Arteríola
| Arteríola | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
arteriola  | |||||||||||
 | |||||||||||
|
Instancia de
| |||||||||||
|
Subclase de
| |||||||||||
|
Parte de
| |||||||||||
|
Conéctase con
| |||||||||||
| Identificadores | |||||||||||
| |||||||||||
| Wikidata C:Commons | |||||||||||
Unha arteríola[1] é un vaso sanguíneo de pequeno tamaño da microcirculación que sae e se ramifica dunha arteria e chega aos capilares.[2]
As arteríolas teñen paredes musculares (xeralmente só dúas capas de células musculares lisas, ás veces unha) e son o primeiro lugar de resistencia vascular. O maior cambio na presión arterial e da velocidade do sangue ocorre na transición entre as arteríolas e os capilares. Esa función é extremadamente importante porque impide que os delgados capilares con paredes dunha soa capa rebenten debido á presión. As arteríolas conseguen esta diminución da presión, xa que son o lugar coa maior resistencia (un gran contribuínte á resistencia periférica total) que se traduce nunha gran diminución da presión.[3]
Estrutura
[editar | editar a fonte]As arteríolas teñen diámetros que van desde 300 microns ata menos de 50. A túnica íntima consta dun endotelio, unha fina lámina basal e unha capa subendotelial cunhas poucas fibras. A elástica interna é delgada e fenestrada e está ausente nas arteríolas terminais. A túnica media pode ter dúas capas de células musculares lisas nas arteríolas grandes, pero normalmente ten unha soa capa en espiral. A adventicia consta de tecido conxuntivo laxo con algún fibroblasto e macrófago e nervios amielínicos.[4]
Nun sistema vascular san, o endotelio tapiza todas as superficies en contacto co sangue, como as das arterias, arteríolas, veas ,vénulas e capilares, así como as cámaras do corazón. Esta condición sa é promovida por unha ampla produción de óxido nítrico polo endotelio, que require unha reacción bioquímica regulada por un complexo balance de polifenois, varias encimas sintase do óxido nítrico e L-arxinina. Ademais, hai unha comunicación química e eléctrica directa por unións comunicantes entre as células endoteliais e o músculo liso vascular.
Fisioloxía
[editar | editar a fonte]Presión arterial
[editar | editar a fonte]A presión arterial nas arterias que regan o corpo é o resultado do traballo necesario para bombear o gasto cardíaco (o fluxo de sangue bombeado polo corazón) contra a resistencia vascular, ás veces denominada resistencia periférica total. Un incremento na proporción entre a túnica media e o diámetro luminal foi observado en arteríolas hipertensivas (arteriolosclerose) a medida que a parede vascular se engrosa ou o diámetro luminal decrece.
A flutuación ascendente e descendente da presión arterial débese á natureza pulsátil do gasto cardíaco e está determinado pola interacción do volume sistólico fronte ao volume e elasticidade das arterias maiores.
A diminución da velocidade de fluxo nos capilares aumenta a presión arterial, debido ao principio de Bernoulli. Isto induce os gases e nutrientes a moverse desde o sangue ás células, debido á presión osmótica máis baixa fóra dos capilares. O proceso oposto ocorre cando o sangue abandona os capilares e entra nas vénulas, onde a presión arterial cae debido a un incremento da velocidade de fluxo. As arteríolas reciben innervación do sistema nervioso autónomo e responden a varias hormonas circulantes para regular o seu diámetro. Os vasos retinais carecen de innervación simpática funcional.[5]
Autorregulación
[editar | editar a fonte]O diámetro arteriolar varía de acordo coa autorregulación de órganos ou tecidos para manter suficiente fluxo sanguíneo a pesar dos cambios de presión por vía metabólica ou factores mioxénicos que inclúen o estiramento, nivel de dióxido de carbono e oxíxeno entre outros factores.[6] Xeralmente, a norepinefrina e a epinefrina (hormonas producidas polos nervios simpáticos e a medula da glándula adrenal) son vasocontritoras e actúan sobre os receptores alfa 1-adrenérxicos. Porén, as arteríolas do músculo esquelético, músculo cardíaco e a circulación pulmonar vasodilátanse en resposta a estas hormonas cando actúan sobre os receptores beta-adrenérxicos. Xeralmente, o estiramento e unha tensión alta de oxíxeno incrementan o ton, e o dióxido de carbono e o pH baixo promoven a vasodilatación. As arteríolas pulmonares son unha notable excepción, xa que se vasodilatan en resposta ao oxíxeno alto. As arteríolas cerebrais son especialmente sensibles ao pH, de tal xeito que a redución de pH promove a vasodilación. Varias hormonas inflúen no ton das arteríolas, como a anxiotensina II (vasoconstritora), endotelina (vasoconstritora), bradicinina (vasodilatadora), péptido natriurético autricular (vasodilatador) e a prostaciclina (vasodilatadora).
Importancia clínica
[editar | editar a fonte]Os diámetros das arteríolas diminúen coa idade e coa exposición á contaminación do aire.[7] [8]
Doenzas
[editar | editar a fonte]
Calquera patoloxía que constrinxe o fluxo sanguíneo, como a estenose, incrementa a resistencia periférica total e leva á hipertensión arterial.
Arteriosclerose
[editar | editar a fonte]A arteriolosclerose é o endurecemento das paredes arteriais. Isto pode deberse á diminución da produción elástica de fibrinóxeno, asociado co envellecemento, ou hipertensión arterial ou condicións patolóxicas como a aterosclerose.
Arterite
[editar | editar a fonte]A arterite das arteríolas ocorre cando as paredes da arteríola se inflaman como resultado dunha resposta inmunitaria a unha infección ou unha resposta autoinmune.
Medicación
[editar | editar a fonte]A contracción muscular das arteríolas trátase con fármacos que baixan a presión arterial (antihipertensivos), por exemplo as dihidropiridinas (nifedipina e nicardipina), que bloquean a condutancia de calcio na capa muscular das arteríolas, causando relaxación. Isto diminúe a resistencia a fluír nas redes vasculares periféricas, rebaixando a presión sistémica global.
Metaarteriolas
[editar | editar a fonte]Unha metaarteríola é unha arteríola que une arteríolas e capilares que ten células musculares que poden funcionar como esfínteres que reducen o fluxo sanguíno á rede de capilares.[9][10][11]
Notas
[editar | editar a fonte]- ↑ Definicións no Dicionario da Real Academia Galega e no Portal das Palabras para arteríola.
- ↑ Maton, Anthea; Jean Hopkins; Charles William McLaughlin; Susan Johnson; Maryanna Quon Warner; David LaHart; Jill D. Wright (1993). Human Biology and Health. Englewood Cliffs, New Jersey: Prentice Hall. ISBN 0-13-981176-1.
- ↑ Rahman, Masum; Abu Bakar, Siddik (4 de decembro de 2021). StatPearls [Internet] (actualizada ed.). Treasure Island (FL): StatPearls Publishing. pp. 2–5. PMID 32310381. Consultado o 17 de novembro de 2022.
- ↑ D. W. Fawcett. Tratado de Histología. 11ªed. Interamericana-McGrow Hill. Madrid. 1987. Páxinas 375-376. ISBN 84-7605-361-4.
- ↑ Riva, CE; Grunwald, JE; Petrig, BL (1986). "Autoregulation of human retinal blood flow. An investigation with laser Doppler velocimetry". Invest Ophthalmol Vis Sci 27 (12): 1706–1712. PMID 2947873.
- ↑ Johnson, P. C. (1986). Autoregulation of blood flow. In Circulation Research (Vol. 59, Issue 5, pp. 483–495). Ovid Technologies (Wolters Kluwer Health). https://doi.org/10.1161/01.res.59.5.483
- ↑ Adar, SD; Klein, R; Klein, BE; Szpiro, AA; Cotch, MF (2010). "Air Pollution and the microvasculature: a crosssectional assessment of in vivo retinal images in the population based multiethnic study of atherosclerosis (MESA)". PLOS Med 7 (11 (e1000372)). PMC 2994677. PMID 21152417. doi:10.1371/journal.pmed.1000372.
- ↑ Louwies, T; Int Panis, L; Kicinski, M; De Boever, P; Nawrot, Tim S (2013). "Retinal Microvascular Responses to Short-Term Changes in Particulate Air Pollution in Healthy Adults". Environmental Health Perspectives 121 (9): 1011–6. PMC 3764070. PMID 23777785. doi:10.1289/ehp.1205721. Arquivado dende o orixinal o 2013-11-02. Consultado o 2013-06-26.
- ↑ Nosek, Thomas M. "Section 3/3ch9/s3ch9_2". Essentials of Human Physiology. Arquivado dende o orixinal o 2016-03-24.
- ↑ Sakai T, Hosoyamada Y (setembro de 2013). "Are the precapillary sphincters and metarterioles universal components of the microcirculation? An historical review". The Journal of Physiological Sciences 63 (5): 319–31. PMC 3751330. PMID 23824465. doi:10.1007/s12576-013-0274-7.
- ↑ "Structure and Function of Blood Vessels". Anatomy and Physiology II. Lumen Learning. Consultado o 2019-09-23.
