Premio Carvalho Calero

Premio Carvalho Calero
Instancia de premio  Composto por Premio Carvalho Calero de investigación lingüística Premio Carvalho Calero de creación literaria  Epónimo Ricardo Carballo Calero
Características  Lingua lingua galega
Datas  Fundación / creación 1990
Implicados  Concedido por Concello de Ferrol
Localización  País España
Wikidata

Monumento a Carvalho Calero en Santiago de Compostela, por José Molares.

Os premios Carvalho Calero son premios de investigación lingüística e creación literaria, outorgados polo Concello de Ferrol, que levan o nome do autor ferrolán Ricardo Carvalho Calero, filólogo e escritor galego, mestre de varias xeracións. O primeiro certame data do ano 1990 tras a morte de Carvalho Calero. As dezaoito primeiras, anuais, mais as dúas últimas, bianuais para evitar que as dificultades económicas poidan causar problemas a este certame. No ano 2008 fíxose unha paréntese co fin de axustar as convocatorias deste galardón literario e proceder á súa renovación.

Desde a XXI edición en 2016 ata o 2025 non se convocou.

Orixe e contexto histórico

Tras a ditadura franquista, Galicia tentou devolver o status lingüístico e literario ao pobo galego. Tras a morte deste filólogo no ano 1990, pretendeuse impulsar á sociedade a escribir nesta lingua. Para iso, creouse o Premio Carvalho Calero, que dotara aos gañadores de ambas as modalidades cunha contía económica que, dependendo da edición, rolda os 3 700 €, e a publicación da obra.

A entidade organizadora foi a Sociedade Cultural Medulio, que naceu cos obxectivos de promoción e defensa da cultura galega na perspectiva da súa normalización, e posteriormente fíxose cargo o Concello de Ferrol. Os premios son bianuais, mais no ano que non se celebran o Concello de Ferrol convoca o Premio de Investigación concibido para fomentar políticas de igualdade impulsadas dende diferentes entidades e que, como novidade, nesta edición^cal? ampliaranse a todo tipo de iniciativas de acción social. O obxectivo desta convocatoria é recoñecer publicamente e distinguir a traxectoria profesional duna actuación de calidade no ámbito dos servizos sociais, de políticas de xénero e loita contra a violencia de xénero.

Premios

1990 (I edición)	Narración curta	Xoán Ignacio Taibo, Informe bestiario
	Investigación lingüística ou ensaio
1991 (II edición)	Narración curta	Henrique Dacosta, Mar para todo o sempre
	Investigación lingüística ou ensaio	José Martinho Montero Santalha, Carvalho Calero e a sua obra
1992 (III edición)	Narración curta
	Investigación lingüística ou ensaio
1993 (IV edición)	Narración curta	Henrique Dacosta, Sobre comboios, janelas e outras pequenas histórias
	Investigación lingüística ou ensaio	Laura Tato Fontaíña, Teatro e nacionalismo (Ferrol 1915-1936)
1994 (V edición)	Narración curta	Manuel Lourenzo González, As paisaxes compartidas
	Investigación lingüística ou ensaio
1995 (VI edición)	Narración curta	Xesús Manuel Marcos, Terra queimada
	Investigación lingüística ou ensaio	Xina Vega, Álvaro Cunqueiro, unha poética da reacción
1997 (VII edición)	Narración curta	Xoán Xosé Piñeiro Cochón, Coa lei de costas
	Investigación lingüística ou ensaio	premio deserto
1998 (VIII edición)	Creación literaria	Xosé Luís Martínez Pereiro, As irmáns bastardas da ciencia
	Investigación literaria ou lingüística	Henrique Rabuñal, Manuel Murguía
1999 (IX edición)	Creación literaria	Carlos Quiroga, Periferias
	Investigación lingüística	Xosé Manuel Sánchez Rei, Se o vós por ben teverdes. A interpolación pronominal en galego
2000 (X edición)	Creación literaria	Xosé Vázquez Pintor, Quen faga voar
	Investigación lingüística ou ensaio	Xoán Carlos Lagares, E por esto fez este cantar
2001 (XI edición)	Creación literaria	Rosa Aneiros, Corazóns amolecidos en salitre
	Investigación lingüística ou ensaio	Antonia López García, Se as aves insisten na ledicia. A obra de Bernardino Graña
2002 (XII edición)	Creación literaria	Félix Rodal, A cor do cabalo
	Investigación lingüística ou ensaio	Roberto López-Iglésias Samartim, A dona do tempo antigo
2004 (XIII edición)	Creación literaria	Paulino Pereiro, Habitar as illas
	Investigación lingüística ou ensaio	Raquel Vello, Muiller nobre, ilustrada, dramaturga
2005 (XIV edición)	Creación literaria	Carlos Quiroga, Inxalá
	Investigación lingüística ou ensaio	Miguel Louzao Outeiro, Letras da Cal na produción poética galega dos 90
2007 (XV edición)	Creación literaria	Paula San Vicente, Fío de contas
	Investigación lingüística ou ensaio	Xosé Manuel Maceira, Un nacionalismo cívico e social
2008 (XVI edición)	Creación literaria	Henrique Dacosta, Unha mada de relatos
	Investigación lingüística ou ensaio	premio deserto
2009 (XVII edición)	Creación literaria
	Investigación lingüística ou ensaio
2010 (XVIII edición)	Creación literaria	premio deserto
	Investigación lingüística ou ensaio	Manuel Castelao Mexuto, Eludicións na sombra. Análise e interpretación de dúas pezas teatrais de Carvalho Calero
2012 (XIX edición)	Creación literaria
	Investigación lingüística ou ensaio	Luis García Soto, O labirinto da saudade
2014 (XX edición)	Creación literaria	María Cristina Pavón Mauriz, A busca da orixe perdida das especies
	Investigación lingüística ou ensaio	Isaac Lourido, História litéraria e conflito cultural. Bases para umha história sistémica da literatura na Galiza
2016 (XXI edición)	Creación literaria	premio deserto
	Investigación lingüística ou ensaio	Carlos Caetano Biscaínho, Fernando Osorio do Campo. Unha vida sen tregua
2025 (XXII edición)	Creación literaria Investigación lingüística	Lourenço Álvarez Ruiz, por O portão verde Francesco Martín Traficante Pérez por O galego lingua nacional... ou lingua autonómica

Véxase tamén

Bibliografía

• Enciclopedia Galega Universal. Vigo, Ir Indo, 1999.^{[cómpre nº de páxina]}
• Rodríguez Iglesias, F. (ed.): Proxecto Galicia. Literatura. A Coruña, Hércules de Ediciones, 2000- (6 vols.) ^{[cómpre nº de páxina]}
• Vilavedra, Dolores (coord.): Diccionario da Literatura Galega, Vigo, Ed. Galaxia, 1995-2003 (4 vols.) ^{[cómpre nº de páxina]}

Ligazóns externas

• Diario de Ferrol.^{Que artigo/s?}