Avelino Pousa Antelo
Avelino Pousa Antelo, nado en Arzón[1] (A Baña) o 14 de maio de 1914 e finado o 20 de agosto de 2012[2], foi un mestre, agrarista, político e escritor galego e mais presidente da Fundación Castelao no momento de morrer.
Índice |
Traxectoria [editar]
Naceu na aldea da súa nai, namentres que seu pai, comerciante itinerante, procedía do Carballiño. Estudou no seminario de Santiago de Compostela cinco anos[3]. Pousa Antelo asitiu o 10 de maio de 1931 ao mitin de promoción galega que se realizou no Teatro Principal de Santiago e no que participaron os principais líderes galeguistas, segundo as súas propias declaracións[4] ese feito, e en especial o discurso de Castelao, marcouno politicamente, achegándose ao galeguismo. Tras saír do seminario ingresou na Escola Normal para realizar estudos de maxisterio, ao tempo que militaba nas Mocedades Galeguistas e comezaba a escribir os seus primeiros artigos para La Voz de Barcala.
Guerra e posguerra [editar]
En 1936 aprobou as oposicións de maxisterio pero a Guerra Civil impediulle que collese praza ao anular o réxime franquista as oposicións. Estudou na Misión Biolóxica de Galicia e desde 1948 dirixiu a Escola Agrícola de Granxa Barreiros, fundada por Antonio Fernández López, na que se organizaba cursiños de formación agropecuaria para mestres do rural. Entre 1955 e 1960 foi mestre e Técnico Agrícola do Laboratorio do Cabido Insular na Orotava en Tenerife[5]. En 1960 traballou brevemente en Galicia para unha empresa de semente ata que obtivo un traballo en Zaragoza como director dunha empresa cooperativa gandeira. En 1970 volve a Galicia como mestre en Pontecesures. Coa caída de Franco, Pousa Antelo sumouse ás iniciativas para revivir o vello Partido Galeguista, e en 1978 participou na constitución do novo Partido Galeguista do que foi elixido secretario xeral e pouco despois presidente ata 1983. Participou na constitución e foi un dos principais artífices do Patronato do Pedrón de Ouro[6].
Recoñecementos [editar]
En 1963 obtén o Premio Xornalístico Ramón Mourente de temas agrarios. Un ano máis tarde, o premio "Luís Sánchez Harguindey", tamén de temas agrarios. A Asociación Galega de Cooperativas Agrarias outórgalle en 1998 a Insignia de Ouro e Esmalte da Unión de Cooperativas. Foi nomeado Padriño de Honra da primeira promoción de diplomados da Facultade de Ciencias da Educación da Universidade de Santiago (1999) e da promoción de 2002 da Facultade de Ciencias da Educación de Ourense (UVI). En 2000, a Universidade Compostelá outorgoulle a súa Insignia de Ouro. No 2010 obtivo o Premio Galiza Mártir da Fundación Alexandre Bóveda.
Obra en galego [editar]
Ensaio [editar]
- Temas de agricultura , Lugo, edición do autor, 1951.
- Estudo dunha cooperativa de explotación comunitaria para unha parroquial rural galega, Vigo, Galaxia, 1968.
- ¿Valen ou non as cooperativas de esplotación comunitaria para o campo galego?, Vigo, Galaxia, 1971.
- Reforma das estruturas agrarias de Galicia, A Coruña, Cámara de Comercio, 1973.
- A escola agrícola da granxa Barreiros, Sada, Edicións do Castro, 1988.
- Fiestra, Santiago de Compostela, Editorial Compostela, 1992.
- Galicia, tarefa urxente, Barcelona, Sotelo Blanco, 1992.
- O entroido en Perruscallos, Silleda, 2002.
Literatura infanto-xuvenil [editar]
- O entroido en Perruscallos, A Estrada, Fervenza, 2002.
Conversas [editar]
- Conversas con Avelino Pousa Antelo: memorias dun galego inconformista, con X. Amancio Liñares Giraut, Sada, Edicións do Castro, 1991.
Obras colectivas [editar]
- IV Forxa literaria: encontros culturais no rural, Fundación Casa Museo A Solaina de Piloño, 1999.
- Antonio Fernández López: empresario, reformador e filántropo, Vigo, Ir Indo, 2001. Con Valentín Arias.
- Un futuro para a lingua, Santiago, Xunta de Galicia, 2002.
- Xela Arias, quedas en nós, Vigo, Xerais, 2004.
- Escrita Contemporánea, Homenaxe a Ánxel Casal, Asociación de Escritores en Lingua Galega, 2005.
- Guerra Civil e Literatura Galega (1936-1939), Xerais, 2006.
Obra en castelán [editar]
Ensaio [editar]
- Temas de agricultura: contestaciones al cuestionario escolar, Lugo, La Voz de la Verdad.
Notas [editar]
- ↑ Por Castelao fíxenme galeguista de por vida
- ↑ Falece Avelino Pousa Antelo, memoria e dignidade do galeguismo, Praza.com
- ↑ Avelino Pousa Antelo en Galiciaaberta.com
- ↑ Discurso de Pousa Antela no acto de imposición da Insignia de Ouro da USC
- ↑ Ficha de Pousa Antelo na Biblioteca Virtual Galega
- ↑ Diccionario da Literatura Galega, vol. I, páx. 483, Vigo, 1995
Véxase tamén [editar]
Bibliografía [editar]
- Avelino Pousa Antelo. Galeguista, docente, cooperativista, escritor, político e animador cultural, de Valentín Arias, Vigo, Ir Indo, 2004.