Fundouno o matemático Antonio Catena Muñoz o 22 de xuño de 1887 a petición do seu mellor amigo, o político Manuel Ruiz Zorrilla. O seu primeiro director foi Valentín Morán e contaba convinte e un redactores, entre eles Rafael Ginard de la Rosa (quen máis tarde tamén chegaría a dirixilo), Tomás Tuero ou Manuel Curros Enríquez; a liña editorial era conseguir a unidade republicana ante todo baixo a xefatura de Ruiz Zorrilla e o seu Partido Republicano Progresista; ademais desatou varias campañas anticlericais. Sucedeu como director a Valentín Morán Alejandro Lerroux. Pero como Ruiz Zorrilla morreu en 1895 e Catena non aceptaba ao novo líder, máis conservador, José María Esquerdo, Alejandro Lerroux fundou outro xornal en 1897, El Progreso, que se converteu no portavoz do novo líder, e levou a parte da redacción. O novo director foi o escritor, dramaturgo e poeta Joaquín Dicenta, quen lle puxo entón o subtítulo de «Diario republicano socialista revolucionario» e converteuno durante un ano en portavoz do grupo que publicaba a revista Germinal, momento no que será considerado como o xornal «máis aberto á mocidade e ás novas tendencias estéticas» aínda que os seus competidores republicanos e socialistas acúsano de difundir «un socialismo sentimental trasnochado», como lembra María Cruz Seoane. Desde febreiro de 1896 foi vítima dunha campaña de persecución polo fiscal de imprenta, quen logrou encarcerar a varios dos seus redactores e suspendelo definitivamente o 18 de agosto de 1898 sentenciando a máis de dous anos de cárcere a Manuel María Igrexas, «home de palla» que nese momento ocupaba a figura de editor responsable, reaparecendo ao día seguinte baixo o título de El Nuevo País.
Tras varios avatares máis foi dirixido por Ricardo Fonte Asensio (1866-1925), futuro fundador e director da Hemeroteca Municipal de Madrid e enfrontouse á súa peor crise: unha suspensión por orde gobernativa durante doce días en 1901, a pesar do cal logrou estar en funcionamento un total de trinta e catro anos e, falecido o seu propietario e fundador Antonio Catena, herdouno o seu fillo, tamén xornalista, Juan Antonio Catena, ata que concluíu definitivamente o 11 de febreiro de 1921, despois de que, só entre decembro de 1920 e xaneiro de 1921, recibise dezanove denuncias, sendo xa entón o seu director o xornalista Roberto Castrovido.[1]
