Potes
Coordenadas: 43°9′13″N 4°37′24″W / 43.15361°N 4.62333°W
| Potes | |
|---|---|
 |
 |
| Situación xeográfica | |
_Mapa.svg) |
|
| Estado: |  España |
| Com. Autónoma: | Cantabria |
| Comarca: | Liébana |
| Xeografía | |
| Altitude: | 291 msnm |
| Superficie: | 7,64 km² |
| Poboación | |
| Poboación total: | 1.481 hab. (2011) |
| Densidade de poboación: | 193,85 hab./km² |
| Xentilicio: | Lebaniego/a |
| Información | |
| Código postal: | 39570 |
| Alcalde: | Francisco Javier Gómez Ruiz (PP) |
| Sitio na web: | |
Potes é un concello español da comunidade autónoma de Cantabria. Está situado no centro da comarca de Liébana da cal é a capital. Este concello limita ao norte con Cillorigo de Liébana, ao oeste con Camaleño, ao sur con Vega de Liébana e ao leste con Cabezón de Liébana.
A vila de Potes está situada na confluencia de catro vales ademais de desembocar nela o río Quiviesa no río Deva nacido este último en altitudes dos Picos de Europa. Como o resto da comarca lebaniega, Potes goza dun microclima de tipo mediterráneo que permite o cultivo da vide, da nogueira, do chopo; e co primeiro deles elabórase o coñecido augardente da zona. Domina a localidade a montaña Arabedes (694 msnm), á que se pode ascender desde a vila.
Índice |
Historia [editar]
Potes atópase situado nun lugar estratéxico: no punto onde conflúen os dous ríos de Liébana: o Deva e o seu afluente o Quiviesa. Non quedan neste municipio vestixios da Antigüidade, aínda que os historiadores supón que debeu estar poboado na prehistoria, por haber restos noutros lugares de Liébana; que os concanos puideron ser os habitantes en época prerromana; que os romanos deberon tender por esta localidade a calzada do «Burejo», que partía desde Pisoraca e cruzaba o Porto de Piedrasluengas.
Este lugar foi obxecto de repoboación en época de Afonso I de Asturias. A primeira mención é do ano 847, como Pautes. En 947 cítase á igrexa de San Vicente, que dependía do Mosteiro de Santo Toribio. Un conde gobernaba este territorio, recibindo privilexios reais en 1299 e 1305. No Becerro de Behetrías (1351) Potes aparece como propiedade de don Tello, fillo de Afonso XI. Durante a Baixa Idade Media, como todo o val de Liébana, a localidade viuse implicada na confrontación entre os liñaxes de Manrique-Castañeda e Mendoza. Xoán II, en torno ao ano 1444, resolveu a cuestión a favor do Marqués de Santillana. Os Mendoza fixeron de Potes a capital de Liébana, e erixiron na vila unha gran torre, chamada Torre do Infantado (século XV). Desta mesma época son construcións destacadas como a próxima Torre de Orejón de la Lama e o ponte de San Cayetano. De 1468 son as primeiras ordenanzas de Potes.
Na Idade Moderna, Potes seguiu sendo un lugar de señorío. O Duque do Infantado nomeaba ao seu alcalde. Moitos aldeáns emigraron a América,[1] e as riquezas do novo continente permitiron a construción de notables edificios na vila. Deputados da provincia de Liébana formaron parte das Xuntas de Puente San Miguel que deron lugar á provincia de Cantabria. En 1822, Potes tivo concello propio, sendo cabeza dun partido xudicial que abarcaba Potes, Castro y Cillorigo, Cabezón de Liébana, Camaleño, Espinama, Pesaguero, Tresviso e Vega de Liébana.[2] Tres décadas despois, pasou a formar parte do partido xudicial de San Vicente de la Barquera.
Durante a guerra civil, Potes viuse afectada por un incendio provocado polo bando republicano que destruíu o seu casco histórico, reconstruído despois cos criterios de restauración do autoritarismo. A pesar diso, o seu casco antigo é Ben de Interese Cultural, con categoría de Conxunto Histórico, desde o ano 1983.
Demografía [editar]
| 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1980 | 1990 | 2000 | 2007 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1.241 | 1.336 | 1.139 | 1.208 | 1.239 | 1.434 | 1.364 | 1.206 | 1.444 | 1.475 | 1.573 | 1.500 |
Fonte: INE
Localidades [editar]
Economía [editar]
O sector principal é o de servizos debido maioritariamente ao turismo que acode á comarca xa sexa pola natureza, cuxo máximo expoñente é o Parque nacional dos Picos de Europa, así como a gastronomía, con pratos como o cocido lebaniego ou os "quesucos" de Liébana.
Patrimonio [editar]
Tres son os bens de interese cultural do municipio:
- Igrexa de San Vicente, con categoría de monumento.
- A Vila de Potes, con categoría de conxunto histórico. Destaca na mesma a Torre do Infantado, sede do Concello, que na actualidade atópase restaurándose. A sede do Concello pasará ao Convento da Vila. A vila de Potes conserva numerosas edificacións de interese, algunhas concentradas en barrios como a Solana ou o Sol.
- É un dos municipios polos que pasa a Ruta Lebaniega, que enlaza o Camiño de Santiago da costa co Camiño Francés; os outros son San Vicente de la Barquera, Val de San Vicente, Herrerías, Lamasón, Cillorigo de Liébana, Cabezón de Liébana, Camaleño e Vega de Liébana.
Administración [editar]
Francisco Javier Gómez Ruiz (PP) é o actual alcalde do municipio. As seguintes táboas mostran os resultados das eleccións municipais celebradas en 2003 e 2007.[3]
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Festas [editar]
Entre as diversas festas da localidade destacan A Cruz ou a Festa do Bagazo, ambas as declaradas de Interese Turístico Rexional. A festa da Exaltación da Cruz celébrase o 14 de setembro. No monte Viorna e ao redor do mosteiro de Santo Toribio de Liébana venérase o Lignum Crucis.
Personaxes ilustres [editar]
De entre os personaxes soados nacidos en Potes destacan:
- Jesús de Monasterio: (1836-1903), violinista e compositor. Na súa casa aloxouse a escritora de ascendencia lebaniega nada en Ferrol no ano 1820 Concepción Arenal, cuxo nome recibe o actual colexio Concepción Arenal.
- Eduardo Jusué, historiador.
- Álvaro González Soberón, futbolista.
Notas [editar]
- ↑ González-Cotera Guerra, José María, Pasaxeiros a Indias de Liébana e os seus vales circundantes 1503 - 1790 segundo a documentación do Arquivo Xeral de Indias
- ↑ Pascual Madoz, Diccionario geográfico-estadístico-histórico de España y sus posesiones de Ultramar. Madrid, 1845-1850. Edición facsímile por Ámbito Edicións, S.A. e Librería Estudo. Valladolid, 1984.
- ↑ Resultados electorais de Potes, en ElPaís
Véxase tamén [editar]
Ligazóns externas [editar]
- Arquivo Histórico de Potes (en castelán)
- Liébana e Picos de Europa (en castelán)
- Liébana.net (en castelán)
- Sitio web sobre Potes (en castelán)
