Só sei que nada sei

Busto de Sócrates.

A frase só sei que nada sei ou sei unha cousa: que eu nada sei (orixinalmente do latín: "ipse se nihil scire id unum sciat") unha posíbel paráfrase dun texto grego antigo; tamén citado como "scio me nihil scire" ou "scio me nescire"; posteriormente retrotraducido para o grego catarévussa como "[ἓν οἶδα ὅτι] οὐδὲν οἶδα", [hèn oîda hóti] oudèn oîda), por veces chamado de paradoxo socrático, é un dito moi coñecido derivado da narrativa de Platón sobre o filósofo Sócrates. Porén, a frase non aparece en ningún texto do grego antigo que se conserve.

O dito tamén está relacionado cunha resposta oracular da pitonisa de Delfos, Pitia, que á pregunta de Querefonte: «Quen é o home máis sabio da Grecia?», o oráculo respondeu: «Sócrates».

En Platón

A frase, esta, frecuentemente atribuída á obra Apoloxía de Sócrates, de Platón. Nesta obra, Sócrates explica como se enfrontou en debate cos homes considerados como sabios do seu tempo, para atopar un que fose máis sabio ca el, xa que non cría a resposta que a pitonisa lle dera a Querofonte. Despois de falar con todos eles, Sócrates decatouse de que era máis sabio ca eles, non porque soubese máis verdades que os demais, senón porque, a diferenza deles, non pretendía saber o que non sabía. Isto resúmese nesta pasaxe.

[…] οὗτος μὲν οἴεταί τι εἰδέναι οὐκ εἰδώς, ἐγὼ δέ, ὥσπερ οὖν οὐκ οἶδα, οὐδὲ οἴομαι
[ese home cre que sabe algo, sen sabelo, mentres que eu, como non sei nada, tamén estou seguro de que non sei.]

A imprecisión da paráfrase como só sei que nada sei deriva do feito do autor non estar a dicir que el nada sabe, mais si que non pode saber nada con absoluta certeza, mais pode se sentir confiante acerca de certas cousas. Ademais, autores como Gail Fine, Thomas Brickhouse e Nicholas Smith e Gregory Vlastos salientan, cada un dende a súa propia perspectiva e coas súas diferenzas, que «só sei que non sei nada» non sería realmente un paradoxo, xa que habería unha distinción entre o que Sócrates denominaría coñecemento ou sabedoría, existindo unha diferenza no nivel epistémico, entre un coñecemento superior e máis completo e outro inferior relacionado coa vida cotiá.

Véxase tamén

Bibliografía

• Fine, Gail (2008). "Does Socrates Claim to Know that He Knows Nothing?". Oxford Studies in Ancient Philosophy (en inglés) (35): 49–88. 
• Stokes, Michael C. (1997). Apology of Socrates (en inglés). Warminster: Aris & Phillips. ISBN 0-85668-371-X. 

Outros artigos

• Efecto Dunning-Kruger
• Maiéutica
• Escepticismo
• Epistemoloxía

---

Este artigo sobre filosofía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.  Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.

---