L'Orfeo

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura

L'Orfeo
Frontispiece of L'Orfeo.jpg
Portada da primeira edición, Venecia, Ricciardo Amadino 1609.
FormaÓpera
Actos e escenas5 actos
Idioma orixinal do libretoItaliano
LibretistaAlessandro Striggio
Fontes literariasLenda grega de Orfeo.
Estrea24 de febreiro de 1607[1]
Lugar da estreaMantua
Duración1 hora 45 minutos[2]
Música
CompositorClaudio Monteverdi
Personaxes

L'Orfeo (SV 318), ás veces chamada La favola d'Orfeo, é unha fovola in musica ou ópera da finais do Renacemento/principios do Barroco, con música de Claudio Monteverdi e libreto en italiano de Alessandro Striggio. Está baseada na lenda grega de Orfeo, conta a historia do seu descenso ao Hades e o seu infrutuoso intento de devolver á súa muller morta Eurídice ao mundo dos vivos. Foi escrita en 1607 para unha representación na corte durante o Carnaval anual de Mantua. Mentres que Dafne de Jacopo Peri é xeralmente recoñecida como a primeira ópera, e Euridice de Peri a ópera máis antiga que sobreviviu, L'Orfeo é a máis antiga que se continúa a representar con frecuencia.

A principios do século XVII o intermedio—unha secuencia musical entre os actos dunha obra de teatro—estaba evolucionando cara a forma dun drama musical completo ou "ópera". L'Orfeo de Monteverdi sacou este proceso da súa era experimental e proporcionou o primeiro exemplo completamente desenvolvido do novo xénero. Logo da súa representación inicial, a obra foi posta en escena de novo en Mantua, e posiblemente noutros centros italianos nos seguintes anos. A súa partitura foi publicada por Monteverdi en 1609, e navamente en 1615. Logo da morte do compositor en 1643 a ópera deixou de representarse durante anos, e foi esquecida ata que no século XIX o interese nela viviu un renacemento que levou a novas edicións e representacións. Ao principio estas representacións tendían a ser versións de concerto (sen escenificación) dentro de institutos e sociedades musicais, mais despois da primeira dramatización moderna en París, en 1911, a obra comezou a verse nos teatros. Logo da segunda guerra mundial lanzáronse numerosas gravacións, e a obra incrementou a súa presenza nos teatros de ópera, aínda que algunhas importantes salas resistíronse. En 2007 o cuarto centenario da súa estrea celebrouse con representacións por todo o mundo.

Na súa partitura publicada Monteverdi enumera ao redor de 41 instrumentos para a súa execución, con distintos grupos de instrumentos empregados para representar escenas e personaxes en concreto. Así as cordas, clavicémbalo e frautas de bico representa os campos pastorais de Tracia coas súas ninfas e pastores, menores que os metais ilustran o inframundo e e os seus habitantes. Composta no punto de transición do Renacemento ao Barroco, L'Orfeo emprega todos os recursos coñecidos na arte da música, cun emprego particularmente atrevido da polifonía. A obra non está orquestrada como tal; na tradición renacentista os instrumentistas seguían as instrucións xerais do compositor, mais dábaselles unha considerable liberdade para improvisar.

Historical background[editar | editar a fonte]

Artist's representation of a man with pointed beard, heavy ruff collar and embroidered jacket, holding a staff in his right hand and a sword in his left. A badge or coat of arms is shown top left, and a legend: "Vincentius Dux Mantua, Mont Ferrat 1600" is visible top left.
Duke Vincenzo Gonzaga, Monteverdi's employer at Mantua

Claudio Monteverdi, born in Cremona in 1567, was a musical prodigy who studied under Marc'Antonio Ingegneri, the maestro di cappella (head of music) at Cremona Cathedral. After training in singing, strings playing and composition, Monteverdi worked as a musician in Verona and Milan until, in 1590 or 1591, he secured a post as suonatore di vivuola (viola player) at Duke Vincenzo Gonzaga's court at Mantua.[6] Through ability and hard work Monteverdi rose to become Gonzaga's maestro della musica (master of music) in 1601.[7][8]

Vincenzo Gonzaga's particular passion for musical theatre and spectacle grew from his family connections with the court of Florence. Towards the end of the 16th century innovative Florentine musicians were developing the intermedio—a long-established form of musical interlude inserted between the acts of spoken dramas—into increasingly elaborate forms.[7] Led by Jacopo Corsi, these successors to the renowned Camerata[n 1] were responsible for the first work generally recognised as belonging to the genre of opera: Dafne, composed by Corsi and Jacopo Peri and performed in Florence in 1598. This work combined elements of madrigal singing and monody with dancing and instrumental passages to form a dramatic whole. Only fragments of its music still exist, but several other Florentine works of the same period—Rappresentatione di Anima, et di Corpo by Emilio de' Cavalieri, Peri's Euridice and Giulio Caccini's identically titled Euridice—survive complete. These last two works were the first of many musical representations of the Orpheus myth as recounted in Ovid's Metamorphoses, and as such were direct precursors of Monteverdi's L'Orfeo.[10][11]

The Gonzaga court had a long history of promoting dramatic entertainment. A century before Duke Vincenzo's time the court had staged Angelo Poliziano's lyrical drama La favola di Orfeo, at least half of which was sung rather than spoken. More recently, in 1598 Monteverdi had helped the court's musical establishment produce Giovanni Battista Guarini's play Il pastor fido, described by theatre historian Mark Ringer as a "watershed theatrical work" which inspired the Italian craze for pastoral drama.[12] On 6 October 1600, while visiting Florence for the wedding of Maria de' Medici to King Henry IV of France, Duke Vincenzo attended a production of Peri's Euridice.[11] It is likely that his principal musicians, including Monteverdi, were also present at this performance. The Duke quickly recognised the novelty of this new form of dramatic entertainment, and its potential for bringing prestige to those prepared to sponsor it.[13]

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Honegger, Marc (1979). Dictionnaire de la musique. Tome 2, Les Hommes et leurs œuvres. L-Z (en francés). Bordas. p. 752. ISBN 2-04-010726-6. 
  2. Riding, Alan; Dunton-Downer, Leslie (2008). Guías visuales Espasa: Ópera (1 ed.). Espasa Calpe, S.A. ISBN 978-84-670-2605-4. 
  3. A Guía visual de la Ópera sinala soprano.
  4. José María Martín Triana: El libro de la ópera, segunda reimpresión en "El libro de bolsillo", 1992, Alianza Editorial, ISBN 84-206-0284-1.
  5. A Guía visual de la Ópera sinala soprano para a personaxe de Speranza, escolta de Orfeo ao Hades.
  6. Modelo:Cite dictionary Modelo:Subscription See note (1) below
  7. 7,0 7,1 Fenlon, Iain, "The Mantuan Orfeo" pp. 5–7
  8. Modelo:Cite dictionary Modelo:Subscription See note (1) below
  9. Ringer, pp. 12–13
  10. Fenlon, "The Mantuan Orfeo" pp. 1–4
  11. 11,0 11,1 Sternfeld, p. 26
  12. Ringer, pp. 30–31
  13. Ringer, p. 16

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Bibliografía[editar | editar a fonte]

  • Beat, Janet E. (1968). "Monteverdi and the Opera Orchestra of his Time" in Arnold, Denis and Fortune, Nigel (eds): The Monteverdi Companion. Londres: Faber and Faber. 
  • Carter, Tim (2002). Monteverdi's Musical Theatre. New Haven, CT: Yale University Press. ISBN 0-300-09676-3. 
  • Donington, Robert (1968). "Monteverdi's First Opera" in Arnold, Denis and Fortune, Nigel (eds): The Monteverdi Companion. Londres: Faber and Faber. 
  • Fenlon, Ian (1986). "The Mantuan Orfeo" in Whenham, John (ed.): Claudio Monteverdi: Orfeo. Cambridge, Inglaterra: Cambridge University Press. ISBN 0-521-24148-0. 
  • Fenlon, Ian (1986). "Correspondence relating to the early Mantuan performances" in Whenham, John (ed.): Claudio Monteverdi: Orfeo. Cambridge, Inglaterra: Cambridge University Press. ISBN 0-521-24148-0. 
  • Fortune, Nigel (1986). "The rediscovery of Orfeo" in Whenham, John (ed.): Claudio Monteverdi: Orfeo. Cambridge, England: Cambridge University Press. ISBN 0-521-24148-0. 
  • Fortune, Nigel; Whenham, John (1986). "Modern editions and performances" in Whenham, John (ed.): Claudio Monteverdi: Orfeo. Cambridge, England: Cambridge University Press. ISBN 0-521-24148-0. 
  • Glover, Jane (1986). "Solving the musical problem" in Whenham, John (ed.): Claudio Monteverdi: Orfeo. Cambridge, England: Cambridge University Press. ISBN 0-521-24148-0. 
  • Grout, Donald Jay (1971). A Short History of Opera. New York: Columbia University Press. ISBN 0-231-08978-3. 
  • Harnoncourt, Nikolaus (1969). "Claudio Monteverdi's L'Orfeo: An Introduction" (in notes accompanying TELDEC recording 8.35020 ZA). Hamburg: Teldec Schallplatten GmbH. 
  • Palisca, Claude V. (1981). Baroque Music. Englewood Cliffs, N.J.: Prentice-Hall. ISBN 0-13-055947-4. 
  • Pirrotta, Nino (1984). Music and Culture in Italy from the Middle Ages to the Baroque. Cambridge, MA: Harvard University Press. ISBN 0-674-59108-9. 
  • Redlich, Hans (1952). Claudio Monteverdi: Life and Works. London: Oxford University Press. 
  • Ringer, Mark (2006). Opera's First Master: The Musical Dramas of Claudio Monteverdi. Newark, N.J.: Amadeus Press. ISBN 1-57467-110-3. 
  • Robinson, Michael F. (1972). Opera before Mozart. London: Hutchinson & Co. ISBN 0-09-080421-X. 
  • Rolland, Romain (1986). "A review of Vincent d'Indy's performance (Paris 1904)" in Whenham, John (ed.): Claudio Monteverdi: Orfeo. Perkins, Wendy (tr.). Cambridge, England: Cambridge University Press. ISBN 0-521-24148-0. 
  • Sternfeld, F.W. (1986). "The Orpheus myth and the libretto of Orfeo" in Whenham, John (ed.): Claudio Monteverdi: Orfeo. Cambridge, England: Cambridge University Press. ISBN 0-521-24148-0. 
  • Whenham, John (1986). "Five acts, one action" in Claudio Monteverdi: Orfeo. London: Cambridge University Press. ISBN 0-521-24148-0. 

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]


Erro no código da cita: As etiquetas <ref> existen para un grupo chamado "n", pero non se atopou a etiqueta <references group="n"/> correspondente ou falta unha etiqueta </ref> de peche