William Penn

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
William Penn

William Penn (* 14 de outubro de 1644 – † 30 de xullo de 1718), fundador da colonia británica da Provincia de Pensilvania, que posteriormente se fixo os dous estados Pensilvania e Delaware. Os seus principios democráticos serviron como unha fonte importante na inspiración da constitución estadounidense e é un dos pioneiros da tradición radical norteamericana.

Militancia relixiosa[editar | editar a fonte]

Aínda que naceu nunha familia influente anglicana, á idade de 22 afiliouse á congregación relixiosa da Sociedade Relixiosa dos Amigos, ou os Cuáqueros (Tembladores), unha decisión que lle causou a sufrir a persecución e estar varias veces preso. Como consecuencia da hostilidade que experimentou, decidiu tratar de fundar unha colonia americana. En 1677, un grupo de Cuáqueros conseguiu permiso para emigrar, e en 1681 (grazas á influencia da súa familia), o rei Carlos II de Inglaterra encargoúlle dunha rexión grande ao oeste e sur de Nova Jersey. A coroa inglesa tiña unha débeda co pai de William Penn, este fora almirante e polos seus servizos prestados a coroa estaba en débeda. Como medio de pago concedéuselle ao fillo deste -William Penn- un vasto territorio en Norteamérica, ademais dunha cédula real que indicaba que tería poder case ilimitado na nova colonia.

William Penn enviou primeiro ao seu primo William Markham á colonia americana en representación súa, para asegurarlle a lealdade dos habitantes do territorio, ademais de comprar terras aos indíxenas. No ano 1682, despois de que o seu curmán efectuase xestiónelas pertinentes, viaxou á súa colonia, unha vez alí, celebrou un tratado equitativo cos pobos indíxenas en Shackamaxon (actual barrio de Kensington en Filadelfia), ademais fundou un poboado que lle chamou Filadelfia (que significa amor fraternal), pouco despois marcharíase cara a Inglaterra. En Inglaterra faría propaganda da súa colonia; cousa que fixo que moitos marchasen cara a alá, chegaron cuáqueros, menonitas e outras persoas afíns ao movemento procedentes de Inglaterra, tamén de Irlanda e de zonas de Alemaña.

"Santo Experimento"[editar | editar a fonte]

Penn nomeou a rexión Sylvania (bosque en latín), e creou un goberno que, a diferenza da Europa deste tempo, garantiu dereitos como a separación e limitación dos poderes políticos e a liberdade de culto, a procura da igualdade social e equidade material e o maior respecto posible ás liberdades civís, a reivindicación da dignidade da muller e a súa participación activa na vida pública, a ausencia de exército, a convivencia pacífica cos indíxenas americanos e o seu libre ingreso aos territorios colonos, con gran influencia da ética antiautoritaria do cuaquerismo.

Na colonia tamén existían problemas de orde público, ás veces era necesario recorrer á forza para pór orde. O pacifismo dos cuáqueros algunhas veces era un lastre para isto e que ás veces se facía máis pesado. William Penn nun principio eludiu o asunto, nomeando comisarios non cuáqueros para que como dixo el: "aplicasen man dura cando a situación requiríao". En 1689, a posibilidade dunha guerra con Francia, supuxo un desafío aos principios do cuaquerismo, ademais os novos colonos que chegaban á colonia non eran cuáqueros e estes moitas veces roubaban e pisoteaban os dereitos dos indíxenas.

As relacións co pobo indíxena cada vez ía a menos e eran máis tensas, ata que se lle declarou a guerra, ás tribos de Delaware e Shawhee no ano 1756. A reacción dos cuáqueros foi inmediata, retirándose do goberno da colonia, polo que puxo fin ao seu réxime. O "Experimento Sacro de William Penn" fracasara despois de 75 anos, ademais a decadencia cuáquera fíxose evidente, pois a medida que se gañaba prosperidade material o celo relixioso cuáquero diminuía (excepción duns poucos) e outro problema agravábase co surdimiento de seitas dentro do mesmo movemento.

É común nomear a este tempo como o "Santo Experimento de Filadelfia" e dicir que este foi un dos primeiros proxectos de reforma social en Norteamérica enmarcados dentro do protestantismo inconformista, no seu intento de rescatar o cristianismo primitivo. É ademais un referente tradicional para o radicalismo político de sectores estadounidenses.

Final dos seus días[editar | editar a fonte]

A pesar de fundar a colonia, Penn viviu a maior parte da súa vida despois en Gran Bretaña, volvendo a Pensilvania soamente unha vez no ano 1699. Aínda que pensaba en establecerse en Filadelfia, problemas financeiros obrigáronlle a volver a Inglaterra. Morreu no ano 1718, seis anos logo de sufrir un caso de apoplexía.

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]

Commons
Commons ten máis contidos multimedia sobre: William Penn