Proverbio

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Proverbio chino: Bing feng san chi, jue fei yi ri zhi han. Tres palmos de xeo non se fan nun día de inverno.

Proverbio (procedente do latín proverbium) ou refrán é un enunciado sentencioso curto tirado da sabedoría popular. Sinónimos de proverbio son refrán, adaxio, máxima, sentenza, aforismo, dito, paremia e apotegma. O estudo dos proverbios denomínase paremioloxía.

Os refráns son sentenzas, habitualmente, anónimas. Porén, moitas expresións literarias e doutras culturas tamén pasaron a formar parte do refraneiro popular. Moitas son observacións acuñadas pola experiencia colectiva ao longo do tempo, con temas que van desde a meteoroloxía ata o destino invariable e fatalista de existencia. Constitúen a bagaxe cultural do pobo en tempos nos que a tradición oral pasaba a sabedoría popular dunha xeración a outra.

A súa estrutura adoita ser pareada e recorren tanto á rima como a figuras literarias (antíteses, elipse ou paralelismo) para facilitar o seu perpetuación oral.

Miguel de Cervantes, en Don Quixote da Mancha, define o que é un refrán: "los refranes son sentencias breves, sacadas de la experiencia y especulación de nuestros antiguos sabios". Seguirá dicindo Don Quixote sobre a utilidade dos refráns: "cualquiera de los que has dicho [, Sancho,] basta para dar a entender tu pensamiento" (Segunda parte, capítulo LXVII).


Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]