Negueira de Muñiz

Negueira de Muñiz
Casa do Concello.
Situación
Xentilicio	wikt:
Xeografía
Provincia	Provincia de Lugo
Comarca	Comarca da Fonsagrada
Poboación	213 hab. (2012)
Área	72,3 km²
Densidade	2,95 hab./km²
Entidades de poboación	30 lugares
Capital do concello	Negueira
Política (2011)
Alcalde	José Manuel Braña (PSdeG-PSOE)
Concelleiros	BNG: 0 PPdeG: 1 PSdeG-PSOE: 4 Outros: 0
Eleccións municipais en Negueira de Muñiz
Uso do galego (2001)
Galegofalantes	91,30%
Páxina web oficial
http://www.negueira.es

Negueira de Muñiz é un concello da provincia de Lugo, pertencente á comarca da Fonsagrada. Segundo o IGE en 2011 tiña 224 habitantes.

Xeografía

O concello ten unha superficie de 69,2 km², e está situado no extremo oriental da provincia de Lugo, limitando ao leste con Asturias. É un terreo moi accidentado, dominando as altas montañas con cumios como os montes dos Chaos (1.033 m), Penas das Chocas (845 m), A Curula (694 m) ou o Pico Rondel (605 m). A rede fluvial está canalizada polo río Navia e os seus afluentes, como o Couso ou o Ibias.

Ten un clima de montaña, con invernos fríos e frecuentes choivas e precipitacións de neve. Nas zonas máis baixas dos vales predominan os castiñeiros.

Historia

O concello de Negueira foi creado en 1925 por iniciativa de Antonio Muñiz Alonso. Até entón, xunto coas parroquias da Fonsagrada, formaba parte do concello da A Pobra de Burón, creado en 1833.

Antonio Muñiz Alonso, nado en Vilar de Ernes, loitou por mellorar as condicións da economía da zona mediante a creación de sociedades agrarias. Os motivos para crear un concello de seu foron entre outras a distancia á capital municipal e o illamento nos meses de inverno pola ausencia de boas vías de comunicación. En 1928, en parte como agradecemento á súa persoa, e en menor medida para evitar confusións con outras entidades locais maiores, o concello solicitou pasar a chamarse Negueira de Muñiz, o que foi aprobado pola Real Orde do 2 de decembro de 1929.

A historia recente de Negueira está marcada pola construción do encoro de Salime e a creación da comuna de Foxo en 1977. Coa construción na década de 1960 do encoro de Grandas de Salime os lugares de Foxo, Vilar, Vilauxín, Cancio e Ernes quedaron illados do resto do concello pola ausencia dunha ponte. Amais, moitos dos veciños perderon as súas terras e vivendas, que quedaron asolagadas, polo que creceu a emigración cara á Terra Chá, onde formaron as colonias de Arneiro e Veiga de Pumar. En 1977 xente procedente de diversas partes fundou no lugar de Foxo unha comuna. Na actualidade, malia non persistir a organización comunal, os seus habitantes aínda defenden unha forma de vida libre, afastada do consumismo capitalista.

Patrimonio

Consérvanse restos prehistóricos, como as medorras do Foxo e Vilauxín e a Pena dos Encantos en Ouviñao. Da época castrexa consérvase o castro do Carballín, Castro e Castriño da Gamalleira.

A igrexa parroquial de Negueira é de finais do século XV ou principios do XVI, e forma un conxunto arquitectónico xunto coa casa rectoral. O templo ten a fachada con espadana e porta adintelada, e un pórtico de pequenas arcadas con pilares. A nave, de planta de cruz latina, ten tellado a dúas augas. A capela maior ten un retablo barroco do século XVIII no que destaca a imaxe do Salvador. O presbiterio está cuberto por unha bóveda de aresta. Na capela lateral norte hai dous retablos dun só corpo, un deles cun Sagrario co Agnus Dei do século XVIII. A capela lateral sur ten tamén dous retablos, o da esquerdo barroco de finais do século XVIII cunha imaxe do Salvador sedente, románico. No templo consérvase boa ourivaría, como unha cruz de prata do século XIX.

A igrexa de Santiago de Ouviñao é un templo rural de nave rectangular con tellado a dúas augas. No lateral sur hai un pórtico rústico cun banco que serve de lugar de encontro. No interior hai un retablo de finais do século XIX.

No concello hai outras capelas, a maioría coa típica entrada con pórtico, como as de Pelou, Siera, Vilaseca, San Sebastian, Santa Baia e San Ildefonso.

A ponte da barca de Boabdil, de principios do século XX, estaba formada en orixe por un só arco central e nove de apoio, pero coa construción do encoro de Salime foi necesario elevalo, superpoñéndolle outro cara arriba para que tivese máis altura.

As casas da comarca responden a unha tipoloxía peculiar condicionada pola climatoloxía da zona, con grosos muros de pedra, tellados de lousa a catro augas e amplo interior. Algunhas delas conservan o antigo porte señorial.

Os hórreos nesta zona coexisten coas ouriceiras, construcións de planta circular e muros de cachotería nas que secar os ourizos das castañas.

Poboación

A sangría demográfica de Negueira de Muñiz dende 1950, transformouse nun continuo descenso da poboación, dende os 1424 habitantes dos anos 50 ata os actuais 221. Deste xeito, Negueira de Muñiz perdeu aproximadamente un 85 % da súa poboación dende 1950. Na actualidade é o concello menos poboado de Galicia a bastante distancia do segundo menos poboado da comunidade.

En 1930, cando se fixo o primeiro censo de poboación, tiña 1534 habitantes. No descenso da poboación cómpre sinalar dúas etapas: entre 1930 e 1960, a perda demográfica está dentro dos parámetros dos concellos pouco desenvolvidos de Galiza, que se corresponde cun baixo crecemento vexetativo e cun movemento migratorio. Desde 1960 rexistrouse un brusco descenso por mor do crecemento vexetativo negativo e a masiva emigración, debida en parte á construción do encoro de Salime.

Censo Total	213
Menores de 15 anos	10 (4,69%)
Entre 15 e 64 anos	135 (63,38%)
Maiores de 65 anos	68 (31,92%)

Evolución da poboación de Negueira de Muñiz (desde 1900 ata 2012)
1900	1930	1950	1981	2004	2009	2011	2012
sd	1534	1424	286	230	207	224	{{{8}}}
Fontes: INE e IGE (Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.)

Economía

O río Navia ó seu paso polo concello

A base económica do concello é a gandaría e a explotación madereira, pois a superficie dedicada a agricultura é moi escasa e orientada ao autoconsumo. A gandaría está orientada á produción cárnica, predominando o gando vacún, coa raza rubia galega, a pardo alpina e un pequeno número de holandesas. A cabana porcina duplica en número ás cabezas de bovino. En xeral, o sector primario concentra o 85 % da poboación activa, mentres que apenas hai poboación dedicada á industria ou á construción. A posta en marcha da Fundación para o Desenvolvemento da Comarca, dentro do Plan de desenvolvemento Comarcal de Galiza, supón un apoio eficaz ás novas iniciativas locais para revalorizar e potenciar os propios recursos. O sector terciario dá traballo a case o 15 % da población activa, experimentando na última década un importante desenvolvemento, reflectido no aumento dos servizos administrativos, financeiros e comerciais, así como educativos, sanitarios e de lecer.

Até hai ben pouco celebrábase en Negueira a feira cada segundo domingo de mes. En outubro celébrase a feira do viño. O 15 de agosto celébrase a romaría da Nosa Señora da Veiga. En Vilaseca celébrase o Santo Antón o 17 de xaneiro.

Administración

Eleccións municipais, 27 de maio de 2007
Partido	Votos	%	Concelleiros
PSOE	96	52.46 %	4
BNG	81	44.26 %	1

• Alcalde electo: José Manuel Braña Pereda (PSOE).

Eleccións municipais, 22 de maio de 2011
Partido	Votos	%	Concelleiros
PSOE	90	49.45 %	4
PP	59	32.42 %	1
BNG	27	14.84 %	0

• Alcalde electo: José Manuel Braña Pereda (PSOE).

Lugares de Negueira de Muñiz

Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Negueira de Muñiz vexa: Lugares de Negueira de Muñiz.

Véxase tamén

Concellos da Comarca da Fonsagrada
A Fonsagrada	Baleira	Negueira de Muñiz