Iraq - العراق

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
(Redirixido desde "Irak")
Este é un dos 1000 artigos que toda Wikipedia debería ter.
الجمهورية العراقية
Al-Yumhūriyya al-‘Irāqiyya
República de Iraq
Bandeira de Iraq Escudo de Iraq
Bandeira Escudo
Lema: Allahu akbar
Deus é máis grande
Himno nacional: Mawtini
 
Iraq in its region.svg
 
Capital
 • Poboación
Bagdad
5.672.516 hab. (2005)
Cidade máis poboada Bagdad
Linguas oficiais
Árabe e curdo[1]

Forma de goberno República parlamentaria Federal
Jalal Talabani
Nuri Al Maliki
Independencia
- do Imperio Otomán
- do Reino Unido

1 de outubro de 1919

3 de outubro de 1932
Superficie
 • Total
 • % auga
Fronteiras
Costas
Posto 58º
437.072 km²
1,1 %
3.631 km km
58 km km
Poboación
 • Total
 • Densidade
Posto 44º
26.783.383
55 hab./km²
PIB (nominal)
 • Total
 • PIB per cápita

n/d
n/d
PIB (PPA)
 • Total (2006)
 • PIB per cápita
Posto 61º
US$ $89,800 millóns
US$ $2,900
IDH (1999) 0,567
Moeda Dinar iraquí (IQD)
Xentilicio Iraquí
Fuso horario
 • en verán
UTC + 3
UTC + 4
Dominio de Internet .iq
Prefixo telefónico +964
Prefixo radiofónico HNA-HNZ / YIA-YIZ
Código ISO 368 / IRQ / IQ
Membro de: ONU, OPEP
Tódolos países do mundo

Iraq é un país de Oriente Medio, limitado ó nordés por Irán, ó noroeste por Turquía, ó oeste por Siria, ó suroeste por Xordania, ó sur por Arabia e ó leste por Kuwait e mailo Golfo Pérsico.

Índice

Historia [editar]

O territorio onde se atopa actualmente Iraq coincide aproximadamente coa antiga Mesopotamia. No -539, Ciro II o Grande, rei de Persia conseguiu o control da rexión que permaneceu baixo o mandato persa ata a súa conquista por Alexandre Magno no ano -331. Trala morte de Alexandro, a dinastía Seléucida de orixe grega reinou en Mesopotamia durante 200 anos.

Seguiu un longo período baixo as novas dinastías persas (Arsácidas e Sasánidas) ata que os árabes musulmáns invadiron a rexión no ano 700. Bagdad foi a capital dos califas Abasís. Despois do saqueo de Bagdad polos mongois en 1258, turcos e iranianos disputáronse a supremacía na rexión, ata que finalmente o Imperio Otomán tomou o control no século XVII.

En outubro de 2002 un referendo ratificou a permanencia do ditador Saddam Hussein á fronte do estado durante 7 anos máis. Durante ese ano o presidente estadounidense George W. Bush insistía en que Iraq posuía armas de destrución masiva, e que debía destruílas tal e como estaba acordado nas diversas resolucións da ONU acordadas despois da Guerra do Golfo de 1991. Iraq aceptou cumprir unha nova resolución da ONU que acordaba o envío de inspectores da ONU a Iraq para verificar o armamento que tiña. A comezos de 2003 os EUA tornaron a acusar ó réxime de Saddam de estar incumprindo a nova resolución e de estar ocultando armas químicas e biolóxicas ós inspectores.

Estados Unidos foi acumulando forzas militares nos arredores de Iraq, e o 19 de marzo de 2003 apoiado por diversos países comezou outra guerra do golfo que durou sobre unhas dúas semanas.

Hoxe en día, o país vive nunha inseguridade permanente por mor dos ataques dos insurxentes. As vítimas militares estadounidenses superan as 2.000 e as vítimas civís iraquís poden superar o 30 mil.

Tralas eleccións lexislativas de 2005, Jalal Talabani (kurdo) é elixido Presidente, estará acompañado por dous vicepresidentes, un xiíta e outro sunnita.

Xeografía [editar]

Provincias de Iraq [editar]

Ten unha superficie de 437.073 km², aproximadamente o tamaño de California. A capital é Bagdad, de 3,8 millóns de habitantes (1986). Outras cidades importantes son Basora, Mosul, Kirkuk, As-Sulaymānīya ou Irbil.

Iraq está dividido en 18 provincias (muhafazat, singular: muhafazah):

Mapas e imaxes [editar]

Commons
Commons ten máis contidos multimedia sobre:

Economía [editar]

Artigo principal: Economía de Iraq.

Notas [editar]