IBM PC
| IBM PC | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||
| |||||||||
| |||||||||
| |||||||||
| |||||||||
| |||||||||
| Wikidata C:Commons | |||||||||
O IBM Personal Computer (modelo 5150), a miúdo coñecido como IBM PC, é o primeiro microordenador lanzado na liña de modelos IBM PC e a base do estándar de facto IBM PC compatible. Lanzado o 12 de agosto de 1981, foi creado por un equipo de enxeñeiros e deseñadores de International Business Machines (IBM),[1] dirixido por William C. Lowe e Philip Donald Estridge en Boca Raton, Florida.[2]
Equipada cun microprocesador Intel 8088 con arquitectura x86, a máquina baseábase nunha arquitectura aberta e en periféricos de terceiros. Co tempo, aumentaron as tarxetas de expansión e a tecnoloxía de software para darlle soporte. O PC tivo unha influencia substancial no mercado dos ordenadores persoais; as especificacións do IBM PC convertéronse nun dos estándares de deseño de ordenadores máis populares do mundo.[1][2] A única competencia significativa á que se enfrontou cunha plataforma non compatible durante a década de 1980 foi a da liña de produtos Macintosh de Apple, así como as plataformas de consumo creadas por empresas como Commodore e Atari. A maioría dos ordenadores persoais actuais comparten características arquitectónicas en común co IBM PC orixinal, incluídos os ordenadores Mac baseados en Intel fabricados entre 2006 e 2022.[3]
Historia
[editar | editar a fonte]
O IBM PC 5150 foi o primeiro produto de IBM para o mercado de ordenadores persoais de custo relativamente baixo. A empresa producía sistemas moito máis potentes e caros e servía a institucións e grandes empresas, e o segmento de ordenadores persoais de baixo custo, aínda que xa existía desde mediados da década de 1970, non era economicamente atractivo para a empresa. Non obstante, os ordenadores persoais levaban varios anos gañando popularidade rapidamente, especialmente despois da entrada en 1977 de competidores máis pequenos e áxiles como Apple, Commodore e Tandy, polo que IBM finalmente decidiu entrar tamén nese segmento.[4][5]
A empresa xa producira ordenadores persoais, comezando co portátil IBM 5100 (1975), seguido dunha liña de varios sucesores, pero estas eran máquinas cun custo moi elevado en relación co uso persoal. Co sucesor, o IBM 5150, máis coñecido como IBM Personal Computer, o obxectivo era entrar rapidamente no mercado máis xeral dos ordenadores persoais, e con custos de desenvolvemento reducidos. Por este motivo, adoptouse un deseño provisional, que posteriormente se converteu en definitivo, baseado nunha arquitectura aberta e no uso de compoñentes xa dispoñibles gratuitamente no mercado. O sistema operativo, PC DOS, tamén foi subcontratado a Microsoft polos mesmos motivos, aínda que aínda podía venderse a terceiros como MS-DOS.[4] Do mesmo xeito, a linguaxe de programación coa que viña estaba baseada no xa amplamente utilizado Microsoft BASIC.[6] O deseño da máquina non era particularmente orixinal, pero seguía sendo recoñecible e, aínda que non era portátil, pesaba menos da metade do IBM 5100 (sen as unidades de disco).[6]
A idea de producir un PC accesible xurdiu en 1980 con William Lowe, director do laboratorio da División de Sistemas Xerais de IBM en Boca Raton. O CEO de IBM, Frank Cary, deulle só un mes para desenvolver un prototipo e un ano para levalo ao mercado. Pouco despois, o proxecto foille entregado a Don Estridge, co nome en clave Chess.[5] Dada a natureza infrecuente e precipitada do proxecto, Estridge obtivo permiso para levalo a cabo experimentalmente, fóra dos procedementos estándar de IBM. Bill Sydnes foi o responsable do hardware, Jack Sams do software, Dave Bradley programou a interface, Mark Dean e Dennis Moeller construíron o bus e H. L. Sparks encargouse da mercadotecnia.[4]

O IBM PC lanzouse oficialmente o 12 de agosto de 1981.[7] Lanzouse unha campaña publicitaria cun actor (Billy Scudder) interpretando a Charlot, o que lle deu a IBM unha imaxe lixeiramente menos austera.[5] O produto tivo unha acollida moi boa entre o público; o IBM PC non era nin o ordenador persoal máis avanzado nin o máis barato, pero podía confiar na inmensa reputación da marca IBM. O PC tivo un éxito inmediato, vendendo máis de 500.000 unidades nos seus dous primeiros anos.[8]
A configuración básica do PC, que custaba máis de US$ 1.500 sen monitor,[9] foi incluso superada en relación prezo-rendemento polo Apple II lanzado catro anos antes. Non obstante, o microprocesador do PC era moito máis potente e a máquina foi deseñada para permitir unha alta capacidade de expansión do hardware.[4] A ampliación da configuración con características como máis RAM, gráficos a cor e dúas unidades de disquete elevou o prezo a máis de 4.000 dólares, unha cifra prohibitiva para o usuario doméstico medio, pero adecuada para as empresas que querían confiar na marca insignia de IBM.[6]
Todos os compoñentes do PC IBM eran facilmente reproducibles, agás o BIOS, que representaba propiedade intelectual que IBM incluso defendeu nos tribunais contra imitacións non autorizadas. Non obstante, xa en 1982, esta limitación foi eludida grazas á enxeñaría inversa, que permitiu reproducir fiel e legalmente as funcións do BIOS orixinal sen copiar o código fonte. A competencia comezou entón a producir unha multitude de ordenadores similares chamados compatibles con IBM, ata que o PC se converteu no estándar.[6]
O nome «IBM PC» utilizouse posteriormente para referirse a todos os ordenadores persoais producidos por IBM nos anos seguintes, en particular aos seus sucesores directos, o IBM Personal Computer XT (1983) e AT (1984), e o IBM Portable Personal Computer (1986) e o IBM PC Convertible (1989). O nome abandonouse coa nova xeración de IBM PS/2 (1987) e logo reutilizouse coa IBM serie PC (1994-2000).[10]
Características
[editar | editar a fonte]
En canto á súa construción básica e tecnoloxía de funcionamento, o ordenador persoal IBM é un microordenador electrónico dixital baseado na arquitectura von Neumann. En concreto, o PC IBM foi construído cunha arquitectura aberta, utilizando produtos («ensamblaxe») comunmente dispoñibles no mercado.[11]
En canto á súa aparencia externa, é un ordenador de escritorio, non un todo en un. En concreto, o hardware básico (é dicir, sen accesorios opcionais) consiste unicamente na caixa horizontal do IBM 5150, que contén a placa base e o almacenamento masivo, e un periférico externo: un teclado alfanumérico, usado polo computador como a principal interface de usuario de entrada. Requiríase unha pantalla de vídeo como a principal interface de usuario de saída, pero non se incluía de serie.[6] A fonte de alimentación de 63,5 W estaba situada dentro da carcasa.[12]
Para engadir unha pantalla de vídeo ao ordenador, pódese usar non só un monitor, que se pode colocar enriba da carcasa do ordenador, senón tamén un televisor: as frecuencias de vídeo que emprega o ordenador son, de feito, as mesmas que as que empregaban os dispositivos dispoñibles nos Estados Unidos nese momento (estándar NTSC). Naquel momento, IBM comercializaba dous modelos de monitores de vídeo como accesorios opcionais: inicialmente o IBM 5151 e despois o IBM 5153, introducido en 1983.[6] O primeiro é un monitor de 11,5" cunha pantalla monocromática de fósforo verde, e o segundo é un monitor de 13" cunha pantalla a cor.
O teclado ten un deseño QWERTY de 83 teclas, cun teclado numérico á dereita e dez teclas de función dispostas en dúas columnas á esquerda. Inclúe dous pés extensibles para axustar a inclinación e conéctase á carcasa cun cable en espiral e un conector DIN circular.[13]

O microprocesador do ordenador é o Intel 8088, que funciona a unha frecuencia de reloxo de 4,77 MHz. É un procesador de 16 bits, pero o seu bus de datos está limitado a 8 bits, o que o fai menos eficiente no acceso á memoria pero máis compatible con versións anteriores. A CPU pode aloxar ata 64 KB de RAM na placa base, pero inicialmente comercializouse con 16 KB.[13]
A carcasa é o suficientemente grande como para albergar tarxetas de expansión. A placa base ten cinco rañuras cun bus de 8 bits, que máis tarde se estandarizaría como ISA. Dúas rañuras utilízanse para a interface da unidade de disquete e para a tarxeta de vídeo, normalmente a MDA monocromática ou a CGA (Color Graphics Adapter) en cor. Tamén é posible instalar tres tarxetas de expansión de memoria principais, cada unha con 64 KB, o que eleva o total a 256 KB.[13]
En canto ao son, só existe o altofalante do PC, que pode emitir formas de onda dun só canal.[13]
A unidade de disquete incluída é unha unidade de 5¼ polgadas dunha soa cara e densidade única cunha capacidade formatada de 160 kB. Hai compartimentos montados na parte frontal para unha ou dúas unidades. Non había un disco ríxido dispoñible. Tamén hai un conector para usar unha gravadora de casetes como almacenamento masivo, pero só o disquete foi adoptado como estándar.[13]
Software
[editar | editar a fonte]
O ordenador non inclúe un sistema operativo preinstalado; debe cargarse desde o disco. IBM anunciou tres sistemas operativos diferentes dende o principio: PC DOS, CP/M-86 e o UCSD p-System. O PC-DOS foi o que IBM admitiu realmente, xunto cos seus programas principais, e foi distribuído dende o principio, mentres que os outros dous permaneceron en minoría.[14]
O PC vén preinstalado cun intérprete da linguaxe BASIC (unha variante do Microsoft BASIC) nunha ROM de 32 KB. Esta versión, chamada Cassette BASIC, é a máis sinxela, pero había dúas versións máis potentes e compatibles con versións anteriores, Disk BASIC e Advanced BASIC, dispoñibles en disco.[6] Os paquetes de software de produtividade persoal que estiveron dispoñibles rapidamente foron principalmente procesadores de texto e a folla de cálculo VisiCalc. O PC comercializouse como unha máquina de «oficina», e os gráficos e os xogos foron amplamente descoidados. Había programas dispoñibles para conectarse a grandes máquinas corporativas, como mainframes e minicomputadoras.[15]
Notas
[editar | editar a fonte]- 1 2 "O IBM PC 5150 de 1981". MCC (en portugués). 2021-08-12. Consultado o 2026-03-23.
- 1 2 "The IBM PC". IBM (en inglés). Consultado o 2026-03-23.
- ↑ "Apple to Use Intel Microprocessors Beginning in 2006". Apple Inc. (en inglés). 2005-06-06. Consultado o 2026-03-23.
- 1 2 3 4 "The IBM PC". IBM (en inglés). Consultado o 2026-03-25.
- 1 2 3 Saturno, Ares (2018-08-10). "Precursor da computação pessoal, IBM Model 5150 completa 37 anos no domingo (12)". CanalTech (en portugués). Consultado o 2026-03-25.
- 1 2 3 4 5 6 7 "IBM PC". DOS Days (en inglés). Consultado o 2026-03-25.
- ↑ "IBM (Information Systems Division, Entry Systems Business) - Nota de prensa, 12 de agosto de 1981" (PDF) (en inglés). IBM. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 2018-10-01. Consultado o 2024-07-11. Nota de prensa do IBM 5150, do arquivo histórico en liña de IBM.
- ↑ "The IBM Personal Computer". Britannica (en inglés).
- ↑ Dias Gonçalves, André Luiz (2021-08-12). "Primeiro PC da IBM foi lançado há 40 anos". Tecmundo (en portugués). Consultado o 2026-03-25.
- ↑ "Personal Systems Reference IBM PC 1994 to 2000 - withdrawn" (PDF) (en inglés). IBM. novembro de 2000. Consultado o 2026-03-26.
- ↑ Henderson, Harry (2009). Encyclopedia of Computer Science and Technology (en inglés). Infobase Publishing. p. 236. ISBN 978-1-4381-1003-5.
- ↑ "The power supply's Original IBM PC, XT and AT standards". Motocraft (en inglés). 2023-05-24. Consultado o 2026-03-26.
- 1 2 3 4 5 Williams, Gregg (xaneiro de 1982). "A Closer Look at the IBM Personal Computer" (en inglés) 7 (1). McGraw-Hill. Consultado o 2026-03-26.
- ↑ "A PC exclusive interview with software guru Bill Gates". PC Mag (en inglés). febreiro-marzo de 1982. p. 20. Consultado o 2026-03-26.
- ↑ Nicolussi, Tullio (xaneiro de 2011). "IBM Personal Computer 5150". Jurassic News (en italiano) (33). pp. 10–29.
Véxase tamén
[editar | editar a fonte]Ligazóns externas
[editar | editar a fonte]- "IBM PC Internals Fundamentals Course Notes" (PDF) (en inglés).
- "IBM PC history and technical information". Old Computers (en inglés). Archived from the original on 21 de novembro de 2010. Consultado o 19 de novembro de 2018.