Ramón Otero Pedrayo
| Ramón Otero Pedrayo | |
|---|---|
| Ramón Otero Pedrayo na mesa presidencial do Aberri Eguna de 1933, en Donostia. | |
| Nacemento: | 5 de marzo de 1888 Ourense |
| Falecemento: | 10 de abril de 1976 Ourense |
| Lingua: | Galego castelán |
| Xénero(s): | Poesía, novela, ensaio |
| Cónxuxe(s): | María Josefa Galán Bustamante |
| Nota(s): | Día das Letras Galegas no 1988. |
Ramón Otero Pedrayo, nado en Ourense o 5 de marzo de 1888 e finado na mesma cidade o 10 de abril de 1976, foi un escritor, político e intelectual galego, membro da Xeración Nós. En 1988 dedicóuselle o Día das Letras Galegas.
Índice |
Traxectoria [editar]
Naceu nunha familia fidalga, fillo do médico e deputado Henrique Otero Sotelo, e de Eladia Pedrayo Ansoar. Estudou o bacharelato na súa cidade natal, e matricúlase en Filosofía e Letras pola Universidade de Santiago de Compostela, onde lle dá aulas Armando Cotarelo Valledor. Abandona os estudos e fai unha viaxe co seu tío polo mar do Norte.
En 1905 marcha a Madrid a estudar Dereito e retomar Filosofía e Letras. Tras licenciarse en 1911 regresa a Ourense. No ano 1918 ingresa nas Irmandades da Fala. En 1919 gañou a cátedra de Xeografía e Historia por oposición, sendo destinado a Santander, Burgos e en 1921 a Ourense.
En 1920 foi un dos fundadores da revista Nós. Colaborou de forma activa co Seminario de Estudos Galegos.
En 1931 fundou o Partido Nazonalista Republicano, sendo elixido deputado nas Cortes da Segunda República Española. En decembro dese ano o partido unificouse xunto con outras frontes nacionalistas no Partido Galeguista. Neste este partido defendeu a aprobación do Estatuto de 1936, pero enfrontouse ás voces máis vinculadas á esquerda.
No verán de 1937, Durante a guerra civil española, foi deposto da súa cátedra e salvou a vida grazas ás boas relacións que mantiña coa cúpula da igrexa ourensá. Nos anos seguintes viviu no seu pazo de Trasalba, retirado da vida política.
En 1947 viaxa a Bos Aires convidado polo Centro Galego, reencontrándose con Castelao. En 1948, xa con 60 anos, é reposto na súa cátedra. En 1950 acada a cátedra de Xeografía na Universidade de Santiago. Nese mesmo ano foi dos fundadores da Editorial Galaxia, sendo presidente do consello de administración.
Hoxe a Fundación Otero Pedrayo e mais a Fundación Penzol gardan a biblioteca así como os documentos e escritos do ilustre galego e continúa o seu labor na casa-museo de Trasalba. Foi soterrado no Cemiterio de San Francisco (Ourense).
Obra [editar]
Considerado o "Patriarca das letras galegas", pertenceu á Xeración Nós e é un dos máis preclaros escritores galegos. Traballou diversos xéneros: ensaio, novela, poesía, ademais dos estudos científicos de xeografía da súa cátedra da Universidade de Santiago.
Entre as súas novelas destacan Os camiños da vida e O mesón dos Ermos, descrición minuciosa dos costumes e da vida rural galega. Pero a máis coñecida é Arredor de si que pode considerarse como parcialmente autobiográfica e que nos permite albiscar os camiños que percorreron os integrantes da chamada Xeración Nós ata o galeguismo. Neste sentido "autobiográfico" Arredor de si complétase cos artigos "Dos nosos tempos", de Florentino López Cuevillas, e mais con Nós, os inadaptados de Vicente Risco, estes dous últimos aparecidos na revista Nós.
Na súa obra destaca o influxo do antropónimo Adrián. O autor, que nacera o día 5 de marzo, puxo este nome a tres personaxes dos seus libros: Adrián Solovio (Arredor de si), Adrián Silva (La vocación de Adrián Silva), e Adrián Soutelo (o tío de Paio, n' Os Camiños da Vida).
Obra en galego [editar]
Narrativa [editar]
- Pantelas, home libre (relatos breves; Lar, 1925). Premio da Festa da Lingua Galega 1924, convocado polo SEG.
- O purgatorio de don Ramiro (relatos breves, 1926).
- Escrito na néboa (relatos breves, 1927).
- Os camiños da vida (novela en tres libros; Editorial Nós, 1928).
- Arredor de si (novela, 1930).
- Contos do camiño e da rúa (relatos breves, 1932).
- Fra Vernero (novela, 1934). Homenaxe a Zacharias Werner.
- Devalar (novela, 1935).
- O mesón dos ermos (relatos breves, 1936).
- Entre a vendima e a castiñeira (relatos breves; Galaxia, 1957).
- O señorito da Reboraina (novela, 1960).
- O Maroutallo (relatos breves, 1974).
- O fidalgo e outras narracións (relatos, 1982, Galaxia).
Teatro [editar]
- A lagarada (1928, Nós).
- Teatro de máscaras (1934).
- O desengano do prioiro (1952).
- O fidalgo e a noite (1970, publicado en 1979 nos Cadernos da Escola Dramática Galega).
- Noite compostelá (1973).
- Rosalía (1985, Galaxia, escrito en 1959).
Ensaio [editar]
Poesía [editar]
- Bocarribeira. Poemas pra ler e queimar (Brais Pinto, 1958).
- Poesía (Galaxia, 2010).
Obras colectivas [editar]
- Ensaio sobor da paisaxe galega, en Paisaxe e cultura (ensaio, 1955, Galaxia).
Obras sobre o autor [editar]
- Homaxe a Ramón Otero Pedrayo no LXX aniversario do seu nacemento (1958, Galaxia).
Obra en castelán [editar]
Ensaio [editar]
- Guia de Galicia (1926).
Narrativa [editar]
- Las palmas del convento (1941).
- Vida del Doctor Don Marcelo Macías y García (1943).
- Adolescencia (1944).
- La vocación de Adrián Silva (1949).
Galería de imaxes [editar]
- Artigo principal: Galería de imaxes de Otero Pedrayo.
-
Casa natal de Otero Pedrayo (rúa da Paz, Ourense)
Véxase tamén [editar]
Bibliografía [editar]
- Carlos Casares (1991). Ramón Otero Pedrayo. ISBN 978-84-7154-387-5.
Ligazóns externas [editar]
| Predecesor: Francisca Herrera Garrido |
Día das Letras Galegas 1988 Ramón Otero Pedrayo |
Sucesor: Celso Emilio Ferreiro |
|
||||||||