Marilar Aleixandre
| Marilar Aleixandre | |
|---|---|
| Nacemento: | 1947 Madrid |
| Lingua: | Galego |
| Xénero(s): | Poesía, narrativa |
María Pilar Jiménez Aleixandre, nada en Madrid en 1947, é escritora en lingua galega, tradutora e bióloga.
Índice |
[editar] Traxectoria
De avoas e avós andaluces, valencianos e madrileños, naceu en Madrid en 1947. Di sentir saudade dos sitios nos que viviu, Ceuta, Doña Mencía (Córdoba), e Madrid, pero dende 1973 reside en Galicia, onde adoptou o galego como a súa lingua literaria e se converteu nunha das escritoras galegas actuais con obra máis consolidada e recoñecida. É profesora da Universidade de Santiago de Compostela, onde ensina Didáctica das Ciencias e Educación Ambiental, dende 1988.
O primeiro relato que escribiu, un conto sobre vampiros, foi o xermolo de "Agardando polos morcegos". Logo viñeron A formiga coxa, a súa primeira novela de literatura infantil, e A expedición do Pacífico (Premio da Crítica de Galicia 1995).
Ademais de destacar como autora de literatura infanto-xuvenil tamén escribiu para adultos. Foi finalista do Premio Xerais de Novela en 1992 con Tránsito dos Gramáticos. En 1996 publicou o libro de relatos "Lobos nas illas", sobre as difíciles relacións familiares, en 1998 a novela "A Compañía Clandestina de Contrapublicidade" (Premio Álvaro Cunqueiro dese mesmo ano), e no 2001 Teoría do Caos (Premio Xerais 2001), unha novela ambiciosa e fragmentaria sobre como é posible traizoarse a un mesmo. Boa parte da súa obra narrativa está traducida ó castelán, portugués, catalán e vasco.
Traduciu do inglés para o galego o poemario Muller ceiba (1996) de Sandra Cisneros, A caza do Carbairán, de Lewis Carroll (incluída na Lista de Honra do IBBY en 1997) e Harry Potter e a pedra filosofal, o primeiro volume da serie Harry Potter, no 2001, sendo ademais a responsable dos guións dos 14 capítulos da serie de banda deseñada "Os escachapedras", con ilustracións de Fran Bueno.
Como poeta participou en varias publicacións colectivas e nas actividades do Batallón Literario da Costa da Morte. En 1998 gañou o Premio Esquío co poemario Catálogo de velenos. En 2010 foi nomeada Socia de honra da Asociación de Escritores en Lingua Galega. Ten así mesmo colaboracións en diversas revistas sobre cultura e literatura: CLIJ, Festa da palabra silenciada, Dorna e El Signo del Gorrión. Así mesmo é autora de obras sobre o ensino das Ciencias.
[editar] Obra en galego
[editar] Poesía
- Catálogo de velenos, 1999, Sociedade de Cultura Valle-Inclán.
- Desmentindo a primavera, 2003, Xerais.
- Abecedario das árbores, 2006, El Correo Gallego.
- Mudanzas, 2007, PEN Clube de Galicia.
[editar] Narrativa
- Tránsito dos gramáticos, 1993, Edicións Xerais.
- Lobos nas illas, 1996, Edicións Xerais.
- A compañía clandestina de contrapublicidade, 1998, Galaxia.
- Teoría do caos, 2001, Edicións Xerais.
- O coitelo en novembro, 2010, Edicións Xerais.
[editar] Literatura infanto-xuvenil
- A formiga coxa, 1989, Edicións Xerais (Ilustracións de Fran Jaraba).
- O rescate do peneireiro, 1990, Edicións Xerais, (Ilustracións de Fran Jaraba).
- A expedición do Pacífico, 1994, Edicións Xerais.
- O trasno de Alqueidón, 1996, Edicións Xerais (Ilustracións de Miguelanxo Prado).
- A banda sen futuro, 1999, Edicións Xerais.
- Paxaros de papel, 2001, Edicións Xerais.
- Unha presa de terra, 2001, Ir Indo Edicións. (Ilustracións de Miguelanxo Prado).
- El-Rei Artur e a abominable dama, 2001, Ir Indo Edicións.
- Basilisa, a princesa sapiño, 2002, Galaxia.
- O chápiro verde, 2003, Edicións Xerais.
- O monstro da chuvia, 2003, SM (Ilustracións de Pablo Amargo).
- A vaca de Fisterra e a trabe de alcatrán, 2005, Tambre.
- Rúa Carbón, 2005, Edicións Xerais, Col. Fóra de Xogo.
- A cabeza de Medusa, 2008, Edicións Xerais.
- Dez abellas na laranxeira, 2008, Edicións Xerais.
[editar] Ensaio
- Traballando coas ciencias da Terra, 1995, Universidade de Santiago de Compostela, coeditora.
- Dubidar para aprender, 1996, Edicións Xerais.
- Terras de Compostela, 2009, AELG-Xunta de Galicia.
[editar] Obras colectivas
- Neve na Amaía, 1992, Xunta de Galicia.
- Construír a paz, 1996, Xerais.
- Unha liña no ceo, 1996, Edicións Xerais.
- E dixo o corvo..., 1997, Xunta de Galicia.
- Rumbo ás illas. Escritores da Costa da Morte nas Sisargas, 1997, Asociación Cultural Monte Branco/Asociación Neria, O Couto, Ponteceso.
- Airadas de palabras, 1998, Laiovento.
- Alguén agarda que volva alí, 1998.
- dEfecto 2000. Antoloxía de poetas dos 90, 1999, Letras de Cal.
- Contos para levar no peto, 2001, Xerais.
- Paisaxes con palabras, 2001, Galaxia.
- Palabras con fondo, 2001, Fondo Galego de Cooperación e Solidariedade.
- A poesía é o gran milagre do mundo, 2001, PEN Clube de Galicia.
- Longa lingua, 2002, Edicións Xerais.
- Materia prima, 2002, Edicións Xerais.
- Alma de beiramar, 2003, Asociación de Escritores en Lingua Galega.
- Carlos Casares: a semente aquecida da palabra, 2003, Consello da Cultura Galega.
- Intifada. Ofrenda dos poetas galegos a Palestina, 2003, Fundación Araguaney.
- Narradio. 56 historias no ar, 2003, Edicións Xerais.
- Negra sombra. Intervención poética contra a marea negra, 2003, Espiral Maior.
- Postais do Camiño, 2004, Galaxia.
- Uxío Novoneyra. A emoción da Terra, 2004, Asociación de Escritores en Lingua Galega.
- Xela Arias, quedas en nós, 2004, Edicións Xerais.
- Contos de medo no museo, 2005, Museo Provincial de Lugo.
- Homenaxe a Ánxel Casal, 2005, AELG.
- X. Espazo para un signo, 2005, Edicións Xerais.
- Homenaxe dos poetas galegos a Federico García Lorca contra a súa morte, 2006, Xerais.
- Poetas e Narradores nas súas voces. II, 2006, Consello da Cultura Galega.
- Polifonías: voces poéticas contra a violencia de xénero, 2006, Espiral Maior/Xunta de Galicia.
- Volverlles a palabra. Homenaxe aos represaliados do franquismo, 2006, Difusora.
- O son das buguinas, 2007, Edicións Xerais.
- Vanakkam. Benvidas, 2007, Implicadas/os no Desenvolvemento.
- From the beginning of the sea (De onde comeza o mar), 2008, Foreign Demand.
- Na frente unha estrela, no bico un cantar, 2008, Fundación Rosalía de Castro.
- De Pondal ao Batallón Literario. 120 anos de poesía na Costa da Morte, 2009, Sotelo Blanco.
- Marcos Valcárcel. O valor da xenerosidade, 2009, Difusora.
- Quen casa ten de seu: cinco contos na casa de Rosalía, 2009, Fundación Rosalía de Castro. Literatura infanto-xuvenil.
- En defensa do poleiro, 2010, Toxosoutos.
- To The Winds Our Sails, 2010, Salmon Poetry. Tradución do galego ao inglés.
- A cidade na poesía galega do século XXI, 2012, Toxosoutos.
[editar] Obra en castelán
[editar] Ensaio
- Enseñar Ciencias, 2003, Graó (como coordinadora).
[editar] Premios
Recibiu os seguintes premios:
- Premio Merlín de literatura infantil 1994, por A expedición do Pacífico.
- Premio da Crítica á creación literaria en galego, 1995, por A expedición do Pacífico.
- Premio Rañolas ó mellor libro infantil/xuvenil en galego 1996 por O Trasno de Alqueidón
- Premio Manuel Murguía de Relato breve 1997 por Desaforados Muños.
- Premio Álvaro Cunqueiro de Narrativa 1997 por A Compañía clandestina de contrapublicidade.
- Premio Esquío de poesía en galego 1998 por Catálogo de velenos.
- Lista de honra do IBBY 1997 por A caza do Carbairán (tradución de The Hunting of the Snark) de Lewis Carroll.
- Premio Lazarillo en 1999 por A banda sen futuro.
- Premio Xerais en 2001 por Teoría do caos.
- Premio de poesía Caixanova en 2006 por Mudanzas.
- Premio Fundación Caixa Galicia de Literatura xuvenil en 2008 por A cabeza da medusa.