Diferenzas entre revisións de «Extinción en masa»

Saltar ata a navegación Saltar á procura
sen resumo de edición
(Recuperando 2 fontes e etiquetando 0 como mortas. #IABot (v2.0beta8))
 
# '''[[Eventos de extinción do Ordovícico-Silúrico]]''' (final do Ordovícico ou O-S): hai 450–440&nbsp;Ma (millóns de anos) na transición [[Ordovícico]]-[[Silúrico]]. Ocorreron dous episodios que mataron o 27% de todas as familias, o 57% de todos os xéneros e do 60% ao 70% de todas as especies.<ref name="ucr">{{Cita web|url=http://math.ucr.edu/home/baez/extinction |title=extinction |publisher=Math.ucr.edu |accessdate=2008-11-09}}</ref> En conxunto son consideradas por moitos científicos como a segunda máis grande das cinco extincións maiores da historia da Terra en termos de porcentaxes de [[xénero (bioloxía)|xéneros]] que acabaron extinguíndose.
# '''[[Extinción do DevónicoDevoniano tardío]]''': hai 375–360&nbsp;Ma preto da transición [[DevónicoDevoniano]]-[[Carbonífero]]. Ao final da [[Frasniano|idade Frasniana]] nas partes finais do período Devónicodevoniano, unha serie prolongada de extincións eliminaron un 19% das familias daquela existentes, o 50% dos xéneros<ref name="ucr" /> e polo menos o 70% das especies.<ref>{{Cita libro|title = Palaeobiology II|url = https://books.google.com/books?id=lBH2BM7uZL8C|publisher = John Wiley & Sons|date = 2008-04-15|isbn = 9780470999288|language = en|first = Derek|last = Briggs|first2 = Peter R.|last2 = Crowther|page = 223}}</ref> Este acontecemento de extinción durou quizais uns 20 millóns de anos, e hai probas dunha serie de pulsos de extinción durante este período.
# '''[[Evento de extinción do Permiano-Triásico]]''' (final do Permiano): hai 252&nbsp;Ma na transición [[Permiano]]-[[Triásico]].<ref name="NYT-20170216">{{Cita novas |last=St. Fleur |first=Nicholas |title=After Earth’s Worst Mass Extinction, Life Rebounded Rapidly, Fossils Suggest |url=https://www.nytimes.com/2017/02/16/science/great-dying-permian-extinction-fossils.html |work=[[New York Times]] |date=16 February 2017 |accessdate=17 February 2017 }}</ref> Foi a maior extinción da [[historia da Terra]], que matou o 57% das familias, o 83% dos xéneros e do 90% ao 96% das especies<ref name="ucr" /> (desapareceron un 53% das familias mariñas, un 84% dos xéneros mariños, un 96% das especies mariñas e estímase que un 70% das especies terestres,<ref name="Ward 2006"/> incluíndo [[insecto]]s).<ref name="Labandeira">
{{Cita publicación periódica |vauthors=Labandeira CC, Sepkoski JJ |title=Insect diversity in the fossil record |journal=Science |volume=261 |issue=5119 |pages=310–5 |year=1993 |pmid=11536548 |doi= 10.1126/science.11536548 |bibcode = 1993Sci...261..310L }}
|[[Carbonífero]] || [[Colapso dosbosques do Carbonífero]] ||305&nbsp;Ma||
|-
| [[DevónicoDevoniano]]
|'''[[Extinción do DevónicoDevoniano tardío]]'''
|375–360&nbsp;Ma
|[[Extinción do DevónicoDevoniano tardío|Trapps de Viluy]]<ref>{{Cita publicación periódica|url = |title = New 40Ar/39Ar and K–Ar ages of the Viluy traps (Eastern Siberia): Further evidence for a relationship with the Frasnian–Famennian mass extinction|last = J|first = Ricci et al,|date = 2013|journal = Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology|doi = |pmid = |access-date = }}</ref>
|-
| rowspan="3" |[[Silúrico]]
Estas baixadas están a miúdo claramente marcadas por secuencias observadas en todo o mundo de sedimentos contemporáneos que mostran toda ou parte dunha transición desde un leito mariño a unha zona mareal, unha praia e terra seca, e onde non hai estas probas obsérvase que as rochas nas áreas relevantes foron elevadas por procesos xeolóxicos como as [[oroxenia]]s. O descenso do nivel do mar puido reducir a área ocupada pola [[plataforma continental]] (que é a parte máis produtiva do océano) suficientemente como para causar unha extinción en masa mariña, e podería alterar os padróns do clima dabondo para causar extincións na terra. Pero os descensos do nivel do mar son moi probablemente o resultado doutros eventos, como un duradeiro arrefriamento global ou o afundimento de [[dorsal oceánica|dorsais mesooceánicas]].
 
As baixadas do nivel do mar están asociadas coa maioría das extincións masivas, incluíndo todas as "cinco grandes": as dos finais do Ordovícico, do DevónicoDevoniano, do Permiano, do Triásico e do Cretáceo.
 
Un estudo publicado en ''Nature'' en 2008 establecía unha relación entre a velocidade dos eventos de extinción en masa e os cambios no nivel do mar e sedimentos.<ref name=Peters2008>{{Cita publicación periódica
Un arrefriamento global sostido no tempo pode matar moitas especies polares e temperadas e forzar a outras a migrar cara ao ecuador; reduce a área dispoñible para as especies tropicais; a miúdo fai que o clima da Terra se faga mías árido como media, principalmente ao bloquear gran parte da auga do planeta no xeo e neve que se forma. Os ciclos de [[glaciación]] da recente idade do xeo crese que tiveron só un impacto suave sobre a biodiversidade, polo que a simple existencia dun arrefriamento significativo non é suficiente por si mesmo para explicar unha extinción en masa.
 
Suxeriuse que o arrefriamento global causou ou contribuíu ás extincións do Ordovícico-Silúrico, Permiano-Triásico, final do DevónicoDevoniano e posiblemente outras. O arrefriamento global sostido distínguese dos efectos temporais sobre o clima cauados por eventos de erupción de fluxos basaltos ou por impactos.
 
==== Quecemento global significativo e duradeiro ====
Un [[evento anóxico]] é unha situación na que as capas media e superior do océano se fan deficientes ou totalmente carentes de [[oxíxeno]]. As súas causas son complexas e controvertidas, pero todos os exemplos coñecidos están asociados con algún grave e prolongado quecemento global, principalmente causado por un volcanismo masivo duradeiro.<ref>{{Cita publicación periódica|title = Geochemistry of oceanic anoxic events|url = http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1029/2009GC002788/abstract|journal = Geochemistry, Geophysics, Geosystems|date = 2010-03-01|issn = 1525-2027|pages = Q03004|volume = 11|issue = 3|doi = 10.1029/2009GC002788|language = en|first = Hugh C.|last = Jenkyns|bibcode=2010GGG....11.3004J}}</ref>
 
Suxeriuse que os eventos anóxicos causaron ou contribuíron ás extincións do Ordovícico-Silúrico, do final do DevónicoDevoniano, do PerminaoPermiano-Triásico e do Triásico-Xurásico, e tamén a varias extincións menores (como os eventos [[evento Ireviken|Ireviken]], [[evento Mulde|Mulde]], [[evento Lau|Lau]], [[recambio do Toarciano|Toarciano]] e Cenomaniano-Turoniano). Por outra parte, existen extensos depósitos de lousas negras desde mediados do Cretáceo, que indican eventos anóxicos, pero que non están asociados con extincións en masa.
 
Os cambios da [[biodispoñibilidade]] de [[elemento traza|elementos traza]] esenciais (en particular o [[selenio]]) ata chegar a mínimos potencialmente letais demostrouse que coincide con algúns eventos de extinción en masa e que probablemente contribuíu a eles, como polo menos en tres eventos nos océanos, como son os do final do Ordovícico, durante o DevónicoDevoniano medio e tardío, e o do final do Triásico. Durante os períodos de concentracións baixas de oxíxeno o [[selenato]] (Se<sup>6+</sup>), que é moi soluble, convértese en [[selenuro]] (Se<sup>2+</sup>), [[selenio|Se]] elemental e complexos de organo-selenio, que son moito menos solubles. A biodispoñibilidade do selenio durante estes eventos de extinción diminúe ao 1% da actual concentración oceánica, un nivel que é letal para moitos dos organismos existentes.<ref>{{Cita publicación periódica|last1= Long|first1= J.|last2= Large|first2= R.R.|last3= Lee|first3= M.S.Y.|last4= Benton|first4= M.J.|last5= Danyushevsky|first5= L.V.|last6= Chiappe|first6= L.M.|last7= Halpin|first7= J.A.|last8= Cantrill|first8= D. & Lottermoser, B.|year= 2015|title= Severe Selenium depletion in the Phanerozoic oceans as a factor in three global mass extinction events|journal= Gondwana Research| doi= 10.1016/j.gr.2015.10.001}}</ref>
 
==== Emisións de sulfuro de hidróxeno dos océanos ====
A diferenza doutras catrástrofes oceánicas como as regresións (baixadas do nivel do mar) e eventos tóxicos, as inversións non deixan "sinaturas" doadamente identificables en rochas e son consecuencias teóricas das conclusións dos investigadores sobre outros eventos climáticos e mariños.
 
Suxeriuse que a inversión oceánica causou ou contribuíu ás extincións do DevónicoDevoniano tardío e do Permiano-Triásico.
 
==== Nova ou supernova próxima ou explosión de raios gamma ====
|bibcode = 2013PNAS..110.8129S | pmid=23630295 | pmc=3657826}}</ref>
 
Os efectos das extincións en masa sobre as plantas son algo máis difíciles de cuantificar, dado os nesgos inherentes no rexistro fósil das plantas. Algunhas extincións en masa (como as do final do Permiano) foron igualmente catastróficas para as plantas, mentres que outras, como as do final do DevónicoDevoniano, non afectaron a flora.<ref name="Cascales-Miñana2011">{{Cita publicación periódica | last1 = Cascales-Miñana | first1 = B. | last2 = Cleal | first2 = C. J. | title = Plant fossil record and survival analyses | journal = Lethaia | pages = no–no | year = 2011 | doi = 10.1111/j.1502-3931.2011.00262.x | volume=45}}</ref>
 
== Notas ==
233.216

edicións

Menú de navegación