Calvos de Randín

Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Calvos.

Calvos de Randín
Casa consistorial
Situación
Xentilicio:	Randinense (non oficial)
Xeografía
Provincia:	Provincia de Ourense
Comarca:	Limia
Poboación:	1.093 hab. (2009)
Área:	97,7 km²
Densidade:	11,28 hab./km²
Entidades de poboación:	9 parroquias
Capital do concello:
Política (2011)
Alcalde:	Aquilino Valencia Salgado (PSdeG)
Concelleiros:	BNG: 0 PPdeG: 3 PSdeG-PSOE: 6 Outros: -
Eleccións municipais en Calvos de Randín
Uso do galego (2001)
Galegofalantes:	98,78 %
Sitio web oficial
http://www.calvosderandin.com/gl

Calvos de Randín é un concello da provincia de Ourense, pertence á Comarca da Limia. Segundo o padrón municipal, en 2009 tiña 1.093 habitantes (1.242 en 2003).

Censo Total	1.093
Menores de 15 anos	55 (5,03 %)
Entre 15 e 64 anos	475 (43,46 %)
Maiores de 65 anos	563 (51,51 %)

Evolución da poboación de Calvos de Randín - desde 1900 ata 2009 -
1900	1930	1950	1981	2004	2009
3.650	3.676	3.429	2.074	1.212	{{{6}}}
Fontes: INE e IGE (Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.)

Xeografía

O concello, de 98 km², abrangue 9 parroquias. Está situado ao sur da provincia de Ourense, á beira das serras de Larouco, O Xurés e A Pena, acadándose nesta última os 1.400 m de altitude. O municipio está atravesado polo río Salas, afluente do Limia, onde se construíu o encoro de Salas. Á súa vez, este río recibe as augas do río Firbeda.

É unha zona con clima oceánico de montaña, con fortes precipitacións e temperaturas baixas, se ben no verán adoita haber fortes secas.

Historia

A situación fronteiriza con Portugal marcou a evolución histórica do concello. As terras da Picoña tiñan a súa cabeceira no castelo da Picoña, derruído en 1650 por tropas castelás. No século XVIII a zona pertencía á xurisdición do Conde de Lemos.

Historicamente, parte do seu territorio pertenceu ó Couto Mixto. Isto daba certos privilexios á súa poboación, como a exención de pagar tributos ás coroas de Portugal e Castela, a libre pertenza a un ou outro reino, e a elección dun alcalde. Estes dereitos abolíronse trala aplicación do Tratado de Lisboa de 1864.

Patrimonio

Os xacementos humanos máis antigos datan do megalitismo, como as mámoas de Monte Meau e Forno da Tagurra (Golpellás), Penouces e A Chamuscada (Vila), As Lamas (Pintás), O Viso e A Mota Grande (Castelaus), Outeiro das Moas (Paradela) e As Rebouciñas (Padroso).

Da cultura castrexa son os poboados de Cidade de San Vitorio (Castelaus), Outeiro da Cerca (Lomear), O Castro (Rubiás), Penas Altas (Calvos) e A Picoña (Randín).

A igrexa parroquial de Santiago de Calvos é do século XIX, de estilo popular. A igrexa de San Xoán de Ranín é de estilo barroco, dos séculos XVII e XVIII. A igrexa de Santiago de Rubiás, sendo reconstruída no século XVIII, conserva na ábsida unha ventá románica de medio punto. A ermida do Neno Xesús é do século XVIII. A capela de Calvos é de recente construción. Hai varios petos de ánimas, en Calvos, Vilar, o Cruce de Padroso, Feás e Rubiás.

O pazo dos Tejada é dos séculos XVIII e o XIX. Ten a tipoloxía típica de pazo galego, con tres corpos conectados por unha solaina. O pazo de Randín é máis recente, se ben un dos seus corpos está actualmente destruído, tendo estrutura en L.

Dentro da arquitectura popular destacan os hórreos en Randín e Rioseco, cruceiros, fornos comúns, fontes, muíños, calzadas e pontes.

Goberno municipal

Artigo principal: Eleccións municipais en Calvos de Randín.

En 2010 catro edís do PPdeG co apoio do ex-edil do PSdeG José Manuel Andrade presentaron unha moción de censura ao alcalde Aquilino Valencia. A moción non chegou a prosperar porque os veciños impediron a entrada dos censurantes ao pleno. Unha reclamación posterior por vía xudicial rematou co pronunciamento do Xulgado ordenando que se repita o pleno.

Galería de imaxes

Artigo principal: Galería de imaxes de Calvos de Randín.

• 

  Igrexa de Santiago de Rubiás

• 

  Capela de Santo Antón, en Randín.

• 

  Peto de ánimas en Calvos.

• 

  Inscrición no peto de ánimas de Calvos.

Lugares de Calvos de Randín

Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Calvos de Randín vexa: Lugares de Calvos de Randín.

Véxase tamén

Outros artigos

• Couto Mixto

Concellos da Comarca da Limia
Baltar	Os Blancos	Calvos de Randín	Porqueira	Rairiz de Veiga	Sandiás	Sarreaus	Trasmiras	Vilar de Barrio	Vilar de Santos	Xinzo de Limia