Países Cataláns - Països Catalans

Països Catalans Países Cataláns

Bandeira

Himno: Els Segadors     Estados Andorra España Francia Italia Capital proposta Ningunha Cidade principal Barcelona Linguas Catalán, castelán e francés Estatus actual Superficie  • Total  • % auga Fronteiras Costas 70.520 km² n/d n/d km n/d km Poboación  • Total  • Densidade 13.422.117 190,33 hab./km² Xentilicio Catalán/-á

Mapa territorial dos Países Cataláns

Mural reivindicativo a Vilassar de Mar.

Os Países Cataláns (Països Catalans en catalán) son os territorios nos que os habitantes falan catalán, ou hai dereitos e deberes lingüísticos para os seus habitantes nesa lingua.

Inclúen territorios de catro estados lindeiros co Mar Mediterráneo: España, Francia, Italia e Andorra. Teñen unha extensión de 69.823 km², con 12,9 millóns de habitantes (2004).

Política

Os Países Cataláns non están recoñecidos coma unha entidade política. De feito, atópanse fragmentados en diversas rexións con distintos graos de autonomía política, pertencentes a España, Francia, Italia e Andorra. Hai unha corrente política a cal propón a independencia dos Países Cataláns e a creación dun Estado catalán (ver Independentismo catalán). Algúns independentistas propoñen o uso do termo Cataluña para facer referencia á totalidade dos Países Cataláns, mais esta proposta non se adoptou dun xeito oficial.

Outras correntes políticas catalanistas usan o termo "Países Cataláns" coma sinónimo de "territorios de fala catalá", sen consideran que teñen que formar unha entidade política independente.

E hai outras correntes políticas que rexeitan directamente o uso do termo Países Cataláns e calquera proposta de unidade política destes territorios, considerándoos unha imposición de Cataluña sobre os outros territorios. Nos casos máis extremos, hai sectores que negan até a unidade da lingua catalá.

Límites

O territorio continental limita ao norte con Occitania, ao sur con Murcia, ao leste co mar Mediterráneo, e ao oeste con Aragón e Castela-A Mancha. As Illas Baleares e a cidade do Alguer, situada na illa de Sardeña tamén forman parte dos Países Cataláns.

División política e administrativa

Tradicional e administrativamente, os Países Cataláns inclúen os seguintes territorios:

• En España:
  • Cataluña (Catalunya)
  • Comunidade Valenciana (País Valencià)
  • Illas Baleares (Illes Balears)
  • Franxa de Aragón (Franja de Ponent).
  • El Carche (el Carxe), en Murcia, onde se falou catalán logo dunha gran emigración de traballadores valencianos entre os séculos XVIII e XIX.

• Principado de Andorra (Principat d'Andorra)

• En Francia:
  • Cataluña do Norte (Catalunya del Nord)

• En Italia:
  • Alguer (l'Alguer) na Sardeña, onde se preservou unha variedade do catalán, o alguerés.

Lingua

A lingua propia dos Países Cataláns é o catalán que, informalmente, en moitos lugares ten o nome popular do xentilicio (como rosellonés, tortosí, etc.; só no País Valenciano o xentilicio ten rexoñecemento oficial: valenciano. Exceptúanse as bisbarras occidentais e meridionais do País Valenciano, onde se fala o castelán, e o Val de Arán e a Fenolleda, onde se fala o occitano. A lingua catalá é a única lingua oficial na Andorra, é oficial (de novo, logo dun longo paréntese, dende 1978) na Cataluña, xunto ao castelán; e tamén é oficial conxuntamente co castelán no País Valenciano e nas Illas Baleares. Non o é, en cambio, nos outros territorios.

Hai que ter en conta que para definir aos Países Cataláns non se teñen en conta os procesos de castelanización que se deron dende o século XIX até hoxe. Pola contra, acéptanse coma casteláns outras zonas que antes eran de lingua catalá, como é o exemplo de Orihuela.