días) Descubridor(es) Ano
III Náiade 96×60×52 0,002 48.227 0,294396 Voyager 2 1989
IV Talasa 108×100×52 0,002 50.075 0,311485 Voyager 2 1989
V Despina 190×148×128 0,02 52.526 0,334655 Voyager 2 1989
VI Galatea 204×184×144 0,04 61.953 0,428745 Voyager 2 1989
VII Larisa 216×204×168 0,05 73.548 0,554654 H. J. Reitsema, W. B. Hubbard, L. A. Lebofsky y D. J. Tholen 1981
VIII Proteo 418 (436×416×402) 0,5 117.647 1,122315 Voyager 2 1989
I Tritón 2707 214 354.760 -5,87685 William Lassell 1846
II Nereida 340 0,3 5.513.400 360,1362 Gerard Kuiper 1949
- Halímede 48 0,001 15.686.000 1.874,8 Matthew J. Holman 2002
- Sao 48 0,001 22.452.000 2.918,9 Matthew J. Holman 2002
- Laomedeia 48 0,001 22.580.000 2.982,3 Matthew J. Holman 2002
X Psámate 28 0,0002 46.695.000 -9.115,9 David C. Jewitt 2003
- Neso 60 0,001 48.387.000 -9.374,0 Matthew J. Holman
Brett J. Gladman
2002

Plutón[editar | editar a fonte]

Total de lúas de Plutón: 5

Plutón coas 5 lúas
Nome Diametro (km) Masa (kg) Período de revolución (días) Descubridor(es) Ano
Caronte 1207 ± 3 (1,52±0,06)×1021 6,387230 James W. Christy 1978
Hydra 44 - 130 5×1016 - 2×1018 38,206 Telescopio Espacial Hubble 2005
Cérbero (lúa) 13 - 34  ? 32,1 ± 0,3[1] Telescopio Espacial Hubble 2011
Nix 44 - 130 5×1016 - 2×1018 24,856 Telescopio Espacial Hubble 2005
Estigia (lúa) 10 - 25  ? 20,2 ± 0,1[2] Telescopio Espacial Hubble 2012

Haumea[editar | editar a fonte]

Total de lúas de Haumea: 2

Nome Diametro (km) Masa (kg) Período de revolución (días) Descubridor(es) Ano
Namaka ~170 1,79 ± 1,48 x 1018 18,2783 ± 0,0076 Michael E. Brown, Chad Trujillo, David Rabinowitz, e o seu equipo. 2005
Hi'iaka ~155 1,79 ± 0,11 x 1019 49,12 ± 0,03 Michael E. Brown, Chad Trujillo, David Rabinowitz, e o seu equipo. 2005

Eris[editar | editar a fonte]

(1 satélite)

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Showalter, M. R.; Hamilton, D. P. (20-07-2011). "New Satellite of (134340) Pluto: S/2011 (134340) 1". Central Bureau for Astronomical Telegrams. Unión Astronómica Internacional. http://www.cbat.eps.harvard.edu/cbet/cbet002769.txt. Consultado o 20-07-2011. 
  2. Ray Sanders (11 July 2012).http://phys.org/news/2012-07-hubble-space-telescope-moon-pluto.html Phys.org. Retrieved 11 July 2012.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Outros artigos[editar | editar a fonte]