Neopopularismo
 | Este artigo precisa de máis fontes ou referencias que aparezan nunha publicación acreditada que poidan verificar o seu contido, como libros ou outras publicacións especializadas no tema. Por favor, axude mellorando este artigo. |
| Neopopularismo | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| |||||
| |||||
| Wikidata |
O neopopularismo é unha das correntes poéticas que concorreu na chamada Xeración do 27, onde o cultivaron especialmente os membros Federico García Lorca, Rafael Alberti, Emilio Prados, Gerardo Diego e Dámaso Alonso, pero a súa orixe remóntase ao postromanticismo español do século XIX.
Evolución
[editar | editar a fonte]A orixe da poesía neopopularista atópase no grupo de autores posrománticos inspirados por Heinrich Heine, en particular Gustavo Adolfo Bécquer e Augusto Ferrán. Tamén Rosalía de Castro interesouse na beleza dos cantares populares tradicionais da súa rexión natal no seu primeiro libro, Cantares galegos. Ferrán publicou dentro do seu libro La soledad (1861) algúns cantares populares da lírica tradicional que logo imitou el mesmo en estilo e inspiración. Creou, pois, co achegado antecedente de Antonio de Trueba e o seu Libro de los cantares de 1852, e xunto a Eulogio Florentino Sanz, tamén tradutor de Heine, e o seu amigo Gustavo Adolfo Bécquer, unha poesía popularista centrada en cantáselos e ao mesmo tempo debedora do postromántico alemán Heinrich Heine. Seguindo o exemplo destes autores inspirados no Volksgeist nacional engadíronse ademais Terenci Thos i Codina (Semanario Popular, 1862-1863), Rosalía de Castro (Cantares galegos, 1863), Ventura Ruiz Aguilera (Armonías y cantares, 1865), Arístides Pongilioni e Vila (Ráfagas poéticas, 1865), Melchor de Palau (Cantares, 1866) e José Puig e Pérez (Coplas y quejas, 1869). O desenvolvemento do estudo das tradicións populares, a etnografía e o folclore e a publicación de coleccións de cantares populares por parte de Antonio Machado Álvarez, Francisco Rodríguez Marín, Narciso Díaz de Escovar e estudos doutros moitos eruditos sobre a materia, por exemplo Rafael Cansinos Assens, seguiu reavivando esta inspiración, ás veces emparentada coa máis urbana tonadilla escénica. A mesma Xeración do 98 seguiu e reverdeceu esta corrente e o mesmo Miguel de Unamuno tentou escribir un Romancero novo e o seu amigo Antonio Machado, cuxo pai fora un famoso folclorista, participou nesta corrente con parte dos seus libros Campos de Castilla e Nuevas Canciones.
Con todo a denominación desta estética e estilo débese ao mestre Federico Carlos Sainz de Carballos. O Centro de Estudos Históricos dirixido por Ramón Menéndez Pidal había reverdecido o estudo do Romancero e da lírica popular e o seu estreito contacto coa Xeración do 27 facilitou o influxo dos clásicos anónimos; influíu niso unha magnífica e exitosa antoloxía do pai da filoloxía española (pasan de corenta as reimpresións), Flor nueva de romances viejos (1928).
O Neopopularismo foi un movemento maioritariamente andaluz, xurdido como unha reacción contra a literatura demasiado elitista, culta e académica do Modernismo e a frialdade e hermetismo das Vangardas, especialmente do Ultraísmo. Esta volta ao popular non debe entenderse como sinónimo de rusticidade. Pertencen ao neopopularismo as primeiras obras de Rafael Alberti, Marinero en tierra e El alba del alhelí, entre o mellor do poeta gaditano. Tamén Federico García Lorca co seu Romancero gitano, (1928), un dos seus grandes éxitos. Consta o libro de 18 romances de carácter descritivo e dramático. O segundo libro seu dentro do Neopopularismo foi Poema del cante jondo, onde se acentúa a estilización dramática popular andaluz.
Pretende imitar a métrica e a esencia popular (Volksgeist) da lírica tradicional comprendida nos cancioneiros do Renacemento, como os de Gil Vicente e Juan da Aciñeira, así como os poemas do Romancero vello e os incluídos nalgunhas das obras de Lope de Vega, que puxo de tendencia a edición de José Fernández Montesinos en Clásicos Casteláns, moi lida por Gerardo Diego, a quen se debe o famoso Romance del río Duero.
Foi o movemento máis eficaz contra o Modernismo e tamén contra os ismos previos a el. Ao modernismo púxoo unha temática tradicional e un xogo precioso de ilustracións novas. O regreso ao popular afectou aos temas e á métrica. Utilizaron o romance, as coplas e as formas realistas humorísticas dos cancioneiros medievais.