Huesca - Uesca
Coordenadas: 42°8′24.37″N 0°24′32.03″W / 42.1401028°N 0.4088972°W
| Huesca - Uesca | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Cidade de Huesca |
||||||||
| Situación xeográfica | ||||||||
![]() |
||||||||
| Estado: | ||||||||
| Comunidade Autónoma: | ||||||||
| Provincia: | Huesca | |||||||
| Comarca: | Hoya de Huesca | |||||||
| Xeografía | ||||||||
| Altitude: | 488 msnm | |||||||
| Superficie: | 14,9 km² | |||||||
| Poboación | ||||||||
| Poboación total: | 51.117 hab. (INE 2008) | |||||||
| Densidade de poboación: | 317,5 hab./km² | |||||||
| Xentilicio: | Oscense | |||||||
| Información | ||||||||
| Código postal: | 22002 | |||||||
| Alcalde: | Fernando Elboj Broto (PSOE) | |||||||
| Sitio na web: | www.ayuntamientohuesca.es | |||||||
Huesca ou Uesca[1] (en castelán antigo e catalán: Osca) é unha cidade española, capital da provincia de Huesca e da comarca Hoya de Huesca, situada ao norte da comunidade autónoma de Aragón. O xentilicio correspondente a esta cidade é o de oscense.
Índice |
Xeografía [editar]
Huesca está situada a sudoeste da súa provincia, en territorio do Somontano pirenaico, caracterizado por pequenas elevacións, aínda que ás veces abruptas (os mallos), que alternan con chairas e depresións. Nunha destas, chá e feraz,regada polo río Isuela, érguese a cidade ("Hoya de Huesca").
O clima é mediterráneo continentalizado.
Historia [editar]
En época prerromana, os ilergetes ocupaban a rexión oscense. A cidade denominábase Bolskan, e cuñaba moeda no século II a.C.
Durante o século I a.C., con o nome de Osca, era xa unha cidade plenamente romanizada. Foi capital da Hispania de Sertorio, revirada contra a República Romana. Suponse que Sertorio morreu nesta cidade.
Foi elevada á categoría de municipio por Augusto no ano 30 a.C., máis dependente con todo de Cesaragusta. Plinio o Vello sitúa Osca na rexión que chama Vescitania. Probabelmente é a mesma cidade que Estrabón cita como Ileoscan. Creuse que tiña minas de prata, cousa que o Pde. Flórez puña en dúbida.
Logo da etapa visigoda e da invasión árabe, Osca pasou a ser controlada polos musulmáns, que a chamaron Wasqa. Fronteira enfronte dos reinos cristiáns do norte, foron insistentes os intentos de asedio que sufriu, o que tornou a cidade nunha base militar de primeiro rango.
No ano 1094 o rei cristián, Sancho III de Aragón, tentou, unha vez máis, tomar Huesca, construíndo preto o castelo de Montearagón, pero morreu dunha setada, cando realizaba un recoñecemento da muralla. Dous anos logo, na primavera de 1096, un exército cristián, liderado polo rei Pedro I, asediou a cidade durante seis meses. Huesca foi entregada ao rei Pedro, o 26 de novembro de 1096, que trasladou a capital do reino de Aragón para a cidade. Porén, cando en 1118, o rei Afonso o Batallador, tomou Zaragoza, Huesca deixou de ser a capital, pois a cidade recentemente tomada seríao desde entón.
En 1837, o pretendente carlista, Carlos María Isidro, tomou a cidade.
Durante a Guerra Civil, Huesca caíu en mans dos militares sublevados. Os intentos das tropas republicanas por retomala varias veces, foron inútiles, a pesar de dominar a próxima Montearagón.
Patrimonio artístico [editar]
- Catedral, gótica, edificada entre 1275 e 1515, sobre construcións anteriores. Altar-mor obra de Damián Forment. Posúe fermosas capelas e notábel cripta. Vitrais de Francisco de Valdivieso. O claustro, porén, é románico.
- Museo diocesano.
- Pazo episcopal.
- Igrexa de San Pedro o Vello, igrexa románica con interesante claustro do mesmo estilo. Sepulcros de reis aragoneses. Altares do XVI e XVII.
- Igrexa de San Miguel, obra de transición románico-gótica.
- Igrexa de San Lourenzo, edificación complexa, con obra gótica, e fachada barroca. Pinturas de Jusepe Martínez.
- Igrexa dos santos Domingos e Martiño, gótica en orixe, con reformas barrocas.
- Igrexa de San Vicente, barroca, en ladrillo.
- Seminario da Santa Cruz, con igrexa de 1571, que conserva a ábsida, anterior, gótica.
- Casa do Concello, obra tardo-renacentista de Miguel de Allué, sita na mesma praza da catedral.
- Colexio Imperial, datado en 1534, na mesma praza que o edificio devandito.
- Conxunto da Universidade Sertoriana, contén entre outros:
- Pazo dos Reis de Aragón,
- Zuda árabe,
- Museo Provincial, exhibe desde frescos románicos a coleccións pictóricas de mestres renacentistas, barrocos e outros.
Festas [editar]
- San Vicente, festas menores (22 de xaneiro).
- San Xurxo (23 de abril).
- San Lourenzo, festas maiores da cidade (9 a 15 de agosto).
Oscenses ilustres [editar]
- Pedro Alfonso (1062 - 1140), escritor, teólogo e astrónomo.
- Petronila Ramírez (1136 - 1173), raíña de Aragón.
- Alfonso II el Casto o el Trovador (1157 - 1196), rei de Aragón.
- Pedro II el Católico (1178 - 1213), rei de Aragón.
- Vincencio Juan de Lastanosa (1607 - 1681), mecenas do barroco e editor de Baltasar Gracián.
- Lucas Mallada (1841 - 1921), escritor do Rexeneracionismo, xeógrafo e paleontólogo.
- Fidel Pagés (1886 - 1923), médico ciruxano, descubridor da anestesia epidural.
- Ramón Acín Aquilué (1888 - 1936), artista e militante anarcosindicalista.
- Pepín Bello (1904 - 2008), membro da Xeración do 27.
- Julio Alejandro (1906 - 1995), escritor guionista de películas de Luis Buñuel.
- Jaime Gaspar y Auría (1920 - 1993), político e profesor.
- Antonio Saura (1930 - 1998), pintor.
- Carlos Saura (n. 1932), director de cine.
Cidades irmandadas [editar]
Notas [editar]
- ↑ Uesca é o topónimo en aragonés e tamén oficial segundo a Lei 27/2002, de 26 de novembro, de creación da comarca de Hoya de Huesca/Plana de Uesca
Véxase tamén [editar]
- Concello de Huesca
- El Altoaragón y Huesca Portal Web
- Unha visión diferente de Huesca
- Rueiro fotográfico da cidade
| Artigo nos seus primeiros pasos. Este artigo relacionado coa xeografía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel e contribúe a que a Galipedia mellore e medre. Existen igualmente outros artigos relacionados coa xeografía que precisan de revisión e nos que posibelmente tamén poidas contribuír. |
|
|||||||
