Jan Kochanowski

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Jan Kochanowski
Jan Kochanowski.png
Nacemento 1530
  Sycyna Północna
Falecemento 22 de agosto de 1584
  Lublin
Nacionalidade Coroa do Reino de Polonia
Etnia Pobo polaco
Relixión catolicismo
Alma máter Universidade de Königsberg, Universidade de Pádua e Universidade Iaguelónica de Cracovia
Ocupación lingüista, poeta, escritor, tradutor e dramaturgo
Cónxuxe Dorota Podlodowska
Fillos Urszula Kochanowska, Hanna Kochanowska e Jan Kochanowski
Coñecido/a por sen etiquetar, sen etiquetar, David's Psalter, Laments, sen etiquetar, sen etiquetar, sen etiquetar, Chess, sen etiquetar, sen etiquetar e sen etiquetar
editar datos en Wikidata ]

Jan Kochanowski, nado en 1530 en Sycyna e finado o 22 de agosto de 1584, foi un poeta renacentista polaco, que marcou modelos poéticos que se converteron en clásicos na lingua literaria polaca. É considerado como o máis grande dos poetas de Polonia e o maior do mundo eslavo con anterioridade ao século XIX.[1]

Traxectoria[editar | editar a fonte]

Kochanowski naceu en Sycyna, preto de Radom, Polonia. Pouco é o que se sabe sobre a súa educación inicial. Aos catorce anos de idade, porén, dominaba o latín, e foi enviado á Cracovia á súa famosa Academia. Cando se graduou en 1547, con só 17 anos, pasou para a Universidade de Königsberg (na actual Królewiec), naquela altura no ducado de Prusia, e máis tarde, marchou á Universidade de Padua en Italia. En Padua, Kochanowski entrou en relación con o grande humanista Francis Robortello. Kochanowski pechou o seu décimo quinto ano de estudos, viaxando a Francia, onde se encontrou con o poeta Pierre Ronsard.

En 1559 Kochanowski retornou para o seu país. Pasou os seguintes quince anos na corte do rei Sexismundo II de Polonia, servindo alí certo tempo como secretario real. No ano 1574, a continuación do interregno polaco e a presentación ás eleccións libres do rei Henrique de Valois (cuxo candidatura ao trono de Polonia apoiara Kochanowski), Kochanowski retirouse para os seus estados familiares de Czarnolas ("Bosque Escuro") para levar a vida dun fidalgo. En 1575 casou con Dorota Podlodowska, con a que tivo sete fillos.

Kochanowski é chamado, ás veces, en polaco "Jan de Czarnolas", porque foi aí onde escribiu as súas obras máis memorábeis, como A Despedida dos Enviados Gregos e Lamentos.

Kochanowski faleceu, posibelmente dun ataque ao corazón, en Lublin, o 22 de agosto de 1584.

Obras[editar | editar a fonte]

Páxina inicial de A Despedida dos Enviados Gregos , 1578.

Os primeiros poemas de Kochanowski foron escritos en Latín, pero moi logo volveu para a súa lingua vernacular, creando versos que o converteron no fundador da poética polaca.

As súas obras mestras son Treny (Lamentos) — unha serie de dezanove elexías sobre a morte da súa querida filla de dous anos e medio de idade, Urszula; e Odprawa posłów greckich (A Despedida dos Enviados Gregos of the Greek Envoys, 1578), unha traxedia en verso branco, que narra un episodio da Guerra de Troia. Foi a primeira traxedia escrita en polaco, e o seu themaacerca das responsabilidades dos homes de estado, segue a resoar no día de hoxe. A peza foi representada durante as vodas de Jan Zamoyski con Krystyna Radziwiłł, no Castelo de Ujazdów, en Varsovia, o día 12 de xaneiro de 1578.[2]

Os Lamentos de Kochanowski , especialmente, conmoven ao lector polos seus desafectados sentimentos, expresados con digna maneira, como nunha xeración posterior, faría Shakespeare.

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Paul Murray, "The Fourth Friend: Poetry in a Time of Affliction," Logos: A Journal of Catholic Thought and Culture, vol. 8, no. 3 (Summer 2005), pp. 19-39.
  2. Stefan Kieniewicz, ed., Warszawa w latach 1526-1795 (Warsaw in the Years 1526-1795), vol. II, Warsaw, 1984, ISBN 83-01-03323-1, pp. 157-58.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Bibliografía[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]