Entidade singular de poboación
- Véxase tamén: Núcleo de poboación, Entidade colectiva de poboación, Entidade local menor e Diseminado.
| Entidade singular de poboación | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||
| |||||||
| |||||||
| Wikidata | |||||||
En España denomínase entidade singular de poboación, desde o punto de vista estatístico, a «calquera área habitable dun termo municipal, habitada ou, excepcionalmente, deshabitada, claramente diferenciada no seu interior e coñecida por unha denominación específica que a identifica sen posibilidade de confusión», segundo a definición do Instituto Nacional de Estatística (INE).[1][2]
Entidades de poboación e Nomenclátor
[editar | editar a fonte]O Nomenclátor publicado polo INE distingue, dentro de cada termo municipal, diversas entidades de poboación, ás que lles corresponde un ámbito territorial delimitado:
- Entidade colectiva de poboación: agrupación de dúas ou máis entidades singulares de poboación.
- Entidade singular de poboación: calquera área habitable dun termo municipal, habitada ou, excepcionalmente, deshabitada, claramente diferenciada no seu interior e coñecida por unha denominación específica que a identifica sen posibilidade de confusión.[2]
- Núcleo de poboación: conxunto de, cando menos, dez edificacións que forman rúas, prazas e outras vías urbanas. Por excepción, o número de edificacións poderá ser inferior a 10, sempre que a poboación que habita nelas supere os 50 habitantes. Inclúense no núcleo aquelas edificacións que, estando illadas, disten menos de 200 metros dos límites exteriores do conxunto. Para o cálculo desa distancia exclúense os terreos ocupados por instalacións industriais ou comerciais, parques, xardíns, zonas deportivas, cemiterios, aparcadoiros e outros, así como canles ou ríos que poidan ser cruzados por pontes.
- Diseminados: edificacións —habitadas ou non— que non cumpren as condicións establecidas para constituír un núcleo de poboación.
As entidades singulares de poboación poden estar constituídas por varios núcleos de poboación, ademais de por diseminados.[3] No caso de non existir ningún núcleo de poboación no interior da entidade singular, esta queda formada polos diseminados existentes no seu territorio.
Cada entidade singular de poboación posúe unha categoría, entendida como a cualificación outorgada ou tradicionalmente recoñecida (por exemplo, cidade, vila, lugar ou aldea). Na súa ausencia, emprégase a que responde á orixe e ás características do asentamento (por exemplo, casarío, poboado, barrio, mosteiro, centro turístico, zona residencial, urbanización e outras).
De modo análogo, a un núcleo de poboación correspóndelle unha das seguintes categorías: cidade, vila, lugar, aldea, poboado, barrio, zona residencial ou urbanización.
Algunhas entidades colectivas de poboación reciben, de acordo coa lexislación propia de cada comunidade autónoma, a consideración de entidade de ámbito territorial inferior ao municipio prevista na normativa de réxime local.[4] Segundo a normativa autonómica, poden recibir denominacións propias —como parroquias, concejos ou pedanías— e outras análogas. En Álava[5] e en Navarra,[6] estas entidades reciben o nome de concejos e, conforme a lexislación correspondente, teñen personalidade xurídica.
No ámbito da investigación xeográfica, o emprego das entidades de poboación resulta particularmente útil en municipios de escasa poboación cuxo termo municipal queda englobado nunha única sección censual; nese contexto, o uso do Nomenclátor e a súa distribución espacial en entidades constitúe unha vía para aproximarse á distribución intramunicipal da poboación en municipios con volumes moi reducidos.[7]
Código INE de entidades e núcleos de poboación
[editar | editar a fonte]As entidades e os núcleos de poboación están codificados polo Instituto Nacional de Estatística desde 1981. O código componse de 11 díxitos:
- os dous primeiros, para a provincia;
- o terceiro, cuarto e quinto, para o municipio dentro da provincia;
- o sexto e sétimo, para a entidade colectiva dentro do municipio (se existe); en caso contrario emprégase «00»;
- o oitavo e noveno, para a entidade singular dentro da colectiva ou do municipio (se non existe entidade colectiva); e
- os dous últimos, para os núcleos de poboación dentro da entidade singular, utilizando «99» para o diseminado.
Por exemplo, o código 33016022002 refírese a:
| Código | Entidade | Tipo de entidade | Código completo |
|---|---|---|---|
| 33 | Asturias | provincia | 33 |
| 016 | Concejo de Castrillón | municipio | 33 016 000000 |
| 02 | Parroquia de Laspra | entidade colectiva de poboación | 33 016 020000 |
| 20 | Arnao | entidade singular de poboación | 33 016 022000 |
| 02 | A Mina | núcleo de poboación | 33 016 022002 |
Os códigos restablecéronse en 1991 seguindo a orde alfabética dos núcleos de poboación dentro de cada entidade singular. Ás entidades de nova creación asígnaselles un código correlativo ao último existente e non se reutilizan os das que desaparecen. Os concellos deben revisar, cando menos unha vez ao ano, a relación de entidades e núcleos de poboación e remitila ao Instituto Nacional de Estatística, que a publica con periodicidade anual.
Esta relación serve de base para a elaboración do padrón municipal de habitantes.
Notas
[editar | editar a fonte]- ↑ García Sanz 1994, p. 203.
- ↑ 2,0 2,1 González Polledo 2005, p. 182.
- ↑ "Orde do 26 de setembro de 1989 sobre os traballos preliminares para a formación dos censos xerais da nación de 1990-91 e a renovación padronal de 1991". Boletín Oficial del Estado (238): 31121–31132. 4 de outubro de 1989. ISSN 0212-033X.
- ↑ Art. 24 bis da Lei 7/1985, do 2 de abril, reguladora das bases do réxime local.
- ↑ "Norma Foral 11/1995, do 20 de marzo, de concejos do Territorio Histórico de Álava" (PDF). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 18 de setembro de 2020. Consultado o 16 de outubro de 2022.
- ↑ Art. 37 da Lei foral 6/1990, do 2 de xullo, da Administración Local de Navarra.
- ↑ Natera-Rivas, Juan José; Batista-Zamora, Ana Ester; Larrubia-Vargas, Remedios. "Sobre o emprego do Nomenclátor para o estudo da distribución espacial da poboación en municipios pequenos fronte ao seccionado censual". Empiria. Revista de metodoloxía de ciencias sociais (51): 63–88. doi:10.5944/empiria.51.2021.30808.
Véxase tamén
[editar | editar a fonte]Outros artigos
[editar | editar a fonte]Bibliografía
[editar | editar a fonte]- García Sanz, Benjamín (1994). "Alcance y significado de las entidades singulares de población como concepto para cuantificar la población rural" (PDF). Revista de Estudios Agrosociales (168): 199–234. ISSN 0034-8155.
- González Polledo, Luis Alfonso (2005). "El Nomenclátor de 1986 como fuente documental". Polígonos. Revista de Geografía (1): 181–192. ISSN 2444-0272.
- Rodríguez Muñoz, Javier (2000). Diccionario Geográfico de Asturias: Ciudades, Villas y Pueblos. Oviedo: Editorial Prensa Asturiana / La Nueva España.