Diccionario gallego-castellano (1884)

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.

O Diccionario gallego-castellano é un dicionario bilingüe galego castelán de 10.600 voces coas definicións en castelán, elaborado por Marcial Valladares Núñez e publicado en 1884 en Santiago de Compostela.

Comezou a papeletizar en 1850 e rematou en 1869. Valladares continuou recollendo léxico con posterioridade á publicación do seu Diccionario e consérvanse cinco apéndices: un asinado en 1886, dous sen data, un "Nuevo suplemento al Diccionario Gallego-Castellano" de 1896[1], e un "Nuevo Apéndice al Diccionario Gallego-Castellano" en 1902. A partir de todo isto, Antón Santamarina inclúe un total de 16.082 voces no seu Diccionario de diccionarios [2]

Elaboración[editar | editar a fonte]

Para a elaboración do seu dicionario, Valladares tomou como base os dicionarios de Francisco Javier Rodríguez Gil e o de Cuveiro, pero mentres estes non incluían léxico común co castelán, Valladares comezou a introducilo por primeira vez nun dicionario galego, aínda que en grao mínimo, tamén lle engadiu voces procedentes do sur da provincia da Coruña e do norte de Pontevedra así como tamén outras tomadas de escritores contemporáneos[3], á vez que toma o castelán como o modelo para o galego[4]. A diferenza do resto dos dicionarios galegos distingue ortograficamente as vogais medias abertas e pechadas[5].

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Valladares Núñez, M.: Maxina. Edición de Anxo Tarrío, Margarita Neira e Blanca Rodríguez-Rechou. Ed. Xerais, 1991. ISBN 84-7507-566-5. Páxina 50.
  2. Antón Santamarina: Diccionario de diccionarios (versión 3, 2003).
  3. Antón Santamarina Norma e estándar en Henrique Monteagudo (ed). Estudios de sociolingüística galega. Sobre a norma do galego culto. Galaxia, 1995, páxina 82
  4. Así escribe no prólogo ao Diccionario gallego-castelán: Si cualquier patán del campo viese en un diccionario gallego, al lado de las voces, ó palabras de su dialecto, único que conoce, equivalencias castellanas que la gente instruída usa, procuraría naturalmente irse familiarizando con estas y, corridos años, el habla gallega se habría perfeccionado mucho.
  5. Ricardo Carballo Calero Gramática elemental del gallego común. Galaxia, 6ª ed., 1976, páxina 39