Guerra sertoriana

Guerra sertoriana
Crise da República Romana
Instancia de guerra civil  Parte de crise da República Romana  Epónimo Quinto Sertorio
Datas  Data de comezo 80 a. C.  Data de remate 72 a. C.
Implicados  Participantes populares pobos celtiberos piratas cilicios iberos optimates Reino de Mauritania
Localización  Localización Hispania  País República Romana
Códigos e identificadores Freebase /m/0crfnrg
Wikidata C:Commons

A guerra sertoriana ou guerra de Sertorio foi unha guerra civil na República Romana que se librou entre o 80 e o 72 a. C. entre dúas faccións romanas, unha liderada por Quinto Sertorio e outra liderada polo senado tal como se constituíu tras a guerra civil de Sila. A guerra librouse na Península Ibérica (chamada Hispania polos romanos) e foi unha das guerras civís romanas do século I a. C. Os sertorianos estaban compostos por moitos exiliados romanos das proscricións de Sila lideradas por Sertorio, que se autoproclamou procónsul, e por celtas, aquitanos e iberos nativos.

A guerra toma o seu nome de Quinto Sertorio, o líder da oposición. Foi notable polo éxito do uso da guerra de guerrillas por parte de Sertorio. Sertorio foi enviado polo réxime mariano como procónsul a Hispania no 83 a. C., pero foi expulsado por un exército de Sila no 81 a. C. Regresou no 80 a. C., desembarcando en Hispania Ulterior, e fixo campaña con éxito contra os gobernadores de Sila, presentándose a si mesmo como o lexítimo gobernador romano de Hispania mentres se gañaba o apoio das tribos nativas.

Sertorio consolidou o control sobre ámbalas provincias hispánicas (Ulterior e Citerior) entre o 80 e o 77 a. C. mediante batallas campais e guerra de guerrillas, xunto coa axuda do seu legado Lucio Hirtuleio. Metelo Pío, enviado contra Sertorio no 80 a. C., non conseguiu desaloxalo despois de varios anos de campaña, Sertorio derrotouno repetidamente. O senado romano enviou a Pompeio para axudar a Metelo a finais do 77 a. C., pero no 76 a. C. Pompeio foi derrotado por Sertorio na batalla de Lauron, e os xenerais de Sila non fixeron ningún progreso ese ano.

O ano 75 a. C. tivo catro grandes batallas que deterioraron a causa sertoriana. Marco Perperna Veiento e Caio Herenio foron derrotados por Pompeio na batalla de Valentia, mentres que Metelo derrotou a Hirtuleio na batalla de Itálica. Sertorio enfrontouse a Pompeio na indecisa batalla de Sucro e, a continuación, aos exércitos combinados de Pompeio e Metelo na indecisa batalla de Sagunto.

Os exércitos sertorianos víronse moi diminuídos despois destas batallas. Os xenerais de Sila puideron pedir reforzos de Roma e, a partir do 74 a. C., levaron a cabo unha guerra de desgaste que os sertorianos non puideron deter. Tras anos de loita, o descontento na coalición sertoriana medrou e culminou co asasinato de Sertorio por Perperna no 73 ou 72 a. C. A guerra rematou pouco despois, cando Perperna foi derrotado inmediatamente por Pompeio na batalla de Osca.