República Democrática do Congo - République Démocratique du Congo
Na Galipedia, a wikipedia en galego.
- Non confundir coa República do Congo.
| République Démocratique du Congo Repubilika ya Kongo Demokratika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo Republiki ya Kɔ́ngɔ Demokratiki Ditunga día Kongu wa Mungalaata República Democrática do Congo |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
A República democrática do Congo (République Démocratique du Congo en francés, Repubilika ya Kongo Demokratika en kikongo, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo en kiswahili, Republiki ya Kɔ́ngɔ Demokratiki en lingala e Ditunga día Kongu wa Mungalaata en tshiluba), tamén coñecida baixo os nomes de Congo Kinshasa e Congo, é un país de África central, coñecido de 1971 a 1997 baixo o nome de Zaire. Foi unha antiga colonia belga : o Congo Belga. A capital é Kinshasa.
Está situado na zona dos grandes lagos de África e é o terceiro país máis grande do continente. Limita coa República Centroafricana e Sudán polo norte, Uganda, Ruanda, Burundi e Tanzania polo este, Zambia e Angola polo sur, e a República do Congo polo oeste. Ten acceso ao mar a través dunha estreita franxa de 40 km de costa, seguindo o Río Congo até o Golfo de Guinea. O nome “Congo” ten a súa orixe nos nativos bakongo, asentados nas ribeiras do río Nzadi ou Zaire, rebautizado en portugués como Río Congo.
A RDC é dona dunha densa e variada historia que se inicia cos primeiros inmigrantes bantús que chegaron á zona, co que se convertería no epicentro do gran Reino do Congo a mediados do século XV.
Despois de ser reclamado o territorio pola Asociación Internacional Africana (propiedade do rei Leopoldo II de Bélxica) como Estado Libre, e logo tras unha colonización particularmente brutal por parte de Bélxica, a colonia do Congo Belga alcanzaría a independencia en 1960, para transformarse en Zaire baixo a éxida do ditador Mobutu Sese Seko. Durante o goberno de Sese Seko o país viuse sometido a un goberno autoritario, violento e cleptócrata, que arruinou a economía do Congo. A caída deste último provocou o inicio dunha grave guerra civil que dexeneraría nunha conflagración continental, na cal interviñeron forzas armadas de máis de sete países, deixando como tráxico saldo máis de 4 millóns de mortos. O resultado foi a intervención da ONU coas forzas de paz organizadas na MONUC.
Entre 2003 e 2007 o país viviu unha tensa calma, baixo a dirección dun goberno de transición. A finais de 2006 houbo uns comicios nos que resultou electo para presidente Joseph Kabila, quen até entón exercía as funcións interinamente.
Índice |
[editar] Historia
Desde os anos 40, dentro do que era entón o Congo belga, dúas tendencias independentistas importantes manifestanse na capital Leopoldville : a das « xentes de baixo» (Baixo-Congo e Bandundu) falando o kikongo e a das « xentes de riba » falando o lingala, vindo do Ecuador primeiro e finalmente de todo o interior do país. Dentro da primeira categoria formase no 1949 unha asociación primeiro cultural e finalmente politica, o ABAKO, da que Joseph Kasavubu chega a presidente en 1954. O seu sono de reestablecer o antigo reino do Congo da época portuguesa. Esta tendencia smedra axiña e reclama a independencia inmediata e federalista, xa que se trata máis tarde de discutir o problema do resto do Congo. Os « de riba », vindo de rexions máis diversas e seducidos polo « plan de 30 anos pola emancipación de África » do Profesor belga Van Bilsen, publicado en 1956, estaban tamen desexosos de manter o gran Congo unitario. O seu manifesto dentro de este senso publicado o 1 de xullo do 1956 foi vigorosomente combatido polo ABAKO desde a súa asemblea xeral no 23 de agosto de 1956. O plan de 30 anos é declarado utopico : « a nacionalización das grandes compañias agricolas coma para-estatais é desexable. Xa que a hora é chegada, fai falla acordar hoxe mesmo a independencia inmediata! » Bélxica, que cría na progresividade da transición cara a independencia organiza as primeiras eleccións municipais, limitadas ás grandes cidades, no 1957. O ABAKO trunfa inevitablemente en Leopoldville e iso impresiona certos unitaristas, tal comoPatrice Lumumba, un Tetela do Kasai, intelixente e idealista, que non tarda en fundar o seu proprio « movimento nacional congolés » MNC-Lumumba, máis revendicativo que o do MNC-Kalondgi, Kalondgi era tamen un Kasaian unitarista. Estes novas rivalidades politicas confrontadas coas estruturas tribais complicadas do Congo ían formar unha mestura detonante que detruiría ao cabo de cinco anos a primeira democracia parlamentaria congolésa. Algúns episodios salientables son :
- disturbos en Léopoldville (4 -7 de xaneiro 1959) provocados pola prohibición dun miting do ABAKO. Detención de Kasavubido o 12 de xaneiro. El será liberado o 14 de marzo.
- O 13 de xaneiro, declaración gubernamental anunciando a intención belga de conceder rapidemente a independencia do Congo unitario. O ABAKO rexeita esta declaración dous días máis tarde.
- No ano 1959 chega a autorización dos partidos congoleses, seguida de eleccións xerais sobre o conxunto do territorio congolés marcadas por todas sortes de manobras destes partidos dos que sain 3 polos : un Cartel das nacionalistas federalistas formados por 6 partidos separatistas ou autonomistas nos que o ABAKO e o MNC - Kalondxi, o polo do MNC Lumumba e finalmente o do home forto de Katanga, Moise Chombé, consciente da forza economica da súa rexion e do interes de se entender coa Union Mineira (todo coma Kalondxi vis-a-vis das exploitacións de diamante no Kasai).
- No 1960, dáse a Táboa Redonda de Bruxelas (do 20 de xaneiro ao 20 de febreiro) onde representantes congolés e belgas fixeran as etapas seguintes. En maio foron as elecións lexislativas e provinciais que marcaron de novas alianzas (escisión do ABAKO) de onde resulta un compromiso : Josef Kasavubido foi elexido Presidente polo Parlemento, Lumumba sendo Primeiro ministro.
Zaire foi entre 1971 e 1999 o nome dado á actual Republica democratica do Congo, asi como a súa moeda e mailo río que dá ao país o seu acceso ao océano Atlántico
O Congo belga obtén a independencia no 1960 en tanto que a « Republica do Congo », baixo o mesmo nome que a antiga colonia francesa viciña da Congo. O título « Republica democrática » foi adoptada en 1966, mais os dous países eran xeralmente distinguidos polo nome da capital: Congo (Léopoldville) e Congo (Brazzaville).
Nos anos que seguiron a toma do poder en 1965 polo xeneral Josef-Desiré Mobutu, este último emprende unha campaña de « autenticidade ». O país foi renomeado « Republica do Zaire », dun nome local por río, o xeneral Mobutu convertese en Mobutu Sese Seko e obriga a todos os cidadáns a adoptar nomes Áfricanos, unha nova moeda - o zaire dividida en 100 makuta (singular likuta) - reempraza ao franco e númarosas cidades son rebatizadas :
| Antigo nome | Nome congolés |
|---|---|
| Leopoldville | Kinshasa |
| Stanleyville | Kisangani |
| Elisabetville | Lubumbashi |
| Xadoteville | Likasi |
| Albertville | Kalemia |
| Cocquilhatville | Mbandaka |
| Costermansville | Bukavisto |
| Bakwanga | Mbuji-Mayi |
| Luluabourg | Kananga |
| Nova Anvares | Makanza |
| Port Francqui | Ilebo |
| Baningville | Bandundido |
| Paulis | Istro |
| Tisville | Mbanza-Ngunxido |
| Leverville | Lusanga |
| Baudoinville | Moba |
| Pontierville | Ubundido |
| Banzyville | Mobayi-Mbongo |
| Elisabeta | Lukutido |
| Carlesville | Djokupunda |
Despois do derrocamento de Mobutu por Laurent-Desiré Kabila en 1999 coa Primeira guerra do Congo, o país retorna o seu nome a República Democratica do Congo.
Actualmente o exército frances mantén a presenza de militares frances no cadro de MONUC. Mais a violencia continua e a guerra xa leva 3.8 millóns de mortos (cifras dun responsable congolés comandante un informe da comisión das dereitos do Home da ONU, 2003 : Communiqué de presse DH/G/199
[editar] Politica
Presidentes :
- 1960 - 1965 Joseph Kasavubu
- 1965 - 1997 Mobutu Sese Seko
- 1997 - 2001 Laurent-Desiré Kabila
- 2001 - aux. Josef Kabila
[editar] Subdivisións
[editar] Economía
- Artigo principal: Economía da República Democrática do Congo.
[editar] Ligazóns externas
- Os Pigmeos Baka do Camerún e Congo Cultura e imaxes dos primeiros habitantes do Congo
|
|
|
|---|---|
| Países | Alxeria - Angola - Benín - Botsuana - Burkina-Faso - Burundi - Cabo Verde - Camerún - Chad - Cimbabue - Comores - Congo - Costa do Marfil - Eritrea - Etiopía - Exipto - Gabón - Gambia - Gana - Guinea - Guinea-Bisau - Guinea Ecuatorial - Lesoto - Liberia - Libia - Madagascar - Malaui - Malí - Marrocos - Mauricio - Mauritania - Mozambique - Namibia - Níxer - Nixeria - Quenia - República Centroafricana - República Democrática do Congo - República Sudafricana - Reunión - Ruanda - San Tomé e Príncipe - Seixeles - Senegal - Serra Leona - Somalia - Suacilandia - Sudán - Tanzania - Togo - Tunisia - Uganda - Xibutí - Zambia |
| Outros territorios | Canarias - Ceuta - Madeira - Mayotte - Melilla - Illa de Reunión - Sáhara Occidental |