Apolipoproteína

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á busca
Apolipoproteína
PDB 1nfn EBI.jpg
apolipoproteína e3 (apoe3)
Identificadores
Símbolo Apolipoproteína
Pfam PF01442
InterPro IPR000074
SCOP 1oef
SUPERFAMILY 1oef
OPM superfamily 193
OPM protein 3r2p

As apolipoproteínas son proteínas que se unen a lípidos (como o colesterol) para formar lipoproteínas. A súa misión é a de transportaren os lípidos a través dos sistemas linfático e circulatorio.

Os compoñentes lipídicos das lipoproteínas son insolubles en auga. Porén, debido ás súas propiedades similares ás dun deterxente (anfipáticas), as apolipoproteínas e outras moléculas anfipáticas (como os fosfolípidos) poden rodear aos lípidos, orixinando partículas lipoproteicas que son hidrosolubles, e poden así ser transportadas en sistemas de circulación acuosos como o sangue e linfa.

As apolipoproteínas tamén serven como cofactores de encimas, ligandos de receptores, e transportadores de transferencia de lípidos, que regulan o metabolismo de lipoproteínas e a súa captación nos tecidos.

Funcións[editar | editar a fonte]

No transporte de lípidos, as apolipoproteínas funcionan como compoñentes estruturais das partículas de lipoproteínas, cofactores de encimas e ligandos de receptores da superficie celular. En concreto, a apoA1 é o principal compoñente proteico das lipoproteínas de alta densidade; a apoA4 crese que actúa principalmente na absorción intestinal de lípidos. Ademais, a apoE é unha proteína do plasma sanguíneo que media o transporte e captación de colesterol e lípidos por medio da súa interacción de alta afinidade con diferentes receptores celulares, como o receptor de lipoproteínas de baixa densidade (LDL). Descubrimentos recentes sobre a apoA1 e apoE suxiren que as estruturas terciarias destes dous membros da familia xénica das apolipoproteínas intercambiables humanas están relacionadas.[1] A estrutura tridimensional do dominio de unión ao receptor de LDL da apoE indica que a proteína forma un agrupamento de catro hélices inusulamente alongado que pode ser estabilizado por unha parte central hidrofóbica empaquetada moi estreitamente, que inclúe interaccións do tipo cremalleira de leucina, e tamén por numerosas pontes salinas formadas na superficie na súa maior parte cargada. Os aminoácidos de carácter básico importantes para a unión ao receptor de LDL están agrupados nunha área da superficie nunha longa hélice.[2]

Resumo das funcións:

  • Son coencimas de encimas (C-II para a lipoproteína lipase, e A-I para a lecitina-colesterol aciltransferase).
  • Proteínas de transporte de lípidos.
  • Ligandos para a interacción con receptores de lipoproteínas en tecidos (apoB100 e apoE para os receptores de LDL, apoA-I para os receptores de HDL).

Clases[editar | editar a fonte]

Hai dous grandes tipos de apolipoproteínas. As apolipoproteínas B forman partículas de lipoproteínas de baixa densidade (que levan o chamado "colesterol malo"). Estas lipoproteínas teñen principalmente estruturas en folla beta e asócianse irreversiblemente con gotas lipídicas. Outras apolipoproteínas forman partículas de apolipoproteínas de alta densidade (o "colesterol bo"). Estas proteínas teñen estruturas en hélice alfa e asócianse reversiblemente coas gotas lipídicas. Durante a unión ás partículas lipídicas estas proteínas cambian a súa estrutura tridimensional.

Hai seis clases de apolipoproteínas e varias subclases:

As apolipoproteínas intercambiables (apoA, apoC and apoE) teñen a mesma estrutura xenómica e son membros dunha familia multixénica e probablemente evolucionaron a partir dun xene ancestral común. A ApoA1 e a ApoA4 forman parte do cluster de xenes APOA1/C3/A4/A5 situado no cromosoma 11 humano.[3]

Describíronse centos de polimorfismos xenéticos das apolipoproteínas, e moitos deles causan a alteración da súa estrutura e función.

Síntese e regulación[editar | editar a fonte]

A síntese de apolipoproteínas no intestino está regulada principalmente polo contido de graxa da dieta.

A síntese de apolipoproteína no fígado está controlado por un conxunto de factores, como a composición da dieta, hormonas (insulina, glicagón, tiroxina, estróxenos, andróxenos), consumo de alcohol, e de varios fármacos (estatinas, niacina, e fibratos). A apo B é unha apolipoproteína integral menteres que as outras son proteínas periféricas.

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Saito H, Lund-Katz S, Phillips MC (2004). "Contributions of domain structure and lipid interaction to the functionality of exchangeable human apolipoproteins". Prog. Lipid Res. 43 (4): 350–80. PMID 15234552. doi:10.1016/j.plipres.2004.05.002. 
  2. Wilson C, Wardell MR, Weisgraber KH, Mahley RW, Agard DA; Wardell; Weisgraber; Mahley; Agard (1991). "Three-dimensional structure of the LDL receptor-binding domain of human apolipoprotein E". Science 252 (5014): 1817–22. Bibcode:1991Sci...252.1817W. PMID 2063194. doi:10.1126/science.2063194. 
  3. Fullerton SM, Buchanan AV, Sonpar VA, Taylor SL, Smith JD, Carlson CS, Salomaa V, StengÃ¥rd JH, Boerwinkle E, Clark AG, Nickerson DA, Weiss KM (2004). "The effects of scale: variation in the APOA1/C3/A4/A5 gene cluster". Hum. Genet. 115 (1): 36–56. PMID 15108119. doi:10.1007/s00439-004-1106-x. 

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Outros artigos[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]