Karl Polanyi

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura
Karl Polanyi
Polányi Károly.jpg
Nacemento25 de outubro de 1886
 Viena
Falecemento23 de abril de 1964
 Pickering
SoterradoCemitério de Kerepesi
NacionalidadeHungría
Alma máterUniversidade Eötvös Loránd
Ocupacióneconomista, antropólogo, historiador da economia, historiador, xornalista, filósofo, escritor, catedrático de universidade e sociólogo
FillosKari Polanyi Levitt
IrmánsMichael Polanyi e Laura Polanyi
Coñecido porA Grande Transformação
editar datos en Wikidata ]

Karl Polanyi (en húngaro: Polányi Károly), nado en Viena o 25 de outubro de 1886 e finado en Pickering, Ontario, o 23 de abril de 1964, foi un antropólogo, economista e sociólogo húngaro. Entre as súas obras inclúese The Great Transformation (1944), onde analizou dende unha perspectiva antropolóxica as consecuencias da introdución do libre mercado[1] e de Trade and Market in the Early Empires: Economies in History and Theory, centrado na historia económica.

Traxectoria[editar | editar a fonte]

Karl Polanyi naceu en 1886 no seo dunha familia xudía en Viena, entón capital do Imperio Austrohúngaro. O seu pai, Mihaly Pollacsek, era un enxeñeiro e empresario que prosperou nos negocios grazas á expansión do ferrocarril. Converteu a súa familia ao calvinismo, aínda que continuou a ser xudeu e tamén fixo maxiar o apelido familiar converténdoo en Polanyi. A nai de Polanyi, Cecile Wohl, de orixe rusa, foi a impulsora dunha feira literaria á que asistiron intelectuais húngaros de elite como o filósofo e crítico literario György Lukács e o historiador Oszkár Jászi. [2] O irmán máis novo de Polanyi, Michaël foi un recoñecido químico e posteriormente dedicouse ás ciencias sociais. A morte do pai en 1905 afectou gravemente a economía familiar e Karl Polanyi axudou a familia dando clases particulares. Polanyi estudou filosofía e dereito en Budapest e en Viena,[3] obtendo o doutoramento na Universidade de Kolozsvar. En 1908 foi presidente dunha rama da Asociación Húngara de Pensadores Libres, Galilei Kör (Círculo Galileo), que reunía estudantes co obxectivo de difundir ideas progresistas e combater o analfabetismo. Aínda que Polanyi estaba máis dedicado ao pensamento que á actividade política, en xuño de 1914 foi elixido secretario xeral do Polgári Radikális Párt, un partido radical húngaro fundado por Jászi e que defendía o sufraxio universal, a reforma agraria e o control estatal da educación. A guerra e as graves feridas que sufriu alí truncaron o seu compromiso político.[4]

Período vienés[editar | editar a fonte]

En xuño de 1919 trasladouse a Viena. Comezou como xornalista no Becsi Magyar Ujsag ("Noticias húngaras en Viena"). En 1923 casou con Ilona Duczyńska, unha activa activista política. Dende 1924 Polanyi foi membro do consello editorial da revista Der Österreichische Volkswirt ("O economista austríaco"), publicación para a que escribiu artigos sobre teoría económica e política.[3] Nese momento, Polanyi xa advertía do perigo que representaba o nazismo.[2] Os anos vieneses de Polanyi marcaron a transición dun demócrata radical ás súas conviccións socialistas, fonte de inspiración para algunhas das súas contribucións teóricas.

Período inglés[editar | editar a fonte]

A suspensión da constitución austríaca en 1933 que levou á censura das opinións socialistas na revista, así como dificultades económicas levaron a Polanyi, como tantos outros intelectuais de orixe xudía, a emigrar coa súa familia a Inglaterra fuxindo da corrente fascista. Traballou como profesor de extensión universitaria nas universidades de Oxford e Londres. As notas destes cursos serviron de base para as principais teses da súa obra The Great Transformation. Participou no libro colectivo Christianity and Social Revolution (1935), en que Polanyi, un dos teóricos da esquerda cristiá, publicou un artigo, The Essence of Fascism, que publicara orixinalmente en 1930 como Das Wesen des Faschismus.[2] En 1937 publicou Europe To-Day, froito da súa actividade docente e do seu interese nas relacións internacionais. Neste traballo analizou os conflitos europeos e argumentou que eran de natureza social. Durante este período Polanyi viaxou con frecuencia aos Estados Unidos para dar conferencias.

Período estadounidense[editar | editar a fonte]

De 1941 a 1943 estivo no Bennington College (Vermont) e unha bolsa da Fundación Rockefeller permitiulle dedicarse a escribir The Great Transformation, a súa grande obra, que se publicou en 1944. Non obstante, na guerra de 1943 Polanyi regresou a Londres retomando o seu traballo co Comité Sindical de Educación (WETUC) e ademais como profesor. En 1947 Karl Polanyi foi nomeado profesor visitante na Universidade de Columbia en Nova York.[5] En pleno mccarthismo,[3] non puido establecer a súa residencia nos Estados Unidos debido á actividade anterior do Partido Comunista da súa esposa Ilona Duczyńska en Hungría e Austria, e polo tanto establecéronse no Canadá, en Pickering, preto de Toronto.[2] En 1957 diagnosticáronlle un cancro que non lle impediu traballar ata a súa morte o 23 de abril de 1964. As súas contribucións á historia e á antropoloxía económica do seu período posterior publicáronse postumamente, entre os que destaca The Livelihood of Man, que se centra nos seus cursos na Universidade de Columbia.

Obras[editar | editar a fonte]

  • The Great Transformation (1944)
  • Trade and Market in the Early Empires: Economies in History and Theory (1957)
  • Primitive, Archaic, and Modern Economies: Essays of Karl Polanyi (1968)
  • The Livelihood of Man (1977)
  • For a New West: Essays, 1919-1958 (2014)

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Borràs i Català, Vicent (2004). Psicología económica y del comportamiento del consumidor (en catalán). Editorial UOC. p. 22. ISBN 9788497881142. 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Maucourant, Jérôme (2006). Descubrir a Polanyi (en castelán). traducido por José Miguel González Marcén. Edicions Bellaterra. ISBN 9788472903319. 
  3. 3,0 3,1 3,2 Varela, Julia; Ávarez-Uría, Fernando (2016). "Introducción". Polanyi, Karl. La Gran Transformación (en castelán). Barcelona: Virus ediorial. pp. 22–24. ISBN 978-84-92559-67-1. 
  4. Gareth, Dale (2019). Karl Polanyi: una vida a l'esquerra (en catalán). traducido por Josep Ventura. Valencia: Institució Alfons el Magnànim-CVEI. p. 418. ISBN 978-84-7822-779-2. 
  5. Polanyi-Levitt, Kari (xaneiro-xuño de 2014). "Los conceptos más importantes en el trabajo de Karl Polanyi y su relevancia contemporánea" (en castelán) 151 (1). A Habana: Econ. y Desarrollo. Consultado o 24 de maio de 2016. 

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Bibliografía[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]