Amina

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.

As aminas son compostos químicos orgánicos que se consideran derivados do amoníaco, orixinados pola substitución dos hidróxenos de dita molécula por radicais alquilo ou arilo (aromáticos) [1]. O grupo químico característico das aminas denomínase grupo amino. Nas aminas poden substituírse un, dous ou tres hidróxenos do amoníaco, dando lugar, respectivamente, a aminas primarias, secundarias ou terciarias [2]. As aminas denomínanse simples cando os grupos alquilo son iguais e mixtas cando son diferentes. Poden ser tamén cíclicas.

Amoníaco Amina primaria Amina secundaria Amina terciaria
Ammonia.svg Amina1.png Amina2.png Amina3.png

Entre as aminas primarias están, por exemplo, a anilina e a metilamina; entre as secundarias, a dietilamina e a isopropilamina, e entre as terciarias, a dimetilbencilamina ou a trimetilamina. Teñen tamén a función amina os aminoácidos, as aminas bióxenas (por exemplo a histamina, dopamina), e as poliaminas (con varios grupos amino).

Os derivados inorgánicos do amoníaco tamén se consideran xeralmente aminas, como a cloramina (NClH2). Ás veces fálase de amina cuaternaria cando o nitróxeno está unido a catro grupos químicos e adquire carga positiva, pero segundo a IUPAC eses compostos deberían denominarse catións de amonio cuaternario ou compostos de amonio cuaternario (véxase colina). Os compostos nos que o átomo de nitróxeno está unido a un grupo carbonilo (C=O) coa estrutura R-C(=O)NR'R"‌ non son aminas senón amidas [3], as cales teñen propiedades moi diferentes.


Propiedades[editar | editar a fonte]

As aminas son compostos moi polares. As aminas primarias e secundarias poden formar pontes de hidróxeno [4]. As aminas terciarias puras non poden formar pontes de hidróxeno, pero poden aceptar pontes de hidróxeno con moléculas que teñan enlaces O-H ou N-H. Como o nitróxeno é menos electronegativo ca o osíxeno, o enlace N-H é menos polar ca o enlace O-H. Por tanto, as aminas forman pontes de hidróxeno máis febles ca os alcohois de pesos moleculares semellantes.

As aminas primarias e secundarias teñen puntos de ebulición menores ca os dos alcohois, pero maiores ca os dos éteres de peso molecular similar. As aminas terciarias, sen pontes de hidróxeno, teñen puntos de ebulición máis baixos ca as aminas primarias e secundarias de pesos moleculares comparables.

As aminas primarias poden reaccionar con cetonas e aldehidos orixinando iminas (con dobre enlace no N [5]).

RNH2 (amina) + R'2C=O → R'2C=NR (imina) + H2O

Notas[editar | editar a fonte]

  1. IUPAC Goldbook Amine
  2. McMurry, John E. (1992), Organic Chemistry (3rd ed.), Belmont: Wadsworth, ISBN 0-534-16218-5
  3. IUPAC Goldbook Amide
  4. Lide, D. R., ed (2005). CRC Handbook of Chemistry and Physics (86th ed.). Boca Raton (FL): CRC Press. ISBN 0-8493-0486-5.
  5. IUPAC Goldbook Imine

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Outros artigos[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]