Saltar ao contido

José María Guelbenzu

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Modelo:BiografíaJosé María Guelbenzu
Biografía
Nacemento14 de abril de 1944 Editar o valor en Wikidata
Madrid Editar o valor en Wikidata
Morte18 de xullo de 2025 Editar o valor en Wikidata (81 anos)
Madrid Editar o valor en Wikidata
EducaciónUniversidade Complutense de Madrid - dereito (–1964)
Instituto Católico de Administración y Dirección de Empresas - dirección de empresas
Our Lady of Remembrance College (en) Traducir - bacharelato Editar o valor en Wikidata
Actividade
Campo de traballoLiteratura, prosa, detective literature (en) Traducir e crítica literaria Editar o valor en Wikidata
Ocupaciónescritor, prosista, crítico literario, editor Editar o valor en Wikidata
EmpregadorEl País (1998–)
Alfaguara (1982–1988)
Taurus (1977–1988) Editar o valor en Wikidata
Premios

BNE: XX955153 Dialnet: 146908

José María Guelbenzu Fernández, nado en Madrid o 14 de abril de 1944 e finado na mesma cidade o 18 de xullo de 2025,[1] que asinou tamén J.M. Guelbenzu, foi un escritor español e crítico literario. A súa produción literaria alternou a busca de novos xeitos de narrar (La mirada, La cabeza del durmiente o Los poderosos lo quieren todo) coa ficción policial, xénero no que creou unha saga protagonizada pola xuíza de instrución Mariana de Marco.

En 2010 gañou o XXII premio de narrativa Torrente Ballester con El hermano pequeño.[2]

Traxectoria

[editar | editar a fonte]

O bacharelato fíxoo no Colexio Areneros da Compañía de Jesús; despois estudou no Instituto Católico de Administración e Dirección de Empresas e na facultade de Dereito da Universidade Complutense de Madrid, que abandonou en 1964 para dedicarse á literatura.

As súas publicacións máis temperás viron a luz nos revistas Signos (onde colaboraba con críticas cinematográficas) e Cuadernos Hispanoamericanos (onde deu a coñecer as súas poesías).

Precisamente, é un poemario o seu primeiro libro publicado, aínda que desde entón, Guelbenzu desenvolveu a súa carreira literaria principalmente como novelista. En 1967 foi finalista do Premio Biblioteca Breve con El Mercurio, a súa primeira novela.

Traballou na revista Cuadernos para el Diálogo, ademais de colaborar en diversos xornais e en numerosas revistas literarias. Foi codirector do Cine-Club Imaxe de Madrid, director editorial de Taurus (1977-88) e Alfaguara (1982-88). En 1988 pasou a dedicarse en exclusiva á literatura. Foi colaborador habitual das seccións de Opinión y Cultura de El País e crítico do suplemento cultural dese mesmo diario Babelia.

En 2001 publicou a súa primeira novela policial No acosen al asesino, coa xuíza Mariana de Marco como protagonista. Guelbenzu querería escribir 10 libros coa xuíza.[3]

Csou coa editora Ana Rosa Semprún, directora xeral de Espasa Calpe.

  • Espectros, la casa antigua (1967). El Bardo
  • «Hogar eventual» (1967), en Cuadernos hispanoamericanos, nº 209 (1967)[4]
  • «La donna de otoño» (1967), en Caudernos hispanoamericanos, n. 209 (1967)
  • «La mosca de Funchal» (1992), en Una infancia de escritor (1997)[5]
  • «Recuerdo una vez en Argüelles» (1997), en Urogallo: Revista literaria y cultural, n. 74-75 (1992)[6]
  • El mercurio (1968). Seix Barral
  • Antifaz (1970). Seix Barral
  • El pasajero de ultramar (1976). Galba
  • La noche en casa (1977). Alianza Ed.
  • El río de la luna (1981). Alianza Ed.
  • El esperado (1984). Alianza Ed.
  • La mirada (1987). Alianza Ed.
  • La tierra prometida (1991). Praza & Janés
  • El sentimiento (1995). Alianza Ed.
  • Un peso en el mundo (1999). Alfaguara
  • La cabeza del durmiente (2003). Siruela
  • Esta pared de hielo (2005). Alfaguara
  • El amor verdadero (2010). Siruela
  • Mentiras aceptadas (2013). Siruela
  • Los poderosos lo quieren todo(2016). Siruela
  • En la cama con el hombre inapropiado (2020). Siruela
  • Mediodía en el tempo (2023). Siruela
  • Una gota de afecto (2025). Siruela

Serie Mariana de Marco

[editar | editar a fonte]
  • No acosen al asesino (2001). Alfaguara
  • La muerte viene de lejos (2004). Alfaguara
  • El cadáver arrepentido (2007). Alfaguara
  • Un asesinato piadoso (2008). Alfaguara
  • El hermano pequeño (2011). Destino
  • Muerte en primera clase (2011). Destino
  • Nunca ayudes a una extraña (2014). Destino
  • El asesino desconsolado (2017). Destino
  • O calle para siempre (2019). Destino
  • Asesinato en el jardín Botánico (2022). Destino
  • Finalista do Premio Biblioteca Breve 1967, de Seix Barral, El mercurio
  • Premio da Crítica Española 1981, El río de la luna
  • Premio Internacional de Novela Praza & Janés 1991 por La tierra prometida
  • Premio Xornalístico sobre Lectura 2007, da Fundación Germán Sánchez Ruipérez, polo seu artigo Hubo una vez una novela, publicado no suplemento Arte & Letras do Heraldo de Aragón, o 15 de marzo de 2007.[7]
  • Premio Torrente Ballester 2010 por El hermano pequeño
  • Premio da Crítica de Madrid 2016 por Los poderosos lo quieren todo
  • Premio do Observatorio d’Achtall, polo conxunto da súa obra literaria

Ligazóns externas

[editar | editar a fonte]
  1. País, El (2025-07-18). "Muere el escritor y crítico literario José María Guelbenzu a los 81 años". El País (en castelán). Consultado o 2025-07-18.
  2. "José María Guelbenzu gana el XXII premio de narrativa Torrente Ballester". La Voz de Galicia (en castelán). 2010-11-17. Consultado o 2025-07-18.
  3. Marcos, Ana (2011-05-06). "Guelbenzu: "El hombre moderno pisa hoy el suelo de la incertidumbre"". El País (en castelán). ISSN 1134-6582. Consultado o 2025-07-18.
  4. Liuyi, Zheng (2017-08-07). "La novela policíaca española actual: José María Guelbenzu".
  5. Guelbenzu, José María (1992). "La mosca de Funchal". El Urogallo: revista literaria y cultural (74-75 (JUL-AGO)): 54–57. ISSN 0049-5719.
  6. "::: VARIOS AUTORES :::". www.javiermarias.es. Consultado o 2025-07-18.
  7. "José María Guelbenzu". www.jmguelbenzu.com. Consultado o 2025-07-18.