Zumaia
Zumaia (en castelán Zumaia) é un municipio do País Vasco (Estado Español), pertencente á provincia de Guipúscoa. Está situado a carón do mar e da baía onde conflúen os ríos Urola e Narrondo. Polo norte limita co mar Cantábrico, e polo sur coas dúas Arroas (Arroa goia e Arroa behea), con Ibañarrieta e con Zestoa. Ao leste está o barrio de Askizu e Getaria. Ao oeste atópase Elorriaga, Iziar e Deba. A súa poboación no 2008 era de 9099 habitantes, que se concentran principalmente no seu núcleo urbano, mais tanto dentro como fora do casco existen barrios dispersados, como poden ser San Miguel de Artadi e Oikia.
O alcalde do concello a partir do 2007 é Iñaki Agirrezabalaga Alkorta, membro de EA e GA, que goberna co apoio de ANV.
Personaxes ilustres [editar]
- Juan Martínez de Mendaro (século XV): mariñeiro e militar que venceu a unha escuadra portuguesa en Xibraltar en 1475.
- Baltasar de Echave (1540-1620): pintor.
- Juan de Olazábal Bastida (século XVII): secretario do rei Filipe IV de España e Contador Xeral da Inquisición.
- José Mari Zubia, coñecido como Aita Mari (1809-1866): mariñeiro. Foi un heroe popular no País Vasco polos heroicos salvamentos mariños que realizou e por ter falecido nun deles.
- Ángeles Sorazu (1873-1921): monxa e escritora mística.
- Bonifacio de Echegaray (1878-1956): home de leis e escritor.
- Julio Beobide (1891-1969): escultor.
- José María Korta (1944-2000): empresario vinculado ao PNV e presidente da patronal guipuscoana que matou ETA.
- Lucía Lacarra (1975): bailarina de ballet clásico. Premio nacional de danza en 2005.
- Oier Aizpurua (1978): piragüista.
- Gotzon Enbil (1977): xogador da modalidade de Cesta Punta, Campión do Mundo 5 veces.
- Iñaki Osa "Goikoetxea" (1980): xogador da modalidade de Cesta Punta, Campión do Mundo 5 veces, canda Gotzon Enbil.
Outras personalidades ligadas a Zumaia dalgún xeito:
- Ignacio Zuloaga (1870-1945): Pintor. Elixiu esta localidade como residencia estival. A súa antiga casa (Santiago Etxea), situada xunto á praia de Santiago, convertiuse actualmente nun museo dedicado á súa obra. Durante os seus veráns en Zumaia, a casa de Zuloaga era punto de encontro de intelectuais e artistas españois da época como José Ortega y Gasset (que ten unha rúa na súa honra en Zumaia); Miguel de Unamuno, Pío Baroja, Gregorio Marañón ou Ramón María del Valle-Inclán.
- Juan Belmonte (1892-1962): Toureiro. Acudiu a tourear varias veces a Zumaia de forma gratuíta e con fins benéficos a petición do seu amigo o pintor Zuloaga. Unha rúa do pobo leva o seu nome.
- Luis Martínez Kleiser (1883-1971): xornalista e escritor madrileño, moi vinculado a Zumaia. Escribiu un ensaio titulado La villa de Villagrana de Zumaya: Apuntes y pormenores históricos. Ten dedicada unha rúa de Zumaia.