Zúric - Zürich

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Zúric
Escudo de Zúric Situación de Zúric en Suíza
Situación
Fotografía de Zúric
País Suíza Suíza
Cantón Bandeira de Zúric Zúric
Distrito Ch zh logo kanton sk.png Zúric
Nome
Nome oficial Zürich
Francés Zurich
Italiano Zurigo
Romanche Turitg
Xeografía
Superficie 91,88
Altitude
 • Máxima
 • Mínima
408 m
871 m (Uetliberg)
392 m (Limmat)
Poboación
Poboación 372.047 (2010)
Densidade 10.180 hab/km2
Xentilicio Zuriqués
Lingua Alemán
Información
Código postal 8000 - 8099
Alcalde Corine Mauch (SPS)
Sitio na web www.stadt-zuerich.ch

Zúric (en alemán: Zürich, en latín Turicum) é unha cidade suíza de 372.047 habitantes, segundo datos de decembro de 2010 (1,08 millóns no contorno urbano). É a cidade máis grande do país, e é a capital do cantón homónimo. Está dividida en 12 distritos (Kreise en alemán).

Índice

Xeografía [editar]

Zúric sitúase no límite setentrional do Lago de Zúric, onde o río Limmat abandona o lago. Un pouco máis ao norte, no maior parque da cidade, o Platzspitz, o río Sihl, procedente do suroeste, desauga no Limmat. No oeste da cidade esténdese o val do Limmat. Ao norte, Zúric crece sobre os montes Zürichberg e Käferberg, até chegar ao val do Glatt. No limite oriental encóntranse os montes Adlisberg e Uetliberg. A superficie do municipio é de 91,9km².

Os concellos que limitan con Zúric son: Kilchberg, Adliswil, Stallikon, Birmensdorf, Uitikon, Schlieren, Oberengstringen, Regensdorf, Rümlang, Opfikon, Wallisellen, Dübendorf, Fällanden, Maur e Zollikon.

Historia [editar]

A cidade conta con 7.000 anos de historia de asentamentos ininterrompidos documentados. Como cidade foi fundada polos romanos no ano 15 a.C., co nome de Turicum. Na Idade Media gañou o priviexiado status feudal de inmediación imperial, co cal o Sacro Imperio Romano Xermánico distinguía a certas cidades ou entidades baixo o seu dominio.

Zúric xogou un papel clave na Reforma Protestante, ao ser a orixe e centro da mesma na Suíza xermanofalante baixo o liderado de Ulrich Zwingli, quen viviu na cidade dende 1484 ata o seu pasamento, acontecido en 1531 e que foi o autor da versión da Biblia coñecida co nome de Biblia de Zúric. A refoma deu lugar a profundas mudanzas civís en todo o cantón.

Chegou a ser a capital do Estado no bienio 1839-40 e foi accidentalmente bombardeada durante a Segunda Guerra Mundial.

Economía [editar]

Centro da cidade

Zúric é o centro comercial, económico e financeiro do país helvético. Compañías como USB, Credit Suisse, Swiss Re e moitas outras institucións financeiras (sobre todo bancos e aseguradoras) teñen as sedes centrais nesta cidade. O sector financeiro aporta máis da cuarta parte da actividade económica da cidade, favorecida pola lexislación nacional de secreto bancario. A Bolsa de Suíza (SWX Swiss Stock Exchange) tamén está localizada en Zúric. A cidade é un centro financeiro de primeiro nivel mundial e repetidas veces foi proclamada cidade con mellor calidade de vida no mundo.

Por outra banda, o nivel de desemprego en Zúric era do 2,6% (en agosto de 2007). Ao redor dun 4% da poboación (15.500 persoas) viven directa ou indirectamente do subsidio do estado (abril de 2005).[1]

Demografía [editar]

Segundo datos recentes, 30,6% dos habitantes da cidade non posúen a cidadanía suíza[2]. Os cidadáns alemáns constitúen o grupo estranxeiro máis numeroso de Zúric co 22%, seguido dos inmigrantes de Kosovo, Albania e Italia.[3].Con todo, a área metropolitana (incluídas as cidades de Winterthur, Baden, Brügg, Schaffhausen, Frauenfeld, Uster/Wetzikon, Rapperswil-Jona e Zug) teñen unha poboación conxunta de ao redor de 1,68 millóns de habitantes.[4]

Cultura [editar]

O idioma oficial empregado polo goberno e a maior parte da prensa é o alemán, mentres que o dialecto máis comunmente falado en Zúric é o Zürichdeutsch (alemán de Zúric), que é un dialecto do alemán de Suíza. O alemán é a lingua materna do 77% da poboación. O italiano é a segunda lingua nativa máis común, representando o 4,7% da poboación. Outras linguas con presenza relevante son o albanés (3,6%), linguas da antiga Iugoslavia 2,4% (inclúe serbio, croata, macedonio e esloveno), español (2,2%) (a maioría co galego como lingua materna), francés (2,1%), inglés (1,8%) e portugués (1,6%)[5]

No tocante á relixión, dende a reforma de Ulrich Zwingli, Zúric permaneceu como centro do Protestantismo en Suíza. Porén, no século XX os católicos consagráronse coma o meirande grupo relixioso da cidade, cun 33,3%, mentres que o número de habitantes que se declaran non relixiosos non para de medrar (un 16,8% en 2000).[6]

Lugares de interese [editar]

Igrexa de Grossmünster, Zúric
  • Igrexa de Grossmünster. É o principal templo protestante da cidade. Xogou un papel moi importante na Reforma Protestante, ao ser a igrexa da que Zwingli foi pastor e na que se xestou a ruptura da Igrexa do norte de Suíza. Está construída á beira do río Limmat sobre a base dun templo carolinxio erguido cara ao ano 820. O actual é de estilo románico e a súa construción foi inicada no século XII, sendo inaugurada en 1220. Recentes escavacións confirmaron que onde hoxe se levanta a Grossmünster houbo un cemiterio romano. Os seus dous campanarios xemelgos son, posiblemente, o monumento máis coñecido de Zúric.
  • Igrexa de Fraumünster. O primeiro templo data do ano 874, sendo posteriormente reformada con elementos románicos no século XIII. Incialmente tratábase dunha abadía, mais o claustro e os edificios abaciais foron derrubados a finais do século XIX. Destacan os vidros das cinco fiestras do coro cuxa decoración foi deseñada polo pintor Marc Chagall.
  • Igrexa de San Pedro. Posúe o reloxo de parede de igrexa máis grande do mundo, cun diámetro de 8,7 metros e construído en 1534. A igrexa actual é de 1460 e de estilo gótico, permanecendo aínda elementos románicos levantados cara a 1230. Escavacións arqueolóxicas evidenciaron a existencia dun primeiro templo erguido no século VIII.
  • Landesmuseum, o Museo Nacional Suízo. Ofrece un percorrido da historia do país helvético dende a Prehistoria ata o século XX.
  • Centre Le Corbusier ou Heidi Weber Museum. Localizado á beira do lago de Zúric, está adicado ao traballo do arquitecto suízo Le Corbusier, na derradeira casa que el deseñou.

Notas [editar]

Véxase tamén [editar]

Commons
Commons ten máis contidos multimedia na categoría:

Outros artigos [editar]

Listaxe Cidade Cantón Pob. Listaxe Cidade Cantón Listaxe
Pano-Zurich-CityScape-FromGrossMunster-RiverSide.jpg
Zúric
Geneve 2005 001 Ork.ch.jpg
Xenebra
Panorama basel.jpg
Basilea
1 Zúric Zúric 372.047 11 Thun Berna 42.330
2 Xenebra Xenebra 191.415 12 Köniz Berna 38.793
3 Basilea Basilea-Cidade 169.019 13 La Chaux-de-Fonds Neuchâtel 37.523
4 Lausana Vaud 133.280 14 Schaffhausen Schaffhausen 34.587
5 Berna Berna 123.466 14 Friburgo Friburgo 34.490
6 Winterthur Zúric 101.203 16 Vernier Xenebra 33.517
7 San Galo San Galo 72.642 17 Coira Grisóns 33.377
8 Lucerna Lucerna 59.509 18 Neuchâtel Neuchâtel 32.770
9 Lugano Tesino 55.060 19 Uster Zúric 32.285
10 Biel/Bienne Berna 50.455 20 Sion Valais 29.718
Censo 2010

Ligazóns externas [editar]